'ญี่ปุ่น' ส่งแพนด้าคืนจีนก่อนกำหนด สัมพันธ์ร้าว ทำแผ่นดินไร้แพนด้าครั้งแรกในรอบ 50 ปี

ญี่ปุ่นเตรียมส่งแพนด้าขวัญใจมหาชน 2 ตัว กลับประเทศจีนในวันอังคาร (27 ม.ค.) นี้ ญี่ปุ่นจะไร้แพนด้าเป็นครั้งแรกในรอบ 50 ปี เนื่องจากความสัมพันธ์ระหว่างสองประเทศเพื่อนบ้านร้าวฉาน

แพนด้าสองตัวที่มีชื่อว่า เหลยเหล่ย และเสียวเสี่ยว ขึ้นรถบรรทุกเดินทางออกจากสวนสัตว์อุเอโนะ บ้านเกิดของพวกเขา ทำเอาบรรดาแฟนคลับชาวญี่ปุ่นจำนวนมากต้องเศร้า เพราะหลายคนต่างผูกพันกับเจ้าหมีขนปุยอายุ 4 ขวบทั้งสองตัว

หญิงรายหนึ่งที่เดินทางมาสวนสัตว์เพื่อส่งหมีแพนด้า ให้สัมภาษณ์กับ NHK

“แม้ว่ามองไม่เห็น แต่ฉันมาที่นี่เพื่อสูดอากาศเดียวกันกับพวกเขา และบอกว่า ‘ขอให้พวกเขาโอเค’”

การส่งกลับแพนด้าประกาศขึ้นเมื่อเดินก่อน ในช่วงที่ความขัดแย้งทางการทูตที่เริ่มต้นขึ้นเมื่อซานาเอะ ทาคาอิจิ นายกรัฐมนตรีญี่ปุ่น แย้มว่า โตเกียวอาจเข้าแทรกแซงทางทหารหากมีการโจมตีไต้หวัน

ความคิดเห็นของเธอทำให้ปักกิ่งไม่พอใจ เพราะปักกิ่งถือว่าเกาะดังกล่าวเป็นดินแดนของตนเอง

แพนด้าขนสีขาวดำอันมีเอกลักษณ์เฉพาะตัวที่ได้รับอนุญาตให้ญี่ปุ่นเช่านั้น เป็นส่วนหนึ่งของ “การทูตแพนด้า” ของจีน ซึ่งถือเป็นสัญลักษณ์แห่งมิตรภาพระหว่างปักกิ่งและโตเกียวมาตั้งแต่ตอนที่ทั้งสองประเทศสถาปนาความสัมพันธ์ทางการทูตในปี 1972

แต่เมื่อเกิดความตึงเครียดทางการทูตระหว่างสองประเทศ การส่งแพนด้ากลับจีนจึงเกิดขึ้นล่วงหน้าหนึ่งเดือน ก่อนที่ระยะเวลาการเช่าจะสิ้นสุดลงในเดือน ก.พ. ตามข้อมูลจากรัฐบาลโตเกียว ซึ่งเป็นผู้บริหารสวนสัตว์อุเอโนะ

มีรายงานว่า ญี่ปุ่นกำลังพยายามขอยืมแพนด้าคู่ใหม่จากจีนด้วย แต่ผลสำรวจความคิดเห็นในช่วงสุดสัปดาห์ซึ่งจัดทำโดยหนังสือพิมพ์อาซาฮีชิมบุน ซึ่งเป็นหนังสือพิมพ์แนวเสรีนิยม พบว่า ผู้ตอบแบบสอบถาม 70% ไม่คิดว่ารัฐบาลควรเจรจากับจีนเกี่ยวกับการเช่าแพนด้าคู่ใหม่ ในขณะที่ 26% ต้องการให้รัฐบาลเจรจา

วันอาทิตย์ (25 ม.ค.) ที่ผ่านมา สวนสัตว์อุเอโนะได้เชิญผู้โชคดีประมาณ 4,400 คนจากการสุ่มทางออนไลน์ให้มาชมแพนด้า 2 ตัวเป็นครั้งสุดท้าย

ถึงแม้จะมีแฟนๆ แพนด้าจำนวนมากไม่มีตั๋ว แต่ก็ยังเดินทางมาที่สวนสัตว์ โดยสวมใส่เสื้อผ้า กระเป๋า และตุ๊กตาที่มีลวดลายแพนด้า เพื่อแสดงความรักที่มีต่อสัตว์น่ารักเหล่านี้

มาซากิ อิเอนางะ ศาสตราจารย์จากมหาวิทยาลัยสตรีคริสเตียนแห่งโตเกียว และผู้เชี่ยวชาญด้านความสัมพันธ์ระหว่างประเทศในเอเชียตะวันออก บอกว่า จีนมักเรียกแพนด้ากลับจากต่างประเทศเป็นประจำอยู่แล้ว (เช่น กรณีหมดสัญญา) และการความเคลื่อนไหวล่าสุดนี้อาจไม่ได้มีแรงจูงใจทางการเมือง

อย่างไรก็ตาม เขาชี้ว่า ถ้าพูดถึงการเมือง (ของจีน) จังหวะเวลาในการส่งแพนด้าเป็นเรื่องสำคัญ และแพนด้าอาจกลับไปญี่ปุ่นได้หากความสัมพันธ์ทวิภาคีดีขึ้น

ประเทศอื่นๆ ก็ใช้สัตว์เป็นเครื่องมือทางการทูตเช่นกัน เช่น ช้างจากประเทศไทย และโคอาลาจากออสเตรเลีย 

“แต่แพนด้าพิเศษกว่า” อิเอนางะ กล่าว “พวกมันมีพลังดึงดูดลูกค้าสูง และ...พวกมันสามารถสร้างรายได้ได้”