ผอ.JIC เตือน กัมพูชา อย่าปลุกความเกลียดชัง สร้างภาพยนต์พาดพิง ทหารไทย

เมื่อวันที่ 24 ตุลาคม 2569 พล.อ.อ.ประภาส สอนใจดี ผู้อำนวยการศูนย์ข่าวสารสถานการณ์ไทย–กัมพูชา (JIC) ให้สัมภาษณ์กรณีภาพยนตร์กัมพูชาเรื่อง Killing Field 2: Blood Border นำเสนอเหตุการณ์ผู้ลี้ภัยกัมพูชาเมื่อปี 2522 โดยมีภาพทหารไทยใช้ความรุนแรงว่า ประเทศไทยเคารพข้อเท็จจริงทางประวัติศาสตร์ และตระหนักถึงความสูญเสียของประชาชนกัมพูชาในช่วงสงครามที่ผ่านมา โดยยอมรับว่ามีบันทึกทางประวัติศาสตร์เกี่ยวกับเหตุการณ์ผลักดันผู้ลี้ภัยกลับบริเวณชายแดนในปี 2522 ซึ่งสร้างความทุกข์ยากและความสูญเสียแก่ผู้คนจำนวนมาก 

อย่างไรก็ตาม ภาพยนตร์เป็นการนำเสนอผ่านกระบวนการสร้างสรรค์ จึงต้องแยกข้อเท็จจริงที่มีหลักฐานยืนยันออกจากฉากจำลองหรือรายละเอียดที่ต้องตรวจสอบเพิ่มเติม โดย JIC จะพิจารณาข้อมูลอย่างรอบด้าน ไม่ด่วนสรุปจากภาพตัวอย่างเพียงอย่างเดียว

เมื่อถามว่าภาพทหารติดธงชาติไทยกระทำความรุนแรงในภาพยนตร์จะกระทบต่อภาพลักษณ์ประเทศไทยหรือไม่ พล.อ.อ.ประภาส กล่าวว่า การนำเสนอเครื่องแบบและเครื่องหมายทางทหารควรสอดคล้องกับข้อเท็จจริงของยุคสมัย รวมถึงหน่วยทหารและเหตุการณ์ที่อ้างถึง หากพบรายละเอียดคลาดเคลื่อน ไทยพร้อมชี้แจงด้วยหลักฐานอย่างตรงไปตรงมา แต่จะไม่ปฏิเสธข้อเท็จจริงทางประวัติศาสตร์เพียงเพราะภาพยนตร์นำเสนอประเทศไทยในแง่ลบ ทั้งนี้ ไม่ควรนำเหตุการณ์ในอดีตมาเหมารวมกล่าวหาเจ้าหน้าที่หรือประชาชนไทยในปัจจุบัน

ส่วนข้อกล่าวหาว่ารัฐบาลกัมพูชาสนับสนุนการสร้างภาพยนตร์เรื่องดังกล่าว ผู้อำนวยการ JIC ระบุว่า เรื่องแหล่งทุนและการสนับสนุนภาพยนตร์ต้องตรวจสอบจากหลักฐานที่ชัดเจน ไม่ควรกล่าวหาหรือสรุปเจตนาของฝ่ายใดโดยไม่มีข้อมูลยืนยัน ประเทศไทยเคารพเสรีภาพในการสร้างสรรค์ผลงาน 

ขณะเดียวกัน การกล่าวอ้างข้อเท็จจริงทางประวัติศาสตร์ก็ควรเปิดให้มีการตรวจสอบและแลกเปลี่ยนข้อมูลอย่างรอบด้าน สำหรับแนวทางตอบโต้หรือเรียกร้องให้ระงับการฉายภาพยนตร์นั้น ขณะนี้ยังไม่มีเหตุผลที่จะด่วนสรุปว่าจำเป็นต้องดำเนินการดังกล่าว โดยภารกิจของ JIC คือการตรวจสอบข้อเท็จจริง ประสานหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง และสื่อสารข้อมูลที่ถูกต้องต่อสาธารณชน หากพบข้อมูลคลาดเคลื่อนอย่างมีนัยสำคัญ จะชี้แจงเฉพาะประเด็นด้วยหลักฐาน โดยไม่ใช้ถ้อยคำที่สร้างความเกลียดชังระหว่างประชาชนทั้งสองประเทศ

พล.อ.อ.ประภาส กล่าวย้ำว่า ประวัติศาสตร์ต้องได้รับการศึกษาอย่างตรงไปตรงมา และความทุกข์ยากของผู้ลี้ภัยทุกคนสมควรได้รับความเคารพ ทุกฝ่ายต้องเรียนรู้จากอดีต ไม่ใช่นำอดีตมาเป็นเหตุสร้างความเกลียดชังครั้งใหม่ ประเทศไทยยืนยันความสำคัญของข้อเท็จจริง หลักมนุษยธรรม การสื่อสารอย่างรับผิดชอบ และการแก้ไขปัญหาระหว่างประเทศโดยสันติวิธี โดยต้องไม่ปฏิเสธประวัติศาสตร์ แต่ก็ไม่ปล่อยให้ประวัติศาสตร์ถูกใช้แทนหลักฐานของเหตุการณ์ในปัจจุบัน

ทั้งนี้ JIC รับทราบข้อมูลเกี่ยวกับภาพยนตร์กัมพูชาที่นำเสนอเหตุการณ์ผู้ลี้ภัยในอดีต และอยู่ระหว่างติดตามตรวจสอบรายละเอียด โดยยืนยันว่าไทยเคารพข้อเท็จจริงทางประวัติศาสตร์และตระหนักถึงความสูญเสียของผู้ลี้ภัยในช่วงเวลาดังกล่าว จะไม่ด่วนตัดสินภาพยนตร์จากตัวอย่างเพียงอย่างเดียว และพร้อมชี้แจงด้วยหลักฐานหากพบข้อมูลคลาดเคลื่อน พร้อมเน้นย้ำว่าข้อเท็จจริงต้องมาก่อน ความรับผิดชอบต้องเป็นหลัก และสันติภาพต้องเป็นเป้าหมายร่วมกัน ภายใต้แนวคิด “เคารพอดีต ยึดข้อเท็จจริง ไม่เหมารวมปัจจุบัน และมุ่งสู่สันติภาพ”