พยาธิใบไม้ตับ มหาสารคาม พุ่ง 33% สั่งคุมเข้มร้านส้มตำปลาร้าดิบ

วันนี้ (6 ก.ค. 69) ที่ห้องประชุม 301 ศาลากลางจังหวัดมหาสารคาม นายชุมพิชญ์ เดชะรัฐ ผู้ว่าราชการจังหวัดมหาสารคามเป็นประธานประชุมเพื่อหารือการจัดงาน "มหกรรมคนอีสานรุ่นใหม่ปลอดพยาธิใบไม้ตับและมะเร็งท่อน้ำดี" โดยมี ดร.ดนัย หวังบุญชัย ผู้จัดการแผนงานสื่อศิลปวัฒนธรรมสร้างเสริมสุขภาพ สสส. และ รศ.ดร.นิตยา วรรณกิตร์ รองอธิการบดีฝ่ายพัฒนานิสิตและภาพลักษณ์องค์กร มหาวิทยาลัยมหาสารคาม พร้อมกับเจ้าหน้าที่จากสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดมหาสารคามเข้าร่วมประชุม

โดยในวันนี้นายสุขสรร ศิริสุริยะสุนทร หัวหน้ากลุ่มงานควบคุมโรคติดต่อ สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดมหาสารคาม ได้นำเสนอถึงสถานการณ์การแพร่ระบาดของพยาธิใบไม้ตับในพื้นที่จังหวัดมหาสารคามพบว่า จากการตรวจคัดกรองประชาชนในพื้นที่จำนวน 20,000 คน พบว่ามีอัตราการติดเชื้ออยู่ที่ประมาณ 11%

ขณะเดียวกันก็ได้มีการตรวจคัดกรองนักศึกษาน้องใหม่ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม ที่เข้าเรียนในปีการศึกษา 2569 จำนวน 12,700 กว่าคน พบมีติดเชื้อพยาธิใบไม้ตับมากถึง 4,233 คน คิดเป็น 33% ในขณะที่มีการตรวจคัดกรองน้องใหม่ของมหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคามจำนวน 1,922 คน พบติดเชื้อพยาธิใบไม้ตับจำนวน 380 รายหรือคิดเป็น 19%

ซึ่งในประเด็นนี้ นายชุมพิชญ์ เดชะรัฐ ผู้ว่าราชการจังหวัดมหาสารคาม ได้สั่งให้ทางสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดมหาสารคามเร่งออกมาตรการจัดการแก้ไขปัญหาเป็นการเร่งด่วน หลังจากพบว่าเด็กรุ่นใหม่มีพฤติกรรมชอบกินส้มตำใส่ปลาร้าและอาจจะเป็นปลาร้าที่ไม่ผ่านการตรวจของสำนักงานอาหารและยาหรื อย. อาจจะมีการปนเปื้อนปลาร้าดิบที่มีไข่พยาธิอยู่ ทำให้ไข่พยาธิเข้าไปสู่ร่างกายผู้บริโภค ทำให้ติดเชื้อพยาธิใบไม้ตับ หากปล่อยให้เป็นเช่นนี้ต่อไป อีก 15-20 ปี เด็กเยาวชนเหล่านี้จะต้องป่วยเป็นมะเร็งท่อน้ำดีและเกิดความเสียหายต่ออนาคตของชาติได้

นอกจากนี้ นายชุมพิชญ์ ยังกล่าวว่า จะให้มีการเชิญชวนให้ผู้ประกอบการร้านส้มตำและร้านอาหารที่มีวัตถุดิบเป็นปลาร้าได้มาเข้าร่วมอบรมในโครงการ มหกรรมคนอีสานรุ่นใหม่ปลอดพยาธิใบไม้ตับและมะเร็งท่อน้ำดีซึ่งจะจัดขึ้นในวันที่ 3 สิงหาคมนี้ในมหาวิทยาลัยมหาสารคามและจะเชิญชวนให้นิสิตมหาวิทยาลัยมหาสารคามเข้าร่วมโครงการอบรมเพื่อจะได้รู้เท่าทันในเรื่องของการกินอาหารที่ปลอดพยาธิรวมถึงการปฏิบัติตัวในการป้องกันไม่ให้เกิดการติดเชื้อพยาธิใบไม้ตับจากปลาน้ำจืดที่มีเกล็ดในวงปลาตะเพียนด้วย

"เรื่องนี้เป็นเรื่องใหญ่ที่จะปล่อยเอาไว้ไม่ได้ เพราะว่าจากตัวเลขนิสิตที่มีการตรวจคัดกรองพบมีการติดเชื้อพยาธิใบไม้ตับสูงมาก ต้องเร่งหาต้นเหตุที่ทำให้ติดพยาธิใบไม้ ก็คือมาจากอาหารที่กินเข้าไป โดยหากพบว่าเกิดจากปลาร้าดิบก็จะต้องมีการไปออกมาตรการควบคุมเรื่องการผลิตปลาร้าให้ถูกสุขอนามัยและปรุงสุกเพื่อที่จะปลอดพยาธิ” นายชุมพิชญ์ กล่าวและว่า

พร้อมกันนี้จะให้ทางสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดออกไปตรวจสอบร้านอาหาร โดยเฉพาะร้านส้มตำเพื่อให้ความรู้และหากร้านไหนใช้ปลาร้าสุกก็จะได้ให้ขึ้นป้ายว่าร้านนี้ปลาร้าสุกปลอดภัยเพื่อจะให้เป็นทางเลือกกับนิสิตนักศึกษาและประชาชนทั่วไปในการเลือกรับประทานอาหารโดยเฉพาะร้านส้มตำที่ใส่ปลาร้าสุก

ทางด้าน รศ.ดร. นิตยา วรรณกิตร์ รองอธิการบดีฝ่ายพัฒนานิสิตและภาพลักษณ์องค์กรมหาวิทยาลัยมหาสารคาม กล่าวว่า รู้สึกตกใจกับข้อมูลที่ทางสาธารณสุขจังหวัดได้รายงานมา ถือเป็นตัวเลขที่สูงมากเพราะไม่คิดว่าน้องใหม่ที่เพิ่งเข้ามาเรียนในปีการศึกษา 2569 จะมีคนติดพยาธิใบไม้ตับสูงขนาดนี้และอยากจะให้มีการคัดกรองนิสิตทุกคนที่เรียนอยู่ในมหาวิทยาลัยพร้อมกับบุคลากรซึ่งมีกว่า 50,000 คน

เนื่องจากทุกคนน่าจะเสี่ยงต่อการติดเชื้อพยาธิใบไม้ตับแทบทั้งหมด ส่วนใหญ่เป็นคนอีสาน มีพฤติกรรมการกินส้มตำที่ใส่ปลาร้าและไม่รู้ว่าปลาร้าที่ใส่นั้นเป็นปลาร้าที่ผ่านการต้มให้สุกหรือได้มาตรฐาน อย.หรือไม่

รวมถึงต้องหามาตรการเร่งด่วน ด้วยการเชิญชวนให้ผู้ประกอบการร้านอาหารในตลาดน้อยและโรงอาหารของมหาวิทยาลัยมาเข้าร่วมอบรมเพื่อจะได้รู้ว่าการทำอาหาร โดยเฉพาะปลาร้าดิบนั้นมีการเสี่ยงปนเปื้อนกับพยาธิใบไม้ครับซึ่งจะทำให้นิสิตติดเชื้อและอาจจะป่วยเป็นมะเร็งในอนาคต ซึ่งจะทำให้เสียชีวิตได้