“สหรัฐ”จ่อแบน 'อุปกรณ์ดาต้าเซนเตอร์’ จากจีน ด้าน Nvidia หยุดส่งออกชิปให้จีน วงการเทคไทยชี้สงครามชิปเอไอ เขย่ากลุ่ม ‘ดาต้าเซนเตอร์ คลาวด์’ เสี่ยงต้นทุนพุ่ง ขั้นตอนจัดหาชิปซับซ้อนจับตาคลาวด์จีนถูกจำกัดทางเลือก ขณะที่ยักษ์ใหญ่สหรัฐจ่อชิงความได้เปรียบ
KEY POINTS
- สหรัฐฯ ออกมาตรการคุมเข้มการส่งออกชิป AI ขั้นสูงไปยังไทยและอีก 3 ชาติอาเซียน เพื่อสกัดกั้นไม่ให้บริษัทจีนเข้าถึงเทคโนโลยีผ่านดาต้าเซ็นเตอร์ในภูมิภาค
- ผู้ให้บริการดาต้าเซ็นเตอร์และคลาวด์ในไทยเผชิญความเสี่ยงต้นทุนสูงขึ้นจากกระบวนการจัดหาชิปที่ซับซ้อน และต้องตรวจสอบลูกค้าปลายทางอย่างเข้มงวดตามกฎระเบียบใหม่
- มาตรการนี้ส่งผลกระทบต่อผู้ให้บริการคลาวด์สัญชาติจีนและดาต้าเซ็นเตอร์ของไทยโดยตรง ขณะที่ผู้ให้บริการคลาวด์จากสหรัฐฯ อาจได้เปรียบในการแข่งขันมากขึ้น
“สหรัฐ”จ่อแบน 'อุปกรณ์ดาต้าเซนเตอร์’ จากจีน ด้าน Nvidia หยุดส่งออกชิปให้จีน วงการเทคไทยชี้สงครามชิปเอไอ เขย่ากลุ่ม ‘ดาต้าเซนเตอร์ คลาวด์’ เสี่ยงต้นทุนพุ่ง ขั้นตอนจัดหาชิปซับซ้อนจับตาคลาวด์จีนถูกจำกัดทางเลือก ขณะที่ยักษ์ใหญ่สหรัฐจ่อชิงความได้เปรียบ
คณะกรรมการกลางกำกับดูแลกิจการสื่อสารของสหรัฐ (FCC) กำลังผลักดันมาตรการห้ามนำเข้า “อุปกรณ์รับส่งสัญญาณแสง” (Optical Transceivers) รุ่นใหม่จากจีน ซึ่งเป็นส่วนประกอบสำคัญในการรับส่งข้อมูลความเร็วสูงผ่านสายไฟเบอร์ออปติกภายในศูนย์ข้อมูล เนื่องจากกังวลว่าอุปกรณ์ดังกล่าวอาจถูกใช้เพื่อจารกรรมข้อมูล ติดตั้งมัลแวร์ หรือก่อกวนระบบของสหรัฐ
สำนักข่าวรอยเตอร์สรายงานอ้างแหล่งข่าวว่า มาตรการดังกล่าวเผชิญแรงต้านจากบริษัทเทคโนโลยีรายใหญ่ ได้แก่ Amazon, Google, Meta, Microsoft, CoreWeave และ Cisco ซึ่งได้เข้าหารือกับเจ้าหน้าที่ทำเนียบขาว พร้อมเตือนว่า บริษัทสหรัฐอาจต้องใช้เวลา “นานถึง 10 ปี” ในการปรับตัวให้สอดคล้องกับข้อกำหนดใหม่
ประเด็นสำคัญอยู่ที่จีนครองส่วนแบ่ง “ตลาดอุปกรณ์รับส่งสัญญาณแสง” ทั่วโลกสูงถึง "สองในสาม” ตามข้อมูลของ Counterpoint Research โดยบริษัทจีนอย่าง Eoptolink และ Zhongji Innolight เป็นผู้ผลิตรายสำคัญ ขณะที่บริษัทสหรัฐอย่าง Coherent และ Lumentum ยังไม่มีกำลังการผลิตเพียงพอที่จะเข้ามาทดแทนได้ทั้งหมด
นอกจากนี้ บริษัทเทคโนโลยีสหรัฐยังกังวลว่า จีนอาจตอบโต้ด้วยการจำกัดการส่งออก “Indium Phosphide” ซึ่งเป็นวัสดุสำคัญในการผลิตอุปกรณ์รับส่งสัญญาณแสงของสหรัฐเอง
