ต้นแบบถังเลี้ยงปลา วิจัยตอบดีมานด์โลก

ต้นแบบถังเลี้ยงปลา  วิจัยตอบดีมานด์โลก

“ถังเลี้ยงปลานิลเพิ่มผลผลิตลูกปลานิลเชิงพาณิชย์” นวัตกรรมเพื่ออุตสาหกรรมการเลี้ยงปลาจากความร่วมมือสามฝ่ายระหว่างฟาร์มเพาะพันธุ์ปลา บริษัทออกแบบระบบบำบัดน้ำและไบโอเทค ลดเสี่ยงปัจจัยธรรมชาติที่ควบคุมยาก ผู้เลี้ยงสามารถเลี้ยงปลาได้ทุกที่ ทุกฤดูในไทย

รวมถึงสามารถนำไปใช้เก็บรักษาพ่อแม่พันธุ์ปลาที่มีมูลค่าสูงได้อีกด้วยรวมถึงสามารถนำไปใช้เก็บรักษาพ่อแม่พันธุ์ปลาที่มีมูลค่าสูงได้อีกด้วย

ป.เจริญฟาร์ม เป็นฟาร์มเพาะพันธุ์ปลาชั้นนำ ที่ผลิตและจำหน่ายพันธุ์ปลาคุณภาพให้กับเกษตรกรผู้เลี้ยงปลาทั่วประเทศมากว่า 33 ปี มีแนวคิดอยากจะยกกระชังปลามาขึ้นบก จึงนำโจทย์วิจัยเข้าหารือไบโอเทค กระทั่งนำไปสู่การพัฒนาถังเลี้ยงปลานิลความหนาแน่นสูงระบบน้ำหมุนเวียนดังกล่าว

ยกกระชังปลาขึ้นบก

สภาพภูมิอากาศและสภาพแวดล้อมที่เปลี่ยนแปลงส่งผลต่อการเพาะพันธุ์ลูกปลา ปรัชญา นวไตรลาภ กรรมการบริษัท ฟาร์มสตอรี่ จำกัด (ป.เจริญฟาร์ม) กล่าวว่า เดิมการเพาะพันธุ์ปลาใช้น้ำคลองมาเลี้ยงลูกปลา แต่สิ่งที่เผชิญคือ คุณภาพน้ำแย่ลงเรื่อยๆ ส่งผลต่ออนาคตของระบบเพาะเลี้ยงปลาของฟาร์มแน่นอน 

ทางแก้ปัญหาแรกจึงมุ่งไปที่ระบบบำบัด RAS ของต่างประเทศที่สามารถซื้อมาใช้ได้เลย แต่ทางผู้ขายไม่สามารถการันตีว่าจะเพิ่มผลผลิตได้จริง จึงมองหาทางเลือกอื่น จนกระทั่งอ่านหนังสือพิมพ์พบว่า สรวิศ เผ่าทองศุข หัวหน้าห้องปฏิบัติการเทคโนโลยีชีวภาพทางทะเล ศูนย์พันธุวิศวกรรมและเทคโนโลยีชีวภาพแห่งชาติ (ไบโอเทค) มีความเชี่ยวชาญเรื่องระบบหมุนเวียนน้ำ จึงติดต่อเข้าไปและร่วมวิจัยพัฒนา

ถังเลี้ยงปลานิลความหนาแน่นสูงระบบน้ำหมุนเวียนนี้ เป็นโครงการร่วมวิจัยและพัฒนาจาก 3 หน่วยงาน ได้แก่ ไบโอเทค, ป.เจริญฟาร์ม และบริษัท พรีเมียร์ โพรดักส์ จำกัด (มหาชน) ที่โดดเด่นเรื่องของระบบบำบัด 

