ม.ศรีปทุม ชลบุรี ผนึก ธนาคารโลก และ กสศ. เดินหน้าโครงการ SELVT ยกระดับศักยภาพครูอาชีวศึกษา เสริมสร้างทักษะทางอารมณ์และสังคมแก่ผู้เรียน พร้อมติดอาวุธตอบโจทย์โลกการทำงานที่เปลี่ยนแปลงไป
มหาวิทยาลัยศรีปทุม วิทยาเขตชลบุรี ร่วมกับ ธนาคารโลก (World Bank) และกองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา (กสศ.) ขับเคลื่อน โครงการเสริมสร้างการเรียนรู้ทางสังคมและอารมณ์ในสถานศึกษาอาชีวศึกษา (Social and Emotional Learning in Vocational Education and Training: SELVT) เพื่อพัฒนาศักยภาพครูอาชีวศึกษาในการส่งเสริมทักษะทางสังคมและอารมณ์ของผู้เรียน และเตรียมคนรุ่นใหม่ให้พร้อมเข้าสู่โลกการทำงานที่ต้องการทั้งทักษะวิชาชีพและทักษะมนุษย์ควบคู่กัน
โครงการดำเนินงานครอบคลุมสถานศึกษาอาชีวศึกษา 53 แห่ง ใน 33 จังหวัดทั่วประเทศ โดยออกแบบการพัฒนาครูอย่างต่อเนื่อง ตั้งแต่การอบรมให้ครูมีความเข้าใจเรื่อง SEL การให้เครื่องมือและกลยุทธ์ที่สามารถนำไปใช้ในห้องเรียนจริง การติดตามและสนับสนุนครูหลังการอบรมผ่านกระบวนการ PLC ตลอดจนการประเมินการจัดการเรียนการสอนและผลลัพธ์ที่เกิดขึ้นกับผู้เรียน
นอกจากนี้ ยังมีการจัด เวทีแลกเปลี่ยนประสบการณ์ของครูอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้ครูได้สะท้อนสิ่งที่เกิดขึ้นจริงในห้องเรียน แลกเปลี่ยนแนวทางที่ได้ผล ปัญหาที่พบ และร่วมกันออกแบบวิธีการใหม่ ๆ ที่เหมาะกับบริบทของผู้เรียนแต่ละกลุ่ม โดยมีเป้าหมายให้ SEL ไม่เป็นเพียงกิจกรรมเฉพาะครั้ง แต่ค่อย ๆ กลายเป็นส่วนหนึ่งของวิธีคิดและการจัดการเรียนรู้ของครูอาชีวศึกษา
ข่าวที่เกี่ยวข้อง:
RUN ดันงานวิจัย DeepTech หนุนสตาร์ตอัปไทยเปิดตลาดออสเตรเลีย
DPU จับมือ BRU ผนึก 3 คณะ ปั้นกำลังคนสู่วงการอีสปอร์ตระดับโลก
กำลังคนคุณภาพ ต้องพัฒนาจากฐานด้านใน
ดร.บุษบา ชัยจินดา รองอธิการบดี มหาวิทยาลัยศรีปทุม วิทยาเขตชลบุรี กล่าวว่า มหาวิทยาลัยให้ความสำคัญกับการพัฒนาผู้เรียนอย่างรอบด้าน โดยเชื่อว่ากำลังคนที่มีคุณภาพไม่ได้เกิดจากความรู้หรือความเชี่ยวชาญทางวิชาชีพเพียงอย่างเดียว แต่ต้องมีความเข้มแข็งทางสังคมและอารมณ์ สามารถทำงานร่วมกับผู้อื่น จัดการตนเอง รับมือกับปัญหา และพร้อมเรียนรู้สิ่งใหม่ได้อย่างต่อเนื่อง
“เราเชื่อว่าถ้าฐานด้านสังคมและอารมณ์ของผู้เรียนแข็งแรง การพัฒนาด้านวิชาการ วิชาชีพ และทักษะอื่น ๆ ก็จะเกิดขึ้นได้ดีขึ้น เพราะฉะนั้น SEL จึงเป็นหนึ่งในเป้าหมายสำคัญของการพัฒนานักศึกษาของเรา”
ดร.บุษบา กล่าวว่า ความร่วมมือกับธนาคารโลกนับเป็นโอกาสสำคัญของมหาวิทยาลัย เพราะประโยชน์ไม่ได้เกิดขึ้นเฉพาะกับผู้เรียนหรือผลงานวิจัยเท่านั้น แต่คณาจารย์ของมหาวิทยาลัยยังได้พัฒนาตนเองไปพร้อมกับการทำงานจริง