แม้เผชิญแรงกดดันจากภาคธุรกิจ แต่แหล่งข่าวระบุว่า รัฐบาลประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ยังคงเดินหน้ามาตรการดังกล่าว โดยได้รับแรงหนุนเพิ่มเติมจากกรณีอื้อฉาวของเจนเซน หวง อดีตซีอีโอ Nvidia ซึ่งมีรายงานความสัมพันธ์กับหญิงที่ถูกสอบสวนในข้อสงสัยเกี่ยวข้องกับหน่วยข่าวกรองจีน และการลักลอบส่งชิป AI ไปยังจีน
Nvidia หยุดส่งออกชิปให้จีน
ขณะเดียวกัน สำนักข่าวบลูมเบิร์กรายงานว่า Nvidia ยืนยันยุติการจัดส่งชิปเอไอตระกูล Hopper ให้กับจีนแล้ว แม้ว่าจะไม่ใช่รุ่นที่ถูกห้ามส่งออกก็ตาม และชิปเอไอรุ่นนี้ยังในจีนได้สูงถึง 2.4 พันล้านดอลลาร์ ในไตรมาส 3
โคเล็ตต์ เครสส์ ซีอีโอรักษาการของ Nvidia เปิดเผยว่า บริษัทไม่ได้รวมยอดขายชิป Hopper ที่ได้รับอนุญาตส่งออกไปจีนไว้ในประมาณการผลประกอบการในอนาคตอีกต่อไป แต่ไม่ได้ชี้แจงเหตุผลของการยุติจัดส่ง
ความเคลื่อนไหวดังกล่าว สะท้อนถึงการเปลี่ยนทิศทางครั้งสำคัญของ Nvidia หลังจากหวง ซึ่งเคยเป็นผู้ผลักดันให้รัฐบาลสหรัฐผ่อนคลายข้อจำกัดการส่งออกชิป AI ไปจีน ถูกบีบให้ออกจากตำแหน่งซีอีโอเมื่อสัปดาห์ที่ผ่านมา
ก่อนหน้านี้เพียงหนึ่งวัน รัฐบาลทรัมป์เพิ่งประกาศมาตรการเพิ่มความเข้มงวดในการส่งออกชิป AI ไปยังต่างประเทศ โดยเฉพาะกรณีที่ศูนย์ข้อมูลในประเทศที่สาม อาจเปิดทางให้บริษัทจีนเข้าถึงชิปประสิทธิภาพสูงจากระยะไกล
สหรัฐประกาศมาตรการใหม่นี้กับ 4 ประเทศอาเซียนได้แก่ มาเลเซีย อินโดนีเซีย สิงคโปร์ ไทย รวมถึงประเทศบราซิล ต้องขอใบอนุญาตจากรัฐบาลสหรัฐก่อนส่งออกชิป AI ขั้นสูงจาก Nvidia และผู้ผลิตอเมริกันรายอื่นให้แก่ลูกค้าในประเทศเหล่านั้น ในขณะที่ Nvidia ประกาศจัดตั้งคณะกรรมการเฉพาะด้านความมั่นคงแห่งชาติและการควบคุมการส่งออก
ดาต้าเซนเตอร์-คลาวด์ในไทยเสี่ยง
แหล่งข่าววงการเทคในไทย กล่าวว่า ความเสี่ยงที่เห็นชัดที่สุดอยู่ที่ธุรกิจดาต้าเซนเตอร์ และบริการคลาวด์ ซึ่งกำลังเป็นหนึ่งในอุตสาหกรรมที่ได้รับความสนใจจากนักลงทุนต่างชาติ ซึ่งจากนี้ผู้ให้บริการต้องตอบคำถามได้ด้วยว่า ลูกค้าที่เข้ามาใช้บริการเป็นใคร ใครเป็นเจ้าของกิจการที่แท้จริง ใครเป็นผู้ใช้กำลังประมวลผล และมีการนำบริการไปส่งต่อให้บุคคลอื่นหรือไม่
ยกตัวอย่าง หากลูกค้ารายหนึ่งเข้ามาเช่า GPU Cluster หรือพลังประมวลผล AI จากดาต้าเซนเตอร์ในไทย แต่ผู้ใช้งานปลายทางเป็นอีกบริษัทในประเทศที่มีข้อจำกัด ผู้ให้บริการอาจต้องตรวจสอบความเชื่อมโยง และเงื่อนไขกฎหมายเพิ่ม ต้องลงลึกผู้รับประโยชน์แท้จริง
