พะเยาน้อมระลึกถึง 'ร.อ.แฮนส์ มากวอร์ต เยนเซ่น'

ช่วงเช้าของวันนี้ (13 ต.ค.) พ.ต.อ.สงวน โรงสะอาด รรท.ผบก.ภ.จว.พะเยา พร้อมนายทหารจากมณฑลทหารบกที่ 34 หัวหน้าส่วนราชการ อปท.และประชาชนในจังหวัดพะเยา ได้นำพวงมาลาไปวางที่อนุสาวรีย์ ร.อ.แฮนส์ มากวอร์ต เยนเซ่น นายตำรวจชาวเดนมาร์ก ซึ่งเสียเสียชีวิตจากการปกป้องเมืองพะเยา ไม่ให้เงี้ยวมาตีเมืองตนตัวเองถูกยิงเสียชีวิต ณ จุดที่ตั้งอนุสาวรีย์ บ้านแม่กาท่าข้าม ต.แม่กา อ.เมือง จ.พะเยา

สำหรับประวัติ ร.อ. แฮนด์ มากวอร์ต เยนเซ่น เป็นชาวเดนมาร์ก อายุ 24 ปี เกิดเมื่อ พ.ศ. 2421 เมื่อประมาณ พ.ศ. 2442 ได้เข้ามารับราชการตำรวจไทย และได้พระราชทานยศ ซึ่งขณะนั้น ยศทหาร–ตำรวจ เป็น ร.อ. เทียบเท่า ร.ต.อ. ต่อมาถึงส่งมาเป็นครูฝึกตำรวจภูธร และเป็นผู้ตรวจการตำรวจภูธรลำปาง ในบังคับบัญชา ของ พ.ต.เจ้าราชภาติกวงษ์ ผู้บังคับกองตำรวจภูธรลำปาง เมื่อวันที่ 4 สิงหาคม 2445 เงี้ยวเป็นกบฏเข้าตีนครลำปาง ร.อ.แฮนส์ มากวอร์ต เยนเซ่น ได้คุมกำลัง 1 หมวด เข้าตีต่อสู้ป้องกันนครลำปาง ไว้ได้ เมื่อวันที่ 14 ตุลาคม 2445 ทราบข่าวว่าเงี้ยวจะเข้าตีแขวงเมืองพะเยา จึงคุมกำลังตำรวจเป็นกองหน้ามีทหารเป็นกองหลวง ร.อ.แฮนส์ มากวอร์ต เยนเซ่น กับ ร.ท.ชุ่ม พร้อมตำรวจ 22 นาย ออกเดินทางล่วงหน้ามาถึงบ้านแม่ห้วยเกี๋ยง แขวงเมืองพะเยา เกิดปะทะต่อสู้อย่างดุเดือด ตีพวกเงี้ยวแตกหนีแล้วลุกไล่ติดตามไป จนถูกอาวุธปืนถึงแก่ความตาย ณ จุดตั้งอนุสาวรีย์ในปัจจุบัน

ศพของ ร.อ.แฮนส์ มากว๊อร์ต เยนเซน เจ้าบุญวาทย์มานิตย์ เจ้าผู้ครองนครลำปาง นำไปบำเพ็ญกุศลอย่างสมเกียรติที่ นครลำปาง และนำศพไปฝังไว้ที่สุสานคริสเตียน ลำปาง คนพะเยาจึงสำนึกในบุญคุณขอ ร.อ.แฮนด์ มากวอร์ต เยนเซ่น จึงได้สร้างอนุสาวรีย์ขึ้นเมื่อเดือนมิถุนายน 2516 และได้ทำการบำเพ็ญกุศล เมื่อวันที่ 28 มิถุนายน 2416 โดย พล.ต.ต. ชวรวย ปริยานนท์ ผู้บังคับการตำรวจภูธร เขต 5 จังหวัดลำปางในขณะนั้น