งานประชุมเอไอโลกที่เซี่ยงไฮ้ถูกจับตาจากทั่วโลก โดยเฉพาะการแสดงสุนทรพจน์เปิดงานของสี จิ้นผิง ที่บ่งบอกทิศทางของจีนต่อเทคโนโลยีที่กำลังมาแรงในขณะนี้
งานประชุมปัญญาประดิษฐ์โลก (WAIC) ที่นครเซี่ยงไฮ้ เปิดฉากขึ้นเมื่อวันศุกร์ (17 ก.ค.69) ซึ่งนายกรัฐมนตรีอนุทิน ชาญวีรกูล ของไทย นายกรัฐมนตรีฮุน มาเนต ของกัมพูชา และแอนโตนิโอ กูเตอร์เรซ เลขาธิการองค์การสหประชาชาติ เข้าร่วมงานด้วย
สำนักข่าวเอเอฟพีรายงานว่า การประชุม WAIC ระยะเวลาสี่วัน ดึงดูดผู้ร่วมงานกว่า 1,000 คน ทั้งจากบริษัทเทคโนโลยีจีน เจ้าหน้าที่ นักวิจัย และคนในวงการ มีการนำเสนอสินค้าราว 3,000 รายการ ตั้งแต่ระบบเซมิคอนดักเตอร์ทรงพลังสำหรับปฏิบัติการเอไอไปจนถึงสมาร์ตโฟนที่สามารถใช้งานแอปพลิเคชันได้เองโดยอัตโนมัติ
แต่ทุกสายตาจับจ้องไปที่วิสัยทัศน์ของ ประธานาธิบดีสี จิ้นผิง เป็นสิ่งแรก ว่าโลกจะรับมือกับผลกระทบของเอไอต่อความมั่นคงไซเบอร์ ความขัดแย้งการจ้างงาน และเศรษฐกิจโลกได้อย่างไร
“การพัฒนาเอไอไม่ควรเป็นการแสดงเดี่ยวโดยประเทศเดียว แต่ควรเป็นซิมโฟนีแห่งความร่วมมือระหว่างประเทศ”
“เราควรร่วมกันต่อต้านการขยายแนวคิดความมั่นคงแห่งชาติเลยเถิดไปจนถึงเอไอ หรือให้ความสำคัญต่อความมั่นคงของประเทศหนึ่งเหนือกว่าประเทศอื่น”
“เราควรออกกฎหมาย และข้อบังคับ วางระบบตรวจสอบทางเทคโนโลยี ระบบเตือนภัยล่วงหน้า และระบบรับมือเหตุฉุกเฉิน เพื่อให้มั่นใจว่าเอไออยู่ภายใต้การควบคุมของมนุษย์เสมอ” สีกล่าวในพิธีเปิดการประชุม พร้อมเรียกร้องให้ใช้แนวทางที่ “ยึดคนเป็นศูนย์กลาง”
ขณะนี้โมเดลเอไอจีนกำลังไล่กวดสหรัฐมาติดๆ จึงดึงดูดผู้ใช้ทั่วโลกด้วยต้นทุนที่ต่ำกว่า แต่วิธีการควบคุมภาคส่วนที่กำลังโตเร็วนี้กลายเป็นประเด็นสำคัญ จากความกังวลเรื่องการใช้เอไอในการต่อสู้ทางทหาร หรือการที่แฮกเกอร์ และผู้ก่อการร้ายใช้กันมากขึ้น
สหรัฐ และยุโรปออกข้อจำกัดนำเข้าเทคโนโลยีจีนแล้วโดยอ้างความกังวลต่อความมั่นคงแห่งชาติ ขณะที่ความขัดแย้งล่าสุดระหว่างวอชิงตัน และกับบริษัทเอไออเมริกันก่อให้เกิดคำถามว่าใครเป็นผู้ควบคุมการเข้าถึงเทคโนโลยีชั้นนำนี้
โป เจ้า นักวิเคราะห์จาก Hello China Tech กล่าวว่า การประชุม WAIC “เป็นงานประจำปีสำคัญที่สุดเพื่อทำความเข้าใจทิศทางอุตสาหกรรมเอไอของจีน”
“สหรัฐอเมริกายังคงเป็นผู้นำที่ชัดเจนในด้านชิปขั้นสูง โครงสร้างพื้นฐานด้านการประมวลผลที่ล้ำสมัย และการพัฒนาโมเดลที่ต้องใช้เงินทุนสูงที่สุด แต่จีนเป็นคู่แข่งที่ใกล้เคียง และครอบคลุมที่สุด” เจ้ากล่าวกับเอเอฟพี
