พม. ปรับเกณฑ์ใหม่! ทำบัตรคนพิการง่ายขึ้น ไม่ต้องใช้ใบรับรองแพทย์ สำหรับ 8 ลักษณะที่เห็นชัดเจน เช็ก 3 ขั้นตอนยื่นคำขอใกล้บ้านได้ที่นี่
กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (พม.) ได้ประกาศปรับเกณฑ์และหลักเกณฑ์การดำเนินงานใหม่ เพื่ออำนวยความสะดวกให้แก่ประชาชนผู้มีความบกพร่องทางร่างกาย โดยเปิดโอกาสให้ผู้ที่มีความพิการซึ่ง "มองเห็นชัดเจนด้วยตาเปล่า" สามารถเดินทางไปยื่นคำขอ ทำบัตรคนพิการ ได้ทันที โดยไม่ต้องใช้ใบรับรองแพทย์ เพื่อลดขั้นตอนและความยุ่งยากในการเข้าคิวรอตรวจโรคที่สถานพยาบาล โดยจะปรับเปลี่ยนมาใช้การประเมินความพิการจากปัจจัยทางสังคมหรือพฤติการณ์แวดล้อม (Social Assessment) ร่วมกับผู้นำชุมชนแทน
8 ลักษณะความพิการที่ "มองเห็นชัดเจน" และเข้าเกณฑ์ใหม่
เกณฑ์การยกเว้นใบรับรองแพทย์นี้จะครอบคลุมเฉพาะผู้ที่มีสภาวะความพิการที่ "ถาวรและส่งผลกระทบต่อชีวิตประจำวันหรือการเข้าสังคม" โดยแบ่งออกเป็น 2 กลุ่มหลัก รวมทั้งสิ้น 8 ลักษณะ ดังนี้
1. ความผิดปกติของใบหน้าและส่วนหัว
- ตาฝ่อ ความสูญเสียหรือความผิดปกติของดวงตาที่มองเห็นได้อย่างชัดเจน
- ใบหูขาด การสูญเสียโครงสร้างใบหูอย่างรุนแรง
- หน้าเบี้ยวถาวร ความผิดปกติของกล้ามเนื้อหรือโครงสร้างใบหน้าที่บิดเบี้ยวอย่างถาวร
- กะโหลกศีรษะผิดรูปชัดเจน รูปทรงของศีรษะมีความผิดปกติจากโครงสร้างปกติอย่างเห็นได้ชัด
2. ความบกพร่องของแขน ขา และนิ้ว
- แขน/ขาขาดหรือลีบ การสูญเสียรยางค์แขนหรือขา หรือมีลักษณะลีบฝ่ออย่างชัดเจน
- นิ้วขาด/ติดกัน ความบกพร่องของนิ้วมือหรือนิ้วเท้าที่ขาดหายไปหรือมีพังผืดติดกัน
- ขาสั้นยาวไม่เท่ากัน ความยาวของขาที่มีความแตกต่างกันมากจนส่งผลกระทบโดยตรงต่อการเดินและการทรงตัว
ขั้นตอนและการประเมินเชิงสังคม (Social Assessment)
สำหรับขั้นตอนในการดำเนินงานภายใต้เกณฑ์ใหม่นี้ จะถูกขับเคลื่อนผ่านกลไกการประเมินร่วมกับคนในชุมชน โดยมีขั้นตอนหลัก 3 ขั้นตอน ดังนี้:
1. การประเมินความพิการจากปัจจัยทางสังคมหรือพฤติการณ์แวดล้อม เจ้าหน้าที่ พม. จะร่วมกับผู้นำชุมชนจำนวน 2 ท่าน (เช่น อสม. หรือผู้ใหญ่บ้าน) ประเมินร่วมกันจากความยากลำบากในการใช้ชีวิตจริง
2. เตรียมเอกสารและข้อมูล ใช้เพียง บัตรประจำตัวประชาชน, ทะเบียนบ้าน และข้อมูลชื่อ-นามสกุลของคนในชุมชนที่เป็นผู้รับรู้ข้อจำกัดในการใช้ชีวิตจำนวน 2 ท่าน
3. ยื่นคำขอที่หน่วยงานใกล้บ้าน ติดต่อ พมจ., อบต., เทศบาล หรือรอรับบริการจากหน่วยบริการเคลื่อนที่ (Mobile Unit) ที่ลงพื้นที่
จุดบริการและช่องทางการติดต่อทำบัตรคนพิการ
ประชาชนสามารถติดต่อสอบถามรายละเอียดเพิ่มเติม หรือยื่นเรื่องเพื่อทำบัตรประจำตัวคนพิการได้ตามช่องทางต่างๆ ดังนี้
- สำนักงานพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์จังหวัด (พมจ.) ศูนย์บริการคนพิการจังหวัดทุกจังหวัดทั่วประเทศ
- องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นใกล้บ้าน องค์การบริหารส่วนตำบล (อบต.), เทศบาล หรือเมืองพัทยา ในพื้นที่ที่ท่านอาศัยอยู่
- สายด่วน พม. โทร. 1300 (เปิดบริการให้คำปรึกษาและรับเรื่องตลอด 24 ชั่วโมง)


