ผมเป็นคนรุ่น baby boomers เกิดหลังสงครามโลกครั้งที่สอง นั่นคือคนที่เกิดระหว่างปี ค.ศ.1946 ถึง 1964
เข้าข่าย “ผู้มาพร้อมสันติภาพ” ดังนั้นใครมีอายุระหว่าง 50-70 ขณะนี้ถือว่าเป็น generation ที่ผ่านโลกมาอย่างโชกโชน
วันก่อน ผมพบกับคนรุ่นใหม่ล่าสุดที่เรียกว่า Generation Z ซึ่งเกิดในยุคดิจิทัล เกิดหลังปี 1995 นั่นคือคนที่มีอายุระหว่าง 13 ถึง 20 เป็นรุ่นที่เกิดมาโดยไม่รู้ว่าโลกสมัยที่ไม่มีอินเทอร์เน็ตนั้นเขาอยู่กันได้อย่างไร
ผมนั่งคุยกับเขาเพื่อทำความเข้าใจโลกสองยุค ที่ต้องร่วมกันสร้างให้เกิดความสุขสนุกสนานและอยู่ร่วมกันได้อย่างสร้างสรรค์ และเข้าใจความแตกต่างของกันและกัน
เชื่อไหมว่าหลังจากคุยกันหลายชั่วโมง baby boomer อย่างผมกลับคิดว่าผมกระโดดข้ามมาเป็นสมาชิกของ Gen Z ได้อย่างสบาย ๆ
เพราะเขาบอกว่าบุคลิกหลัก ๆ ของคน Gen Z มีอย่างนี้
• ต้องการทุกอย่าง ทุกสถานที่ และต้องได้เดี๋ยวนี้
• ทำอะไรพร้อมกันหลายอย่างตลอดเวลา (multi-tasking all the time) และสัมผัสกับอย่างน้อย 2 จอพร้อมกันเสมอ เช่น ทีวีกับมือถือ คอมพิวเตอร์กับมือถือ หรือมือถือสองเครื่องพร้อมกัน
• สมาร์ทโฟนล่าสุดแพงเท่าไหร่ไม่ว่า พร้อมจะหาเงินมาจ่าย แต่ถ้าเป็นเพลงหรือหนังที่หาได้ฟรี ๆ ออนไลน์ จะไม่ยอมจ่ายง่าย ๆ แม้สนนราคาจะไม่สูงอะไร เพราะความเป็นคนรุ่นนี้การหาอะไรได้โดยไม่ต้องเสียสตางค์ในโลกออนไลน์ เป็นเรื่องของศักดิ์ศรีแห่งความเป็นคนรุ่นใหม่ล่าสุด
• ปรับตัวกับเทรนด์ใหม่ล่าสุดจากการเกาะติด social media
• มาตรฐานเรื่องศีลธรรม กติกาสังคมของคนรุ่นก่อน ๆ เป็นเรื่องล้าสมัย
• แฟชั่นสำหรับเขาต้องสอดคล้องกับความนิยมของโลกที่ได้จากเว็บ ดูหนังฝรั่งร้อนแรง ฟังเพลง K-Pop และภาษาที่ใช้ก็จะห้วน, สั้น, และรู้เรื่องกันเฉพาะกลุ่มเท่านั้น “ฟรุ้งฟริ้ง” อาจจะเริ่มล้าสมัยไปด้วยซ้ำ
• คนรุ่นนี้คุยกับเพื่อนออนไลน์สนุกกว่า ที่จะสนทนากันต่อหน้าต่อตา เพื่อนใน Facebook สำคัญกว่าเพื่อนในที่ทำงาน
• ไม่อยากเป็นลูกจ้าง ไม่ชอบทำงานประจำ มีความหวังตั้งใจจะทำธุรกิจด้วยตนเอง ไม่ชอบระบบบริหารแนวดิ่ง ชอบระบบแนวนอน และคำว่า “ธุรกิจ” ฟังไม่รื่นหู ถ้าเป็น “เครือข่ายเพื่อน” จะถูกใจมากกว่า
• คนรุ่นนี้เหมือนคนรุ่นก่อน ๆ ตรงที่มีความโน้มเอียงชอบทำงานอาสาสมัคร ต้องการจะ “เปลี่ยนโลก” เหมือนกัน แต่โลกใหม่ของพวกเขาหลายส่วนเป็น “โลกเสมือนจริง” มากกว่าโลกที่ต้องทำกิจกรรมที่เห็นหน้าเห็นตาร่วมกันอย่างในอดีต
พอเขาเริ่มถามผมว่าคนรุ่นผมเหมือน หรือต่างกับ Gen Z อย่างไร ผมบอกเขาว่าที่มีความละม้ายกันมากคือ ความต้องการ “อิสรเสรี” ในการเลือกวิถีชีวิต ต่างกันเพียงว่าพวกเขามีทางเลือกมากกว่าคนรุ่นผม
แต่ความสุขอันเกิดจากการ “ไล่ล่าฝัน” เพื่อให้บรรลุเป้าหมายนั้นไม่ต่างกันมากนัก เพียงแต่คนรุ่นผมยึดเรื่องความดี ความซื่อสัตย์ และความเสียสละ เป็นคุณสมบัติที่ทุกคนควรใฝ่หา และการทำอะไรเพื่อส่วนรวมเป็นเป้าหมายสำคัญ ทำได้หรือไม่ได้ไม่สำคัญเท่ากับการวางมาตรฐานร่วมกัน
คน Gen Z มีความเป็นตัวเองสูงกว่า ชีวิตผูกพันกับความเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยีตลอดเวลา แต่หลักการทำความดี ความถูกต้องชอบธรรมและความยุติธรรมก็ไม่ได้สูญหาย เพียงแต่ไม่ใช่เป็นหัวข้อหลักแห่งการสนทนาและแลกเปลี่ยนประจำวัน เท่ากับคนรุ่นที่ต้องเผชิญกับการเปลี่ยนผ่านจากยุคอนาล็อกเป็นดิจิทัล
ระหว่างคุยกันเขาก้มหน้าก้มตา Line กับเพื่อนอีกหลายกลุ่ม เขาเงยหน้ามามองผมก็ต่อเมื่อผมถามเขาว่า
“รุ่นต่อจากคุณจะเรียกว่า Gen อะไร?”
เขาทำหน้างง ๆ พร้อมกับตอบว่า “หลังตัว Z ก็ต้องเป็น 0 และผมเชื่อว่าสงครามโลกครั้งต่อไปจะเกิดออนไลน์”