ก่อนหน้านั้นในวันพฤหัสบดี (16 ก.ค.69) หวัง อี้ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศจีน และตัวแทนจาก 29 ประเทศ เช่น รัสเซีย ปากีสถาน อินโดนีเซีย คาซัคสถาน ลาว ได้ลงนามข้อตกลงจัดตั้งองค์การความร่วมมือเอไอโลก (WAICO) มีสำนักงานใหญ่อยู่ในเซี่ยงไฮ้ เพื่อส่งเสริมการปรึกษาหารือ และความร่วมมือระหว่างสมาชิก สร้างหลักประกันถึงการพัฒนาเอไอ “อย่างดี และมีระเบียบ”
เว็บไซต์บลูมเบิร์กรายงานว่า WAICO จะเป็นแพลตฟอร์มให้จีนกำหนดกฎ และมาตรฐานสำหรับเอไอ เป็นความใฝ่ฝันที่นักวิจัยจีนต้องการมานานแล้ว
“จีนไม่ได้เป็นแค่ตลาดแอปพลิเคชันโอเพนซอร์สใหญ่สุดของโลก แต่ยังเป็นแหล่งของการร่วมสร้างที่สำคัญด้วย แต่กลับไม่ได้มีส่วนกำหนดกฎระเบียบมากอย่างที่ควรเป็น”
“ด้วยการแบ่งปันประสบการณ์ของจีนเกี่ยวกับการใช้เทคโนโลยีโอเพนซอร์สอย่างชัดเจน เราจะสามารถมีบทบาทมากขึ้นในการกำหนดกฎเกณฑ์โอเพนซอร์สระดับโลกได้” กู้ หลิงหยู นักวิจัยเอไอจากมหาวิทยาลัยปักกิ่ง กล่าวในการเสวนาโต๊ะกลม จัดโดยวารสารทางการของศาลสูงแห่งประชาชน
‘มูนช็อตเอไอ’ เปิดตัวโมเดลใหม่
ในงาน WAIC เมื่อวันศุกร์ มูนช็อตเอไอ สตาร์ตอัปที่มีฐานปฏิบัติการในกรุงปักกิ่ง เปิดตัวโมเดลทรงพลังตัวใหม่ Kimi K3 ที่มีรายงานว่าฝีมืออาจเทียบเคียงได้กับโมเดลชั้นนำของสหรัฐบางตัว หรืออาจจะเหนือกว่าด้วยซ้ำ
ไฮไลต์อื่นๆ ของงาน WAIC คือ โมเดล M3 ของ MiniMax สมาร์ตโฟนผลิตระดับแมสรุ่นแรกที่ติดตั้งระบบเอไออัตโนมัติในตัวและ Atlas 950 ‘ซูเปอร์โนด’ ของหัวเว่ย ซึ่งเป็นระบบเอไอทรงพลังสำหรับการฝึกฝน และการวิเคราะห์ข้อมูล
“ธีมหลักก็คือ การเปลี่ยนผ่านจากโมเดลเอไอไปสู่ระบบที่ใช้งานได้จริงในชีวิตประจำวัน” เจ้าจาก Hello China Tech กล่าว
และแน่นอนว่าภายในงาน เอไอเอเยนต์หรือเครื่องมือที่สื่อสารกับผู้ใช้ได้ จัดการซอฟต์แวร์หรือทำงานที่ซับซ้อนได้ก็เป็นหัวใจสำคัญของงาน
เอไอได้กลายเป็นเสาหลักทางยุทธศาสตร์ของนโยบายอุตสาหกรรมจีนไปแล้วได้แรงหนุนจากการลงทุนโดยรัฐ มีเป้าหมายเพื่อสร้างอีโคซิสเต็มในประเทศตั้งแต่การผลิตชิปไปจนถึงการใช้งานของผู้บริโภค
สื่อรัฐบาลจีนรายงานว่า การใช้งานเอไอในประเทศจีนเพิ่มขึ้นถึง 1,000 เท่าในช่วงสองปีที่ผ่านมาวัดจากจำนวน “โทเคน” เอไอที่ประมวลผลในแต่ละวัน
ในปี 2025 ตลาดจีนมีมูลค่า 1.77 แสนล้านดอลลาร์ คาดว่าปีนี้จะโตกว่า 30%
องค์การทรัพย์สินทางปัญญาโลก (WIPO) ระบุว่า จีนยื่นจดสิทธิบัตรเจเนอเรทีฟเอไอ มากกว่าประเทศอื่นๆ ระหว่างปี 2024 ถึง 2025 ยื่นจดสิทธิบัตรมากกว่า 43,000 รายการ
ปีนี้บริษัทต่างชาติกำลังใช้โมเดลเอไอโอเพนซอร์สของจีนมากขึ้น เช่น ซีเมนส์ เพราะติดใจในผลงาน ราคาถูก และปรับเปลี่ยนได้ ตรงข้ามกับระบบปิดของยักษ์ใหญ่สหรัฐอย่างโอเพนเอไอ และแอนโทรปิก
พิสูจน์อักษร....สุรีย์ ศิลาวงษ์
