ผุดนวัตกรรมลดเหลื่อมล้ำ ยกระดับคุณภาพชีวิตผู้พิการ

แม้ว่าความเหลื่อมล้ำทางสังคมระหว่างผู้พิการกับคนปกติ ในปัจจุบันจะมีแนวโน้มที่ดีขึ้น หลังรัฐบาลมีนโยบายส่งเสริมยกระดับคุณภาพชีวิตผู้พิการ เช่น การส่งเสริมให้เอกชนจ้างงานผู้พิการ การออกแบบโครงสร้างสาธารณูปโภค ที่เอื้อต่อการใช้ชีวิตประจำวัน แล้วก็ตาม แต่หลายหน่วยงานก็ยังให้ความสำคัญกับการพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้พิการ

โดยกรมส่งเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ(พก.) สถาบันพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง ร่วมกันเป็นเจ้าภาพหลัก ในข้อตกลงร่วมกับสถาบันสิรินธรเพื่อการฟื้นฟูสมรรถภาพทางการแพทย์แห่งชาติ สมาคมสภาคนพิการทุกประเภทแห่งประเทศไทย และสถาบันการศึกษา 18 แห่ง เป็นเจ้าภาพจัด สัมมนาวิชาการระดับชาติด้านคนพิการ ครั้งที่8 ประจำปี 2559 ในวันที่ 25-27 ก.ค.นี้ 

ด้วยการนำเสนอผลงานทางวิชาการในประเด็น “นวัตกรรมลดความเหลื่อมล้ำของสังคม” (innovation for Social Equality) ด้วยความเห็นพ้องกันในการสนับสนุนความร่วมมือทางวิชาการ การศึกษาวิจัย เทคโนโลยี นวัตกรรมและพัฒนาองค์ความรู้ด้านคนพิการ เพื่อผลักดันให้สังคมไทย ลดความเหลื่อมล้ำระหว่างผู้พิการกับคนปกติที่จะนำเสนอโดยกรมส่งเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ 

แบ่งออกเป็น 5 หัวข้อ ประกอบด้วย 1.ผลิตภัณฑ์ที่ใช้แนวคิดการออกแบบเพื่อทุกคน หรือ Universal Design Products for All 2.เทคโนโลยีเพื่อการดำรงชีวิตอิสระ(Technology for Independent Living) 3.นวัตกรรมภูมิปัญญาท้องถิ่นระดับสากลเพื่อสิ่งอำนวยความสะดวก 4.นวัตกรรมทางสังคมและคุณภาพชีวิต และ5.บทความอื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง รวมถึงการประกวดผลงานวิชาการ ทั้งด้านการออกแบบทางสถาปัตยกรรมฯ ผลิตภัณฑ์

นายสมชาย เจริญอำนวยสุข อธิบดี พก. กล่าวถึงปัญหาความเหลือมล้ำในสังคมของผู้พิการว่าเกิดจากความอคติเป็นสาเหตุสำคัญ ไม่ว่าจะเป็นนายจ้าง ผู้ประกอบการ หรือข้าราชการ ที่ส่วนใหญ่ไม่เคยมองผู้พิการว่า มีความรู้ ความสามารถ ทัดเทียมคนปกติ และมองการให้โอกาสนั้น เป็นความสิ้นเปลือง ไม่คุ้มค่าการลงทุน กลายเป็นกำแพงแก้ว ทำลายโอกาสเข้าถึงอิสรภาพในการใช้ชีวิต

งานสัมมนาทางวิชาการที่จะเกิดขึ้นส่วนหนึ่งของนโยบาย ที่กรมส่งเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ มุ่งมั่นจะยกระดับคุณภาพชีวิตผู้พิการให้เหมือนกับทุกคน หรืออย่างน้อยให้การมีชีวิตของผู้พิการอยู่บนพื้นฐานของความเป็นมนุษย์ ที่พวกเขาต้องได้รับการยอมรับและกำลังใจไปพร้อมๆกัน

สำหรับการประชุมทางวิชาการมีความสำคัญและจำเป็นอย่างยิ่งต่อการพัฒนาความคิด ความรู้ ทักษะ ประสบการณ์ ซึ่งเนื้อหาการสัมมนาจะชี้ให้เห็นว่า อะไรคือความเหลื่อมล้ำ และเราจะลดความเหลื่อมล้ำนั้นได้อย่างไร

