กปร.ตรวจความคืบหน้า การขับเคลื่อน 32 โครงการพระราชดำริ ภาคใต้

พล.อ.เฉลิมชัย สิทธิสาท องคมนตรี รองประธานอนุกรรมการติดตามและขับเคลื่อนโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริในพื้นที่ภาคใต้ เป็นประธานการประชุมคณะอนุกรรมการติดตามและขับเคลื่อนโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริในพื้นที่ภาคใต้ ครั้งที่ 1/2569 โดยมีนางสุพร ตรีนรินทร์ เลขาธิการ สำนักงานคณะกรรมการพิเศษเพื่อประสานงานโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริ(กปร.)ในฐานะกรรมการและเลขานุการ พร้อมด้วยคณะอนุกรรมการฯ และที่ปรึกษาคณะอนุกรรมการฯ จากหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเข้าร่วมการประชุม ณ อาคารสำนักงานโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริ กรุงเทพมหานคร และประชุมผ่านสื่ออิเล็กทรอนิกส์ เมื่อวันอังคารที่ 21 เมษายน 2569

ที่ประชุมรับทราบผลการลงพื้นที่ขององคมนตรีและคณะอนุกรรมการฯ ระหว่างเดือนพฤษภาคม 2568 ถึงเดือนมีนาคม 2569 จำนวน 7 ครั้ง ทำให้การดำเนินงานของโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริในพื้นที่ภาคใต้ขับเคลื่อนอย่างต่อเนื่อง สนองพระราชปณิธานของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวในการสืบสาน รักษา และต่อยอด รวมทั้งติดตามผลการดำเนินงานโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวในพื้นที่ภาคใต้

อาทิ โครงการอ่างเก็บน้ำคลองสังข์อันเนื่องมาจากพระราชดำริ ตำบลกรุงหยัน อำเภอทุ่งใหญ่ นอกจากจะเป็นประโยชน์ในด้านการเกษตรแล้ว ยังได้รับการขยายผลเพื่อช่วยบรรเทาปัญหาการขาดแคลนน้ำในฤดูแล้ง และน้ำท่วมในฤดูฝนอีกด้วย 

โครงการขุดคลองระบายน้ำชะอวด–แพรกเมือง พร้อมประตูระบายน้ำและคันกั้นทรายอันเนื่องมาจากพระราชดำริ ต.หัวไทร อ.หัวไทร จ.นครศรีธรรมราช มีการสูบน้ำและกระจายน้ำอย่างสอดคล้องกับการทำนาของประชาชนในพื้นที่

โครงการฝายคลองใหญ่อันเนื่องมาจากพระราชดำริ ต.โพรงจระเข้ อ.ย่านตาขาว จ.ตรัง เนื่องจากการใช้ประโยชน์ของพื้นที่เปลี่ยนแปลงไปจากที่นาเป็นการเกษตรผสมผสาน มีการปลูกไม้ผลเพิ่มขึ้น และมีการเปิดท่องเที่ยวเชิงเกษตร 

จึงต้องมีระบบการบริหารจัดการน้ำที่เหมาะสมกับความต้องการของประชาชน กรมชลประทาน และองค์การบริหารส่วนตำบลโพรงจระเข้ จึงขออนุญาตใช้ประโยชน์ที่ดินเพิ่มเติม เพื่อสร้างระบบการบริหารจัดการน้ำให้กับประชาชนในพื้นที่ รวมถึงโครงการปลูกข้าวเพื่อบริโภคครบวงจรในเขตนิคมสหกรณ์อ่าวลึกอันเนื่องมาจากพระราชดำริ ต.ปลายพระยา อ.ปลายพระยา จ.กระบี่ เพื่อให้การทำนาเพื่อผลิตข้าวสำหรับบริโภคของประชาชนในพื้นที่มีเพียงพอตลอดทั้งปี 

โดยสำนักงาน กปร.พร้อมด้วยสำนักงานเกษตรและสหกรณ์ จ.กระบี่ และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ได้พัฒนาพื้นที่นา 1 ไร่ 3 งาน เป็นศูนย์เรียนรู้การทำนาตามความเหมาะสมของพื้นที่ เพื่อเป็นแหล่งถ่ายทอดองค์ความรู้ในการทำนาข้าวตามภูมิปัญญาท้องถิ่นจากรุ่นพ่อแม่สู่รุ่นลูก