รวมถึงผู้ใช้ปลายทางและวัตถุประสงค์การใช้งาน ซึ่งหมายถึงต้นทุนทางธุรกิจที่จะตามมา ทั้งระบบตรวจสอบลูกค้า การบริหารความเสี่ยง และบุคลากรที่มีความรู้ด้านกฎระเบียบระหว่างประเทศ
ขณะเดียวกันหากผู้ให้บริการไม่สามารถรับลูกค้าบางกลุ่มได้ หรือจำเป็นต้องจำกัดการให้บริการตามข้อกำหนด อาจกระทบต่ออัตราการใช้กำลังประมวลผล ซึ่งเป็นตัวแปรสำคัญต่อรายได้และความคุ้มค่าของการลงทุนดาต้าเซนเตอร์ทำให้การให้บริการหรือเปลี่ยนกลุ่มลูกค้า แผนขยายกำลังการผลิตอาจต้องถูกทบทวนตามไปด้วย
3 กลุ่มเสี่ยงเทคโนโลยีดิจิทัลไทย
แหล่งข่าว กล่าวอีกว่า อาจต้องแยกกลุ่มผู้ให้บริการออกเป็น 3 กลุ่ม ที่ได้รับผลกระทบมากหรือน้อย คือ
1.กลุ่มผู้ให้บริการคลาวด์สหรัฐ เช่น เอดับบลิวเอส, ไมโครซอฟท์ อาซัวร์, กูเกิลคลาวด์ กลุ่มนี้ได้รับผลกระทบน้อยที่สุดและได้ข้อยกเว้น เพราะกฎระเบียบใหม่ของสหรัฐ ระบุข้อยกเว้นให้แก่บริษัทที่มีสำนักงานใหญ่หรือบริษัทแม่อยู่ในสหรัฐ หากปฏิบัติตามเงื่อนไขการรายงานข้อมูลอย่างครบถ้วน ซึ่งกลุ่มนี้จะได้เปรียบในการแข่งขันมากขึ้น
นักวิเคราะห์มองว่า คลาวด์ยักษ์ใหญ่จากสหรัฐ อาจได้อานิสงส์ทางอ้อม เพราะลูกค้าองค์กรที่ต้องการความมั่นใจว่าจะเข้าถึงชิป AI รุ่นล่าสุดได้โดยไม่ติดปัญหาใบอนุญาต อาจหันมาใช้บริการจากกลุ่มนี้แทน
2.กลุ่มผู้ให้บริการคลาวด์จีน อาจได้รับผล กระทบ เพราะกฎใหม่นี้มุ่งปิดช่องโหว่ที่บริษัทจีนเคยเลี่ยงการแบนโดยมาเช่าใช้พลังประมวลผลผ่านดาต้าเซนเตอร์ในอาเซียน โดยต้องขอใบอนุญาตภายใน 90 วัน
หากมีการจัดหาฮาร์ดแวร์หรือให้บริการพลังประมวลผลขั้นสูงแก่บริษัทที่มีสำนักงานใหญ่ในจีนเกินเกณฑ์ที่กำหนด ผู้ให้บริการต้องยื่นขอใบอนุญาตจากสหรัฐใน 90 วัน ไม่เช่นนั้น จะถูกระงับการจัดส่งชิป ส่งผลให้คลาวด์จีนในไทยขยายบริการด้าน AI ขั้นสูงด้วยชิปของสหรัฐยากขึ้นมาก และอาจต้องหันไปพึ่งพาชิปที่พัฒนาขึ้นเองในจีนแทน
3.ดาต้าเซนเตอร์ไทยและต่างชาติที่ไม่ใช่สหรัฐ กระบวนการจัดหาชิปอาจล่าช้า และต้นทุนสูงขึ้น หากผู้ประกอบการกลุ่มนี้ต้องการสั่งซื้อเซิร์ฟเวอร์หรือชิป AI ขั้นสูงของเอ็นวิเดียเข้ามาติดตั้งเพื่อให้บริการ เอไอ คลาวด์ในไทย จะต้องผ่านขั้นตอนการขอใบอนุญาตและถูกตรวจสอบผู้ใช้งานปลายทาง (End-user) จากฝั่งสหรัฐอย่างเข้มงวด
อย่างไรก็ตาม มาตรการสหรัฐครั้งนี้ จะกระทบเฉพาะบริการ AI ขั้นสูง ไม่กระทบงานทั่วไป การให้บริการวางเซิร์ฟเวอร์ (Colocation) หรือคลาวด์สำหรับระบบไอทีองค์กรทั่วไปที่ไม่ได้ใช้ชิปประมวลผล AI ระดับสูง ยังคงดำเนินธุรกิจได้ตามปกติ
