ค่ายรถอีวีจีนเบอร์ 1 'BYD' ถูกบราซิลขึ้นบัญชีดำ กล่าวหาใช้แรงงานเยี่ยงทาส อ้างขนแรงงานจีนมาทำงานในสภาพที่ลดทอนศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ เสี่ยงฉุดชื่อเสียงในตลาดรถยนต์ที่ใหญ่ที่สุดอันดับ 2 ของบริษัทรองแค่ตลาดจีน
สำนักข่าวรอยเตอร์สรายงานว่า บราซิล ได้ขึ้น "บัญชีดำ" บริษัทผลิตรถยนต์ไฟฟ้ารายใหญ่ที่สุดในจีนอย่าง "บีวายดี" (BYD) ลงในบัญชีทะเบียนนายจ้างที่มีการปฏิบัติต่อแรงงานในลักษณะคล้ายทาส หลังเกิดเรื่องอื้อฉาวในปี 2024 โดยมีการนำแรงงานชาวจีนจำนวนหนึ่งเข้ามาทำงาน และถูกระบุว่าเป็นเหยื่อของ "การค้ามนุษย์และสัญญาจ้างที่เอาเปรียบ"
บัญชีรายชื่อดังกล่าวซึ่งเผยแพร่โดยกระทรวงแรงงานของบราซิล เสี่ยงที่จะส่งผลกระทบต่อชื่อเสียงของ BYD ในบราซิล ซึ่งเป็นตลาดรถยนต์ที่ใหญ่ที่สุดของบริษัทรองจากตลาดจีน
นอกจากผลกระทบในด้านชื่อเสียงแล้ว การขึ้นบัญชีดังกล่าวยังส่งผลให้ BYD ไม่สามารถเข้าถึงสินเชื่อบางประเภทจากธนาคารในบราซิลได้ แต่ไม่ได้กระทบต่อการดำเนินงานของโรงงานผลิตบีวายดีในบราซิล ซึ่งแรงงานจีนกลุ่มดังกล่าวถูกจ้างมาทำงานในโรงงานผลิตแห่งนี้
ทางด้าน BYD ไม่ได้ตอบกลับการขอความเห็นในเรื่องนี้ ขณะที่ บริษัท จินเหลียง กรุ๊ป ผู้รับเหมาที่ BYD ใช้ในการจ้างแรงงาน 163 คนที่เกี่ยวข้องในกรณีอื้อฉาวดังกล่าว ปฏิเสธข้อกล่าวหา
ก่อนหน้านี้ BYD เคยระบุว่าบริษัทไม่รับรู้ว่ามีกรณีการละเมิดใดๆ จนกระทั่งมีรายงานจากสื่อในบราซิลช่วงปลายเดือนพ.ย. 2025 ขณะที่เจ้าหน้าที่บราซิลให้เหตุผลว่า BYD ต้องเป็นผู้รับผิดชอบในท้ายที่สุดต่อสภาพการทำงานของแรงงาน เนื่องจากควรมีหน้าที่กำกับดูแลบริษัทผู้รับเหมา
สภาพที่พักแรงงานสุดแออัด ไม่มีที่นอน
ตามสัญญาจ้างงานที่รอยเตอร์สตรวจสอบพบว่า แรงงานชาวจีนที่บริษัทจินเจียง กรุ๊ป จ้างไปทำงานในบราซิลนั้น ถูกบังคับให้ส่งมอบหนังสือเดินทาง (พาสปอร์ต) ให้กับนายจ้างใหม่เป็นผู้เก็บเอาไว้ ต้องยอมให้หักเงินค่าจ้างส่วนใหญ่ส่งกลับไปยังประเทศจีนโดยตรง และต้องจ่ายเงินประกันเกือบ 900 ดอลลาร์ ซึ่งจะรับเงินคืนได้ก็ต่อเมื่อทำงานครบ 6 เดือน
การเข้าตรวจค้นของเจ้าหน้าที่แรงงานยังพบว่า แรงงานชาวจีนอาศัยอยู่ในที่พักอย่างแออัดโดยไม่มีที่นอน คนงาน 31 คนต้องอยู่รวมกันในบ้านหลังเดียวที่มีห้องน้ำเพียงห้องเดียว และมีอาหารวางกองอยู่บนพื้นปะปนกับข้าวของส่วนตัว ซึ่งเจ้าหน้าที่ระบุว่าเป็น “สภาพที่ลดทอนศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์”
กรณีอื้อฉาวดังกล่าวสร้างความไม่พอใจในระดับนานาชาติ รวมถึงในจีนเองด้วย และทำให้การก่อสร้างโรงงานในบราซิลล่าช้าออกไปหลายเดือน
อย่างไรก็ตาม BYD ดูเหมือนจะสามารถก้าวผ่านประเด็นดังกล่าวไปได้ โดยประธานาธิบดีลูอิซ อิกนาซิโอ ลูลา ดา ซิลวา ได้เข้าร่วมพิธีเปิดโรงงานไปเมื่อเดือนต.ค. ที่ผ่านมา ซึ่งสะท้อนถึงความสัมพันธ์ที่แน่นแฟ้นขึ้นระหว่างบราซิลและจีน และนับตั้งแต่นั้นมาโรงงานดังกล่าวได้ผลิตรถยนต์ไปแล้วมากกว่า 25,000 คัน
ทั้งนี้ บริษัทต่างๆ สามารถหลีกเลี่ยงการถูกบรรจุในบัญชีรายชื่อดังกล่าวได้ หากลงนามข้อตกลงกับรัฐบาลโดยให้คำมั่นว่า จะปรับเปลี่ยนแนวทางปฏิบัติและชดเชยแรงงานที่ถูกละเมิดสิทธิ
รายงานระบุว่า BYD ได้ลงนามข้อตกลงกับอัยการด้านแรงงานในประเด็นนี้แล้ว แต่ไม่ได้ทำข้อตกลงกับผู้ตรวจแรงงาน
ทั้งนี้ บริษัทจะถูกบรรจุในบัญชีรายชื่อดังกล่าวก็ต่อเมื่อกระบวนการอุทธรณ์ในระดับรัฐบาลสิ้นสุดลงทั้งหมดแล้ว และเมื่อถูกบรรจุชื่อแล้ว จะยังคงอยู่ในบัญชีเป็นเวลา 2 ปี เว้นแต่จะมีคำตัดสินของศาลให้ถอดถอนออกจากบัญชีดังกล่าว
ที่มา: Reuters