แบงก์ชาติเกาหลีใต้เตือน AI กำลังเร่งซ้ำเติมตลาดแรงงานคนหนุ่มสาว ตำแหน่งงานที่หายไปเกือบ 3 แสนตำแหน่งหลังการเกิดของ ChatGPT ล้วนกระจุกในอุตสาหกรรมเสี่ยง AI ทดแทน สวนทางคนวัย 50+ มีงานเพิ่มขึ้น
ธนาคารกลางเกาหลีใต้ (BOK) เปิดเผยรายงานล่าสุดเมื่อวันที่ 18 ส.ค. ว่าในจำนวนตำแหน่งงานของคนหนุ่มสาวอายุ 15-29 ปีที่หายไป 285,000 ตำแหน่ง ตลอดช่วง 4 ปีนับตั้งแต่ ChatGPT เปิดตัวในปี 2022 มีถึง 94% หรือ 268,000 ตำแหน่ง ที่เป็นงานซึ่งมีความเสี่ยงต่อการถูก AI เข้ามาทดแทน เช่น งานเขียนโปรแกรมคอมพิวเตอร์ เมื่อภารกิจหลักของงานเหล่านี้สามารถถูกทดแทนได้ บริษัทต่างๆ จึงลดการจ้างพนักงานใหม่
รายงานของแบงก์ชาติเกาหลีใต้เรื่อง “AI เป็นสาเหตุการหดตัวของการจ้างงานคนหนุ่มสาวหรือไม่? บันไดความก้าวหน้าในอาชีพที่เปลี่ยนแปลงไปและโจทย์เชิงนโยบาย” ระบุว่า ณ เดือนมิ.ย. ตำแหน่งงานของคนหนุ่มสาวในภาคบริการสารสนเทศลดลง 31.4% เมื่อเทียบกับเดือนมิ.ย. 2022 หรือเมื่อ 4 ปีก่อนที่จะมี ChatGPT
ในขณะที่งานด้านสิ่งพิมพ์ลดลง 27.4% งานเขียนโปรแกรมคอมพิวเตอร์ลดลง 16.6% และงานบริการวิชาชีพลดลง 11.6% โดยทั้งหมดเป็นงานที่ AI สามารถเข้ามาทดแทนภารกิจบางส่วนหรือทั้งหมดได้
ในทางตรงกันข้าม “ตำแหน่งงานของคนวัย 50 ปี” ขึ้นไป เพิ่มขึ้น 230,000 ตำแหน่ง ในช่วงเวลาเดียวกัน และในจำนวนนี้ 75.2% หรือราว 173,000 ตำแหน่ง อยู่ในอุตสาหกรรมที่มีความเสี่ยงต่อ AI เช่นกัน
ตัวเลขนี้สะท้อนให้เห็นว่า ตำแหน่งงานสำหรับแรงงานอาวุโสที่มีประสบการณ์และความเชี่ยวชาญสูงกำลังเพิ่มขึ้น ขณะที่ตำแหน่งงานของคนหนุ่มสาว ซึ่งมักได้รับมอบหมายให้ทำงานพื้นฐานที่ AI สามารถเข้ามาทดแทนได้ทุกเมื่อ กำลังลดลง เกิดเป็นปรากฏการณ์ที่เรียกว่า “seniority bias” หรือแนวโน้มที่ตลาดแรงงานเอนเอียงไปหาคนที่มีประสบการณ์มากกว่า
รายงานยังระบุด้วยว่า อัตราการว่างงานของคนหนุ่มสาวที่มีการศึกษาสูงในสาขาที่มีความเสี่ยงต่อการทดแทนจาก AI กำลังเพิ่มขึ้นเช่นกัน โดยนับตั้งแต่เดือนพ.ย. 2022 เป็นต้นมา ซึ่งเป็นช่วงที่ ChatGPT เปิดให้บริการ อัตราการว่างงานเฉลี่ยของคนหนุ่มสาวที่จบการศึกษาระดับมหาวิทยาลัยอยู่ที่ 7% สูงกว่ากลุ่มคนหนุ่มสาวที่จบการศึกษาระดับวิทยาลัย อนุปริญญา หรือต่ำกว่า ซึ่งอยู่ที่ 5.4%
สถานการณ์ดังกล่าวแตกต่างจากในอดีต ซึ่งอัตราการว่างงานของคนหนุ่มสาวที่จบมหาวิทยาลัยและผู้ที่จบการศึกษาระดับวิทยาลัย อนุปริญญา หรือต่ำกว่า มักอยู่ในระดับใกล้เคียงกัน ขณะที่ในกลุ่มแรงงานวัยกลางคนและผู้สูงอายุ อัตราการว่างงานเมื่อจำแนกตามระดับการศึกษาแทบไม่มีการเปลี่ยนแปลงระหว่างช่วงก่อนและหลังการเปิดตัว ChatGPT
ผลการวิเคราะห์ยังพบว่า จำนวนคนหนุ่มสาวที่ออกจากอุตสาหกรรมซึ่งมีความเสี่ยงต่อ AI สูงไปแล้วกลายเป็น “ผู้ว่างงาน” ได้ปรับตัวเพิ่มขึ้นเช่นกัน
ธนาคารกลางเกาหลีใต้แบ่งอุตสาหกรรมทั้งหมดออกเป็น 4 กลุ่มตามระดับความเสี่ยงต่อ AI พบว่า ในสองกลุ่มความเสี่ยงสูง มีจำนวนคนหนุ่มสาวที่ออกจากงานไปสู่ภาวะว่างงานเพิ่มขึ้น 32.4% จาก 3,700 คนในช่วง 4 ปีตั้งแต่เดือนม.ค. 2016 - ธ.ค. 2019 เป็น 4,900 คนในช่วง 4 ปีตั้งแต่เดือนก.ค. 2022 - มิ.ย. 2026
ในทางตรงกันข้าม อุตสาหกรรมสองกลุ่มที่มีความเสี่ยงต่อ AI ต่ำ มีจำนวนคนหนุ่มสาวที่ออกจากงานไปสู่ภาวะว่างงานเพิ่มขึ้นเพียง 6% จาก 6,600 คน เป็น 7,000 คนในช่วงเวลาเดียวกัน
อย่างไรก็ตาม มีข้อสังเกตว่าสถานการณ์การจ้างงานคนหนุ่มสาวที่แย่ลง “ไม่ได้มีสาเหตุมาจาก AI ทั้งหมด” แต่ยังเป็นผลจากการที่บริษัทต่างๆ มีแนวโน้มต้องการจ้างแรงงานที่มีประสบการณ์มากขึ้น แทนที่จะต้องแบกรับค่าใช้จ่ายในการฝึกอบรมพนักงานใหม่จนกว่าจะสามารถรับผิดชอบงานสำคัญได้
เจ้าหน้าที่ธนาคารกลางเกาหลีใต้กล่าวถึงประเด็นนี้ว่า “เดิมทีมีแนวโน้มที่บริษัทจะเลือกจ้างแรงงานที่มีประสบการณ์อยู่แล้ว และเมื่อเทคโนโลยีที่เรียกว่า AI เข้ามา ข้อสรุปที่สมเหตุสมผลที่สุดคือ AI ได้เร่งให้แนวโน้มดังกล่าวเกิดเร็วขึ้น”
ที่มา: Chosun Biz



