วันศุกร์ ที่ 16 ตุลาคม 2569

Login
Login

ทำให้เป็นมาตรการถาวร

กรณีคณะกรรมการนโยบายพลังงานแห่งชาติ (กพช.) มีมติอนุมัติกรอบการปรับโครงสร้างพลังงาน

ซึ่งหากทุกอย่างเป็นไปตามมติดังกล่าว ก็หมายความว่านโยบายการปฏิรูปพลังงานของรัฐบาล ใกล้ความเป็นจริงมากขึ้น อย่างน้อยก็สามารถดำเนินการสำเร็จได้ในเรื่องของการปรับราคาพลังงานน้ำมัน-ก๊าซ ซึ่งเป็นปัญหาและสร้างภาระมานานหลายรัฐบาล และหากทำตามแนวทางที่กำหนดไว้ ต่อจากนี้ไปเราจะเห็นการบริหารพลังงานและราคา ตลอดจนการใช้พลังงานมีประสิทธิภาพมากขึ้น

หลักการสำคัญของการปรับโครงสร้างราคา คือ 1.ราคาพลังงานต้องสะท้อนต้นทุนแท้จริง 2.ราคาน้ำมันเชื้อเพลิงในภาคขนส่ง ควรจะมีอัตราภาษีสรรพสามิตที่ใกล้เคียงกัน 3. ให้กองทุนน้ำมันฯ มีภารกิจเพื่อการรักษาเสถียรภาพราคาและส่งเสริมพลังงานทดแทน 4.ลดการชดเชยข้ามประเภทเชื้อเพลิง (Cross Subsidy) 5.ค่าการตลาดของผู้ค้าน้ำมันดีเซลและเบนซินโดยเฉลี่ยให้อยู่ในระดับที่เหมาะสมและเป็นธรรม 6.ช่วยเหลือกลุ่มผู้มีรายได้น้อย และพิจารณาปรับอัตราภาษี และ 7.การเก็บเงินเข้ากองทุนน้ำมัน

หากพิจารณาโดยรายละเอียดในแต่ละมาตรการ จะเห็นได้ว่าเป็นแนวนโยบายเดิมของคณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) ที่ต้องการลดการอุดหนุนและการบิดเบือนราคาพลังงานของประเทศ ซึ่งที่ผ่านมา เราได้ยินว่าจะมีการปรับตามราคาต้นทุนแท้จริง และคณะกรรมการบริหารพลังงาน (กบง.) ก็ดำเนินการมาโดยตลอด แต่มีข้อหนึ่งที่น่าสนใจคือ การลดชดเชยข้ามประเภทเชื้อเพลิง ซึ่งจะทำให้การอุดหนุนเชื้อเพลิงบางประเภท โดยโยนภาระให้กับคนใช้เชื้อเพลิงประเภทอื่น ไม่สามารถทำได้

กรณีที่เกิดขึ้นในอดีต เราจะพบว่าผู้ใช้น้ำมันเบนซินเป็นผู้อุดหนุนกลุ่มผู้ใช้น้ำมันดีเซล และผู้ใช้ก๊าซแอลพีจีมาโดยตลอด ทั้งๆ ที่เป็นการใช้น้ำมันและก๊าซด้วยจุดประสงค์เดียวกัน คือ ด้านการขนส่ง แต่โดยหลักแล้วถือว่าไม่ถูกต้องอย่างยิ่ง แม้รัฐบาลในอดีตจะอ้างว่าเกรงผลกระทบที่เกิดขึ้นกับค่าครองชีพของประชาชนและกระทบผู้มีรายได้น้อย แต่เราต้องไม่ลืมว่ากลุ่มผู้ใช้รถจักรยานยนต์ทั่วประเทศที่มีหลายสิบล้านคัน ก็อาจเป็นกลุ่มผู้มีรายได้น้อยที่ต้องใช้เบนซิน แต่ต้องมาอุดหนุนคนอีกกลุ่มเช่นกัน

ดังนั้น หากการปรับโครงสร้างราคาในครั้งนี้อยู่บนพื้นฐานของความเป็นธรรม ในด้านการใช้พลังงานเป็นหลักการเบื้องต้น อีกทั้งให้ราคาพลังงานสามารถปรับได้ตามกลไกตลาด ยังจะช่วยให้เกิดการใช้พลังงานอย่างมีประสิทธิภาพด้วย เหมือนกับหลายๆ ประเทศที่นำเข้าเชื้อเพลิง โดยเฉพาะในประเทศแถบยุโรปนั้น เขาให้คุณค่ากับการใช้พลังงานอย่างมาก เนื่องจากมีราคาแพงเพราะปรับตามกลไกตลาดและเป็นทรัพยากรที่มีค่าหายาก ซึ่งการตระหนักถึงสิ่งเหล่านี้จึงทำให้เกิดการรู้ค่าของพลังงาน

เราเห็นด้วยกับมาตรการปรับโครงสร้างราคาตามกลไกตลาด แต่สิ่งที่อยากเห็นให้มีความชัดเจนยิ่งขึ้น คือ มาตรการช่วยเหลือผู้มีรายได้น้อย ว่าจะดำเนินการอย่างไร และสิ่งที่เราอยากเห็นมากกว่านั้น หากมาตรการของกพช.ในครั้งเป็นสามารถแก้ปัญหาเรื่องราคาพลังงานระยะยาว เราก็อยากเห็นว่าทำอย่างไรจะไม่มีการเปลี่ยนแปลงแนวทางหลัก หากมีการเปลี่ยนแปลงการเมืองเกิดขึ้น เพราะหากไม่สามารถป้องกันหรือสร้างมาตรฐานที่ดีพอ เราเชื่อว่าทุกอย่างก็จะกลับไปสู่จุดเดิม เมื่ออำนาจการเมืองเปลี่ยนไป