กบอ. กางแผนแก้น้ำเค็มรุก

นายรอยล จิตรดอน ผู้อำนวยการสถาบันสารสนเทศทรัพยากรน้ำและการเกษตร (สสนก.) ในฐานะประธานคณะอนุกรรมการติดตาม วิเคราะห์สถานการณ์น้ำและจัดสรรน้ำ ในคณะกรรมการบริหารจัดการน้ำและอุทกภัย กบอ. เปิดเผยภายหลังการประชุมติดตามสถานการณ์น้ำล่าสุด วานนี้ (20 ก.พ.) ว่า สถานการณ์น้ำเค็มในแม่น้ำเจ้าพระยา ณ ปัจจุบัน อยู่ในระดับที่เกินจากการคาดการณ์ไปค่อนข้างมาก โดยค่าความเค็มทะลุสูงกว่าปีที่ผ่านมา เกินกว่า 0.25 กรัม 70 ชั่วโมงต่อเนื่อง มากกว่าระดับวิกฤตที่ 0.5 กรัม ซึ่งจะทำให้การจัดการทำได้ลำบาก

อีกทั้งอิทธิพลจากน้ำทะเลหนุนยิ่งส่งผลให้ค่าความเค็มในเจ้าพระยาสูงขึ้น โดยระดับน้ำทะเลจะขึ้นสูงสุดในวันที่ 23 ก.พ. ประกอบกับอิทธิพลของลมที่ยังคงหนุนให้น้ำทะเลขึ้นสูงต่อเนื่องไปจนถึงวันที่ 25 ก.พ.

ผลกระทบจากค่าความเค็มที่เพิ่มสูงขึ้น ทำให้โรงพยาบาลที่ต้องการน้ำจืดไว้ใช้ประสบปัญหา โดยล่าสุดการประปานครหลวงได้ติดตั้งสถานีบำบัดน้ำโดยใช้ระบบ RO ที่โรงพยาบาลศิริราช เพื่อผลิตน้ำจืดไว้ใช้ตามปกติ

นอกจากนี้ ศูนย์นาโนเทคโนโลยีแห่งชาติ ได้เตรียมประสานกับการประปาส่วนภูมิภาคในการนำระบบบำบัดความเค็มเข้าไปช่วยโรงพยาบาลในฝั่งแม่น้ำบางปะกงด้วย

ในส่วนกรุงเทพมหานคร ได้วางแผนเร่งประหยัดน้ำจืดโดยไม่ระบายน้ำออก ซึ่งมีโอกาสที่จะเกิดน้ำเสียในคลองหลัก ได้แก่ คลองเปรมประชากร และคลองลาดพร้าว คณะทำงานจึงได้วางแผนทดลองใช้เรือผลักดันน้ำเข้าเสริม เพื่อช่วยเติมออกซิเจน

อย่างไรก็ตาม เพื่อลดผลกระทบกับระบบผลิตน้ำประปา จำเป็นต้องปรับการปิด-เปิด ประตูน้ำเพื่อให้สอดรับกับระดับน้ำทะเลขึ้น-ลง เมื่อน้ำทะเลขึ้นสูง จะใช้วิธีการปล่อยน้ำในปริมาณมาก ในขณะที่น้ำทะเลลงต่ำจะลดการระบาย ซึ่งจะช่วยประหยัดน้ำ และแก้ปัญหาน้ำเค็มไปพร้อมกัน

กรมชลประทานได้วางแนวทางนำน้ำจากเขื่อนภูมิพล และเขื่อนสิริกิติ์ เข้ามาเติมในแม่น้ำเจ้าพระยา โดยเพิ่มการระบายน้ำ ตลอดจนระบายน้ำจากแควน้อย ป่าสัก และแม่กลองเข้ามาสมทบ

“ผลจากการคำนวณระยะเวลาในการระบายน้ำ จากความเร็วการไหลของน้ำจากเขื่อนเจ้าพระยา มาถึงบางไทร ซึ่งต้องใช้เวลาประมาณ 7 วัน ซึ่งจะทำให้การบริหารจัดการทำได้ยากขึ้น” นายรอยลกล่าว และว่า

แนวทางที่กรมชลประทานกำลังดำเนินการอยู่ ณ ปัจจุบัน คือการใช้คลองลัดโพธิ์ช่วยบริหารจัดการน้ำในช่วงน้ำทะเลหนุน ด้วยการปิดประตูให้น้ำไหลวน ร่วมกับทดลองการปรับการปิด-เปิด ประตูน้ำเขื่อนเจ้าพระยาให้สอดรับกับระดับน้ำทะเลขึ้น-ลง

ทั้งนี้ เพื่อประหยัดน้ำและแก้ปัญหาน้ำเค็มรุกในภาพรวม คณะทำงานเตรียมปรับการระบายน้ำจากเขื่อนคลองสียัด และเขื่อนขุนด่าน ในแม่น้ำบางปะกง ส่วนฝั่งแม่น้ำท่าจีนจะใช้คลองของการประปา แบ่งน้ำจืดบางส่วนจากแม่น้ำแม่กลอง เข้ามาเสริมด้านฝั่งธนบุรี

“คณะทำงานได้วางแผนการบริหารจัดการน้ำในอีก 2 เดือนข้างหน้า จากสถานการณ์ปัจจุบันที่การเพาะปลูกที่ไม่เป็นไปตามแผน ชาวนาในภาคกลางที่ต้องการทำนาในเดือน ก.พ. กรมชลประทานได้ประกาศชัดเจนแล้วว่า จะไม่มีน้ำให้”

ส่วนสถานการณ์ภัยแล้งในภาคอีสาน นายรอยลยืนยันว่า การเพาะปลูกยังเป็นไปตามแผน ซึ่งคณะกรรมการได้ติดตามสถานการณ์น้ำอย่างต่อเนื่อง โดยจะประชุมครั้งถัดไปในอีก 2 สัปดาห์ข้างหน้า เพื่อวางแผนจัดการน้ำในเดือนพฤษภาคม กับสถานการณที่มีน้ำจืดที่มีอยู่น้อย และยังไม่เข้าสู่ฤดูฝน รวมถึงสถานการณ์น้ำอื่นๆ ที่ต้องเฝ้าระวัง