หลายคนที่เคยไปโฮจิมินท์ซิตี้ กรุงฮานอยและเมืองสำคัญต่างๆของเวียดนาม จะเห็นว่าการเชื่อมต่ออินเทอร์เน็ตผ่านทางโทรศัพท์มือถือ โครงข่าย 3G
หลายคนที่เคยไปโฮจิมินท์ซิตี้ กรุงฮานอยและเมืองสำคัญต่างๆของเวียดนาม จะเห็นว่าการเชื่อมต่ออินเทอร์เน็ตผ่านทางโทรศัพท์มือถือ โครงข่าย 3G ของเขานั้นคุณภาพดีมากและราคาถูกมากทีเดียว การให้บริการ wifi ตามสถานที่ต่างๆ ก็หาได้ง่ายและส่วนมากก็ไม่มีค่าใช้จ่าย ผู้คนที่นั่นไม่ว่าจะเป็นนักเรียน นักธุรกิจหรือแม่ค้าพ่อค้าก็ใช้สมาร์ทโฟนกันทั้งนั้น
จากอุตสาหกรรมปฐมภูมิมาเป็นอุตสาหกรรมขั้นสูง เพียงในระยะเวลาไม่กี่ปีเวียดนามก็พลิกโฉมการส่งออกสินค้าสิ่งทอและเครื่องนุ่งห่มเป็นหลัก มาเป็นการส่งออกโทรศัพท์มือถือและชิ้นส่วนอิเล็กทรอนิกส์ ซึ่งปัจจุบันอยู่ราวๆ ร้อยละ 25 หรือ 1 ใน 4 ของมูลค่าการส่งออกของเวียดนาม
เริ่มเนื้อหอม ยักษ์ใหญ่มือถือขยายฐานการผลิตสู่เวียดนาม โดยได้รับความสนใจจากยักษ์ใหญ่อย่างโนเกียและซัมซุง เพื่อใช้เป็นฐานในการผลิตอุปกรณ์สื่อสารและชิ้นส่วนประกอบ ปัจจุบันเวียดนามกลายเป็นฐานการผลิตโทรศัพท์มือถือสมาร์ทโฟนที่ใหญ่ที่สุดในอาเซียนและส่งออกไปจำหน่ายยังทั่วโลก
อุตสาหกรรมผลิตโทรศัพท์มือถือของเวียดนามมีคลัสเตอร์อยู่ที่ปริมณฑลของกรุงฮานอย โรงงานผลิตโทรศัพท์มือถือของซัมซุงที่สวนอุตสาหกรรม Yen Phong ชานกรุงฮานอยเป็นฐานการผลิตโทรศัพท์มือถือที่ใหญ่อันดับ 2 ของซัมซุงรองจากฐานการผลิตที่เมืองคูมิในเกาหลีใต้ ไม่เพียงแค่นั้น ซัมซุงกำลังจะก่อสร้างโรงงานแห่งใหม่ในจังหวัดท้ายเงวียน ซึ่งจะทำให้การจ้างงานเพิ่มมากถึง 4 หมื่นคน
โนเกียก็ไปลงทุนก่อสร้างโรงงานผลิตในนิคมอุตสาหกรรมเวียดนาม-สิงคโปร์ โทรศัพท์มือถือที่ผลิตในโรงงานนี้จะเป็นการผลิตเพื่อการส่งออกถึงร้อยละ 95 และอีกร้อยละ 5 จะเป็นการผลิตเพื่อจำหน่ายในประเทศ
ฐานการผลิตมือถือใหม่ของโลก รองจากจีนเท่านั้น ปี 2012 ที่ผ่านมาเวียดนามมีมูลค่าการส่งออกโทรศัพท์มือถือรวมมูลค่ากว่า 12.7 พันล้านดอลลาร์ จึงส่งผลให้ปัจจุบันเวียดนามก้าวมาเป็นผู้ส่งออกสมาร์ทโฟนและส่วนประกอบเป็นอันดับ 7 ของโลก และมีอัตราการขยายตัวสูงที่สุดเมื่อเทียบกับผู้ผลิตสมาร์ทโฟนรายอื่นๆ ขณะที่ไทยอยู่ที่อันดับ 22 ของโลก
จากการตั้งเป้าการผลิตโทรศัพท์มือถือของบริษัทซัมซุงในเวียดนามที่ตั้งเป้าจะส่งออกโทรศัพท์มือถือให้ได้ 240 ล้านเครื่องในปี 2013 หรือคิดเป็นร้อยละ 20 ของปริมาณโทรศัพท์มือถือของโลก ซึ่งหากเป็นไปตามความคาดหวังจะส่งผลให้เวียดนามเป็นประเทศที่มีการผลิตโทรศัพท์มือถือมากเป็นอันดับ 2 ของโลกรองจากจีนเท่านั้นเอง
แม้ว่าการผลิตและส่งออกโทรศัพท์มือถือของเวียดนาม จะเป็นเพียงฐานการผลิตของบริษัทยักษ์ใหญ่ของโลก แต่ก็ไม่ได้หมายความว่าเวียดนามจะพอใจกับการเป็นผู้ประกอบเท่านั้น เวียดนามกำลังเร่งสร้างบุคลากรด้านซอฟต์แวร์และเทคโนโลยีที่มีขีดความสามารถสูง เพื่อสอดรับกับโอกาสและการเติบโตของอุตสาหกรรมเกิดใหม่นี้
ฉบับหน้าจะมาเล่าต่อทิศทางการสร้างวิศวกรซอฟทต์แวร์ในเวียดนามค่ะ
************
คอลัมน์ creativity hunter
ผศ.การดี เลียวไพโรจน์ Operations Management Department Thammasat Business School
Facebook / Twitter: karndee www.karndee.com