แต่โครงการดาต้าเซนเตอร์ในไทยที่อยู่ระหว่างการก่อสร้าง หรือวางแผนลงทุนใหม่ อาจต้องชะลอหรือปรับแผนธุรกิจเพื่อรอความชัดเจนด้านใบอนุญาต หากโครงการนั้นพึ่งพาลูกค้ากลุ่มบริษัทเทคโนโลยีจีนเป็นหลัก
“บีโอไอ”ชี้เป็นโอกาสไทยแจงข้อมูล
นายนฤตม์ เทอดสถีรศักดิ์ เลขาธิการคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน (บีโอไอ) กล่าวว่า กรณีสหรัฐมีข้อกำหนดการนำเข้าชิปจากสหรัฐเกี่ยวกับ 4 ประเทศในอาเซียน ได้แก่ สิงคโปร์ มาเลเซีย อินโดนิเซีย และไทย ซึ่งเป็นประเทศหลักในอาเซียนที่ลงทุนด้านนี้ โดยเป็นโอกาสที่ไทยจะรายงานข้อมูลอย่างถูกต้องตามข้อกำหนดที่มีระบบและข้อกำหนดที่มีการกำหนดมา
“มั่นใจว่าการลงทุนที่เข้ามาในประเทศไทย โดยเฉพาะโครงการที่ผ่านบีโอไอในสาขาต่างๆเหล่านี้เป็นโครงการมีคุณภาพ และทำอะไรตรงไปตรงมา”
“พาณิชย์” ประสานขอความชัดเจน
นางศุภจี สุธรรมพันธุ์ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ กล่าวว่า มอบหมายให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องประเมินผลกระทบจากมาตรการของสหรัฐดังกล่าว โดยเบื้องต้นเข้าใจว่าข้อจำกัดดังกล่าวครอบคลุมชิปขั้นสูง (Advanced Chips) หรือเซมิคอนดักเตอร์ประสิทธิภาพสูง ซึ่งส่วนใหญ่ใช้ในดาต้าเซนเตอร์ โดยมาตรการมีข้อยกเว้นสำหรับดาต้าเซนเตอร์ที่ตั้งในสหรัฐ
“สัดส่วนการนำเข้าชิปจากสหรัฐ 0.7% ของจำนวนชิปที่ไทยนำเข้าทั้งหมด โดยกระทรวงพาณิชย์ต้องติดตามรายละเอียดของมาตรการและประเมินผลกระทบเพิ่มเติม โดยเฉพาะเงื่อนไขที่เกี่ยวข้องกับการใช้ชิป การประมวลผล และการให้บริการข้ามประเทศ ซึ่งอาจมีผลต่อผู้ประกอบการและการลงทุนระยะต่อไป”นางศุภจี กล่าว
นายกรนิจ โนนจุ้ย โฆษกกระทรวงพาณิชย์ กล่าวว่า ไทยต้องติดตามใกล้ชิดใน 3 ด้าน คือ 1.ด้านการค้าที่อาจส่งผลต่อความต่อเนื่องในการเข้าถึงชิปประมวลผลขั้นสูง 2.ด้านการลงทุน ที่อาจมีผลต่อแผนลงทุนและการขยายธุรกิจดาต้าเซนเตอร์ และอุตสาหกรรม AI ในไทย 3.ด้านผู้ประกอบการ ที่ต้องปฏิบัติตามเงื่อนไขการอนุญาตและอาจมีต้นทุนในการดำเนินการ
นายกรนิจ กล่าวว่า กระทรวงพาณิชย์เร่งประสานงานสหรัฐเพื่อสร้างความชัดเจนเกี่ยวกับมาตรการ หลักเกณฑ์การขอใบอนุญาต และข้อยกเว้น เพื่อประเมินขอบเขต เงื่อนไข และผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นต่อไทย ควบคู่กับการดูแลและเตรียมความ พร้อมภาคธุรกิจไทย โดยให้ข้อมูลและเสนอแนวทางรองรับแก่ผู้ประกอบการที่อาจเกี่ยวข้อง