รวมถึงโครงการส่งเสริมอุตสาหกรรมน้ำมันปาล์มขนาดเล็กอันเนื่องมาจากพระราชดำริ สหกรณ์นิคมอ่าวลึก จำกัด ต.คีรีวง อ.ปลายพระยา จ.กระบี่ ได้มีการปรับปรุงประสิทธิภาพของโรงงานเพิ่มเติม เพื่อลดต้นทุนและค่าใช้จ่ายในการผลิต โดยกรมส่งเสริมสหกรณ์ได้ดำเนินการส่งเสริมและพัฒนาโครงการอย่างต่อเนื่อง

ตลอดจนการแก้ไขปัญหาพรุบาเจาะ ซึ่งครอบคลุมพื้นที่อ.บาเจาะ อ.ยี่งอ อ.เมืองนราธิวาส จ.นราธิวาส และอ.ไม้แก่น จ.ปัตตานี ซึ่งเป็นพื้นที่ราบลุ่มต่ำ มีน้ำท่วมขัง และเป็นป่าพรุ มีความสำคัญในการเป็นแหล่งเก็บกักน้ำ โดยได้มีการก่อสร้างประตูระบายน้ำปากคลองบาเจาะ–ไม้แก่น เพื่อระบายน้ำในช่วงฤดูน้ำหลากและเก็บกักน้ำไว้ใช้ในฤดูแล้ง 

ปัจจุบันหน่วยงานที่เกี่ยวข้องได้ดำเนินการสำรวจ ตรวจสอบ และติดตามพื้นที่อย่างต่อเนื่อง ควบคู่กับการสร้างความเข้าใจแก่ประชาชนในการใช้ประโยชน์พื้นที่ มีการนำโดรนมาใช้ในการสำรวจและจัดเก็บข้อมูลภาพถ่ายทางอากาศ การตรวจจับไฟป่าและการบุกรุกที่ดิน รวมทั้งมีการขุดลอกเพื่อเพิ่มความจุน้ำให้กับแหล่งน้ำในพื้นที่ป่าพรุ โดย จ.นราธิวาส ร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องได้จัดทำโครงการป้องกันไฟป่าและการบุกรุกที่ดินอย่างต่อเนื่อง

ทั้งนี้ สำนักงาน กปร.ได้สนับสนุนงบประมาณประจำปี 2569 ให้แก่กรมชลประทานดำเนินงานขุดลอกระบบระบายน้ำในลำคลองภายในพื้นที่ 2 แห่ง และก่อสร้างอาคารบังคับน้ำเพิ่มเติมอีก 1 แห่ง ในพื้นที่ภาคใต้มีโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว จำนวน 32 โครงการ ดำเนินการแล้วเสร็จ 19 โครงการ อยู่ระหว่างดำเนินการ 3 โครงการ และอยู่ระหว่างขอรับการสนับสนุนงบประมาณในปี 2569 จำนวน 2 โครงการ และอยู่ระหว่างออกแบบเพื่อขอรับงบประมาณเพิ่มเติมอีก 8 โครงการ

โอกาสนี้ ที่ประชุมได้พิจารณาโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริที่อยู่ระหว่างการติดตามและขับเคลื่อนในพื้นที่ภาคใต้ 7 โครงการ โดยมีโครงการที่แล้วเสร็จ  1 โครงการ ได้แก่ โครงการอ่างเก็บน้ำคลองสังข์อันเนื่องมาจากพระราชดำริ จ.นครศรีธรรมราช และโครงการที่อยู่ระหว่างเตรียมความพร้อมและสามารถขับเคลื่อนได้ 2 โครงการ ได้แก่ โครงการบรรเทาอุทกภัยเมืองนครศรีธรรมราชอันเนื่องมาจากพระราชดำริ จ.นครศรีธรรมราช และโครงการอ่างเก็บน้ำลำพะยา อันเนื่องมาจากพระราชดำริ จ.ยะลา

นอกจากนี้ ยังมีโครงการที่ติดปัญหาและต้องขับเคลื่อนร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง 4 โครงการ ได้แก่ โครงการอ่างเก็บน้ำคลองสีสุกอันเนื่องมาจากพระราชดำริ จ.สุราษฎร์ธานี โครงการวังหีบอันเนื่องมาจากพระราชดำริ จ.นครศรีธรรมราช โครงการอ่างเก็บน้ำบ้านเหมืองตะกั่วอันเนื่องมาจากพระราชดำริ จ.พัทลุง และโครงการอ่างเก็บน้ำบ้านเขาพลูอันเนื่องมาจากพระราชดำริ จ.ตรัง