การออกแบบและสร้างระบบเลี้ยงปลาที่มีระบบบำบัดในตัวมีความง่ายต่อการใช้งานและมีประสิทธิภาพดี ผ่านการทดสอบใช้งานในสภาวะการทำงานจริง โดยจะหมุนเวียนน้ำจากบ่อปลาออกมาบำบัดในถังตัวกรองชีวภาพไนตริฟิเคชัน (Nitrification biofilter) ก่อนที่จะนำน้ำกลับไปใช้เลี้ยงปลา 

การหมุนเวียนน้ำเป็นระบบปิดช่วยให้ผู้เลี้ยงสามารถควบคุมสภาวะการเลี้ยงได้ดีกว่าระบบเปิด ลดการเปลี่ยนถ่ายน้ำหรือลดการใช้น้ำถึง 95%  ลดโอกาสติดเชื้อโรคจากภายนอก และมีความเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม อีกทั้งตัวถังเลี้ยงปลาออกแบบให้มีพื้นที่ผิวต่อความลึกของน้ำที่เหมาะสมสำหรับการเลี้ยงลูกปลานิล มีการระบายน้ำเสียและตะกอนของเสียออกจากบ่อได้อย่างสมบูรณ์ 

“ระบบมีการหมุนเวียนน้ำกับระบบบำบัดตลอดเวลา ทำให้ไม่ต้องเปลี่ยนน้ำหรือเติมน้ำเพิ่มเข้าไปการดูแลบำรุงรักษาและล้างทำความสะอาดระบบทั้งหมดสามารถทำได้โดยใช้คนงานเพียงคนเดียวเท่านั้น นอกจากนี้ระบบยังเอื้อให้ผู้เลี้ยงสามารถติดตามจำนวนปลาที่ตาย และสามารถแยกปลาป่วยออกไปตรวจโรคเพื่อวางแผนการรักษาได้อย่างทันท่วงทีอีกด้วย”  

สร้างนวัตกรรมไทยแท้ 

ทั้งนี้ ไทยเป็นแหล่งผลิตปลานิลมากติด 5 อันดับแรกของโลก ตลาดเพาะเลี้ยงลูกปลานิลเฉลี่ยปีละ 1 พันล้านตัว ในส่วนของ ป.เจริญฟาร์มมีการผลิตปีละกว่า 300 ล้านตัวต่อปี สิ่งที่ปรัชญามองคือ การพัฒนานวัตกรรมที่จะสนับสนุนการเลี้ยงปลานิลที่ให้ประโยชน์มากกว่าการเพิ่มจำนวนผลผลิต แต่ต้องการเพิ่มคุณภาพ สร้างสินค้าพรีเมี่ยมที่มีมูลค่าในตลาดโลก

นวัตกรรมถังเลี้ยงปลายังช่วยลดภาระเรื่องการจัดการเพื่อรับมือกับความเสี่ยงทางภัยธรรมชาติและการเปลี่ยนแปลงของสภาพแวดล้อม รวมถึงโรคที่อาจจะเกิดกับตัวปลา ส่งผลให้อัตราการรอดของปลาอยู่ในระดับที่ดีมากหรือ 90-100% โดยปลาที่เลี้ยงมีคุณภาพเนื้อไม่แตกต่างกับปลาที่เลี้ยงในระบบปกติ ไม่มีการใช้ยาปฏิชีวนะ ไม่มีกลิ่นโคลน ทำให้ผู้บริโภคได้รับประทานปลาที่สด สะอาด ปลอดภัยต่อสุขภาพ

“ระบบถังเลี้ยงน้ำเค็ม-น้ำกร่อย จึงเป็นโครงการอนาคตที่จะเกิดขึ้น เนื่องจากมีผลต่อเนื้อปลาที่มีรสชาติและเนื้อสัมผัสที่ดีขึ้น รวมถึงต่อยอดสู่ปลากระพง หรือปลาทับทิมที่ราคาสูงขึ้น ส่งผลให้ฐานตลาดกว้างขึ้นอีกด้วย” ปรัชญา กล่าว