“อาจารย์ของเราได้เรียนรู้จากการทำงานร่วมกับผู้เชี่ยวชาญระดับนานาชาติ ได้เห็นวิธีคิด วิธีการทำงาน และเข้าใจ SEL จากประสบการณ์จริง สิ่งที่ได้จึงไม่ได้จบอยู่ในงานวิจัย แต่สามารถย้อนกลับมาใช้พัฒนาการเรียนการสอนและการดูแลนักศึกษาของเราได้โดยตรง”
มหาวิทยาลัยจึงมีแนวทางต่อยอดองค์ความรู้จากโครงการไปสู่การพัฒนาคณาจารย์ เพื่อให้อาจารย์สามารถดูแลและออกแบบการเรียนรู้ที่พัฒนานักศึกษาทั้งด้านวิชาการ วิชาชีพ และความเข้มแข็งทางสังคมและอารมณ์ไปพร้อมกัน
“ถ้าเราต้องการให้เด็กเข้มแข็ง อาจารย์ก็ต้องเข้าใจและสามารถดูแลเรื่องนี้ได้อย่างแท้จริง นโยบายของเราจึงไม่ใช่แค่พัฒนาเด็ก แต่ต้องพัฒนาอาจารย์ไปพร้อมกันด้วย”
ต่อยอดประสบการณ์ RCT สู่การเห็นการเปลี่ยนแปลงจริงในห้องเรียน
รศ.ดร.ธันยวิช วิเชียรพันธ์ ผู้อำนวยการสำนักงานวิจัยและพัฒนานวัตกรรม มหาวิทยาลัยศรีปทุม วิทยาเขตชลบุรี กล่าวว่า โครงการครั้งนี้เป็นการต่อยอดประสบการณ์จากงานวิจัยแบบ Randomized Controlled Trial (RCT) ที่ทีมมหาวิทยาลัยศรีปทุม วิทยาเขตชลบุรีเคยร่วมดำเนินงานกับ OECD เกี่ยวกับการพัฒนาทักษะการคิดของผู้เรียนในระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน ต่อเนื่องมาสู่การศึกษาการพัฒนา Social and Emotional Learning (SEL) ในระดับอาชีวศึกษา
ในการวิจัยครั้งนี้ มหาวิทยาลัยศรีปทุม วิทยาเขตชลบุรี ได้ร่วมออกแบบกระบวนการวิจัยกับทีมธนาคารโลกอย่างใกล้ชิด ทำให้วิธีวิทยาการวิจัยมีความลุ่มลึกและรัดกุมยิ่งขึ้น และเป็นโอกาสให้ทีมงานได้พัฒนาทั้งวิธีคิด วิธีวิจัย และประสบการณ์การทำงานระดับนานาชาติ
“แต่สิ่งที่มีค่ากว่าวิธีวิจัย คือเราได้เห็นการเปลี่ยนแปลงจริงในห้องเรียน”
จากกระบวนการติดตามและสังเกตห้องเรียนของครู พบว่า เมื่อครูเริ่มนำ SEL ไปบูรณาการกับการสอนจริง ห้องเรียนมีชีวิตมากขึ้น เด็กกล้าพูด กล้าคิด กล้าลงมือทำ มีความมั่นใจและทำงานร่วมกับผู้อื่นได้ดีขึ้น ขณะเดียวกันครูก็เข้าใจผู้เรียนมากขึ้น และหลายห้องเรียนสะท้อนชัดว่าเด็กมีความสุขและพร้อมเรียนมากกว่าเดิม
หลายกรณียังพบว่า การใช้ Emotional Check-in การสะท้อนคิด การทำงานเป็นกลุ่ม และเพื่อนช่วยเพื่อน ช่วยให้ผู้เรียนที่เคยเงียบหรือไม่กล้าแสดงความคิดเห็นเริ่มเปิดใจและมีส่วนร่วมมากขึ้น ขณะที่ครูก็ปรับบทบาทจากผู้ถ่ายทอดความรู้มาเป็นผู้สร้างพื้นที่ปลอดภัยและสนับสนุนการเรียนรู้มากขึ้น
เอกสารจากครูต้นแบบยังสะท้อนผลลัพธ์ในหลายมิติ ตั้งแต่ผู้เรียนมีสมาธิและความพร้อมในการเรียนมากขึ้น มีความมั่นใจ ทำงานเป็นทีม ไปจนถึงการกล้าเข้าหาครูเมื่อมีปัญหา และรู้สึกว่าตนเองมีพื้นที่และมีตัวตนในห้องเรียน