กรมส่งเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ ได้จัดประกวด “นวัตกรรมลดความเหลื่อมล้ำของสังคม” แบ่งเป็น 4 หัวข้อ คือ การออกแบบทางสถาปัตยกรรม ผลิตภัณฑ์ นวัตกรรมทางสังคม และสื่อ-ข้อมูลข่าวสาร มีรางวัลชนะเลิศ และรางวัลดีเด่น แบ่งเป็นระดับนักศึกษาและระดับประชาชน โดยรางวัลชนะเลิศด้านนวัตกรรม 8 รางวัล จะได้รับพระราชทานจากสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี

ในด้านสถาปัตยกรรมนั้น ด้วยความพิการทางร่างกาย ทำให้เกิดความไม่เท่าเทียมกันกลายเป็นคนด้อยโอกาส ที่จะเดินทาง ทำกิจกรรมต่างๆ ในสถานที่ทุกแห่งหนได้เหมือนคนปกติ ซึ่งออกท่องเที่ยวได้อย่างอิสระ จึงเป็นที่มาของการออกแบบสิ่งก่อสร้างต่างๆ จะทำอย่างไรให้ผู้พิการเข้าถึงโอกาส เพื่อให้ผู้พิการมีอิสระ ไม่ต้องพึ่งพิงการดูแล เพราะพวกเขาไม่ต้องการถูกมองว่าเป็นภาระ 

“ในความเป็นจริง การออกแบบมีการเพิ่มฟังก์ชันสำหรับคนพิการ แต่ผู้พิการกลับไม่สามารถเข้าถึงได้จริง ใช้การไม่ได้ หรือใช้แล้วเกิดเป็นอันตราย เช่น ลิฟท์ ทางลาด ต่างๆ ในรถไฟฟ้าสายสีม่วง ที่มีการทวงติงจากผู้ออกแบบจนกลายเป็นข้อถกเถียงกับหน่วยงานราชการด้วยกัน”

ในปีนี้มีความพิเศษกว่าทุกครั้งที่ผ่านมา นอกจากเวทีสัมมนาแล้ว ยังมีนิทรรศการ นวัตกรรมเทคโนโลยี สินค้าและบริการด้านสุขภาพ หรือ (Inter Care Asia 2016) แสดงสินค้าที่คิดค้นด้วยนวัตกรรมเทคโนโลยีที่สอดคล้องกับวิถีชีวิต ให้ผู้ผลิตเอกชนได้พบกับผู้บริโภค ไม่ว่าจะเป็นผู้พิการ ผู้สูงอายุ หรือบุคคลที่ต้องการดูแลคนในครอบครัว และยังมีงาน i-CREATe 2016 หรืองานประชุมวิชาการนานาชาติฯ ที่จัดโดยศูนย์เทคโนโลยีอิเล็กทรอนิกส์และคอมพิวเตอร์แห่งชาติ(สวทช.) และการแข่งขันการออกแบบและสร้างหุ่นยนต์แห่งประเทศไทย (Robot Design Contest 2016)

รวมทั้งมีการนำสินค้าที่ใช้เทคโนโลยีที่เอื้อต่อผู้พิการและผู้สูงอายุ เช่น เบาะที่นั่งสำหรับผู้สูงอายุแบบมีวิลแชร์ ฝีมือคนไทย ที่มีความสามารถติดตั้งระบบการยกตัวได้ในรถยนต์ที่มีประตูแบบสไลด์ได้ทุกยี่ห้อ อุปกรณ์ช่วยสื่อสารผ่านดวงตา(Eye Controlled System)สำหรับผู้ป่วยอัมพาต หรือสื่อสารได้ลำบาก เป็นซอฟท์แวร์ ภาษาไทยเครื่องแรกของโลก 

รวมถึง เครื่องช่วยการฟัง(Eartone)จากผู้ผลิตในยุโรปและอเมริกา ของเล่นสำหรับคนตาบอด เพื่อฝึกทักษะประสาทสัมผัส รถเข็นที่ผลิตจากวัสดุน้ำหนักเบา สามารถปรับแต่งที่นั่งได้ตามสรีระ และรถแท็กซี่สำหรับผู้พิการ ผู้สูงอายุ

นายชนัญ พานิชวิทิตกุล ผู้บริหารโครงการอินเตอร์แคร์ 2016 กล่าวว่าในอดีต ประเทศไทยยังไม่มีกลุ่มลูกค้าที่จะตอบสนองสินค้าประเภทนี้ การซื้อมักเลือกสินค้าที่คัดลอกต้นแบบสินค้าจากต่างประเทศ เนื่องจากราคาถูก แต่ปัจจุบัน คนไทยมีศักยภาพในการซื้อ และมีทัศนคติที่ดีในการเลือกซื้อสินค้าที่เน้นคุณภาพมากกว่าราคา เพื่อนำอุปกรณ์เหล่านี้ไปดูแลบุคคลในครอบครัว