“ตรงนี้ทำให้เราเห็นว่า SEL ไม่ใช่กิจกรรมเสริม แต่สามารถหลอมรวมอยู่ในวิชาชีพได้ เด็กยังเรียนไฟฟ้า เกษตร กราฟิก หรือคอมพิวเตอร์เหมือนเดิม แต่คุณภาพของห้องเรียนเปลี่ยน ความสัมพันธ์เปลี่ยน และเด็กเรียนรู้อย่างมีความสุขมากขึ้น”
World Bank ชี้ SEL เชื่อมตรงผลิตภาพ นวัตกรรม และเศรษฐกิจ
นายโคจิ มิยาโมโตะ นักเศรษฐศาสตร์อาวุโส ธนาคารโลก กล่าวว่า ทักษะทางสังคมและอารมณ์ หรือ Social and Emotional Skills เป็นทักษะสำคัญของคนในโลกปัจจุบัน ครอบคลุมทั้งความสามารถในการทำงานร่วมกับผู้อื่น การใส่ใจและเข้าใจผู้อื่น การทำงานให้บรรลุเป้าหมาย การจัดการอารมณ์ ความพากเพียร ตลอดจนการคิดสร้างสรรค์และเปิดรับแนวคิดใหม่ ๆ
นายโคจิ กล่าวว่า Social and Emotional Learning (SEL) คือกระบวนการเรียนรู้ที่มุ่งพัฒนาทักษะเหล่านี้อย่างเป็นระบบ และมีความสำคัญทั้งต่อการเรียนรู้ของแต่ละบุคคล การทำงาน และการพัฒนาเศรษฐกิจ
“หากเราต้องการให้คนทำงานมีผลิตภาพสูง ทักษะที่จำเป็นไม่ได้มีเพียงทักษะทางเทคนิค แต่ยังรวมถึงความสามารถในการทำงานร่วมกับเพื่อนร่วมงาน การใส่ใจผู้อื่น ความพากเพียรในการทำงานที่ซับซ้อน ความยืดหยุ่นทางอารมณ์ในช่วงเวลาที่ยากลำบาก และความสามารถในการค้นหาแนวคิดหรือวิธีการทำงานใหม่ ๆ”
นายโคจิ ระบุว่า ทักษะเหล่านี้เป็นองค์ประกอบสำคัญของทั้ง Productivity และ Innovation และท้ายที่สุดจะเชื่อมโยงไปสู่การเติบโตของภาคอุตสาหกรรมและเศรษฐกิจโดยรวม
ในด้านการศึกษา ผู้เรียนที่มีทักษะทางสังคมและอารมณ์ที่เข้มแข็งมีแนวโน้มที่จะเรียนรู้ได้ดีขึ้น สามารถพัฒนาทักษะใหม่ ๆ ได้หลากหลาย และพร้อมต่อการเรียนรู้ตลอดชีวิต
สำหรับความร่วมมือกับมหาวิทยาลัยศรีปทุม วิทยาเขตชลบุรี นายโคจิ กล่าวว่า เห็นศักยภาพของการทำงานร่วมกันอีกมาก โดยเฉพาะจากการที่มหาวิทยาลัยได้ลงทุนและมีประสบการณ์ด้าน Social and Emotional Learning และกำลังร่วมกันพัฒนาแนวทางดังกล่าวในบริบทของอาชีวศึกษา ซึ่งเป็นส่วนสำคัญของการยกระดับระบบ Technical and Vocational Education and Training: TVET ของประเทศไทย
ในอนาคต เขามองว่าความร่วมมือสามารถขยายไปสู่ระดับอุดมศึกษา เพื่อช่วยให้นักศึกษาพัฒนาทักษะทางเทคนิคขั้นสูงควบคู่กับทักษะทางสังคมและอารมณ์ และเพิ่มความพร้อมในการเข้าสู่ตลาดแรงงาน
“เราตั้งตารอที่จะได้ทำงานร่วมกับมหาวิทยาลัยศรีปทุม วิทยาเขตชลบุรีอย่างใกล้ชิดมากยิ่งขึ้น”
ความร่วมมือครั้งนี้จึงสะท้อนภาพของการพัฒนากำลังคนยุคใหม่ ที่ไม่ได้วัดเพียงว่า ผู้เรียน “รู้อะไร” หรือ “ทำอะไรได้” เท่านั้น แต่รวมถึงความสามารถในการ ทำงานร่วมกับผู้อื่น จัดการตนเอง ปรับตัว เรียนรู้สิ่งใหม่ และเติบโตต่อไปในโลกการทำงาน ซึ่งกำลังกลายเป็นฐานสำคัญของทั้งการศึกษา อุตสาหกรรม และเศรษฐกิจไทยในอนาคต
