สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าพัชรกิติยาภา นเรนทิราเทพยวดี กรมหลวงราชสาริณีสิริพัชร มหาวัชรราชธิดา (พระองค์ภา) ทรงมีพระจริยวัตรเรียบง่ายและทรงรักสุนัขเป็นพิเศษ
พล.อ.หญิง พัชรกิติยาภา มหิดล
ทรงก่อตั้ง โครงการเครือข่ายคนรักน้องหมา ในพระอุปถัมภ์พระองค์ภา เมื่อปี พ.ศ. 2554 หลังจากทรงทราบถึงสภาพความเป็นอยู่ที่ยากลำบากของสุนัขจรจัดใน ‘ศูนย์ควบคุมสุนัข กทม. (ประเวศ)’ ซึ่งเวลานั้นมีสภาพเป็นอยู่อย่างแออัด อดอยาก แย่งอาหาร ขาดการดูแลที่เหมาะสม โดยเฉพาะเมื่อฝนตกหนักทำให้น้ำท่วมและมีสุนัขหลายตัวจมน้ำตาย
เพื่อให้ความช่วยเหลือสุนัขจรจัดและสัตว์ถูกทอดทิ้งให้มีชีวิตความเป็นอยู่ที่ดีขึ้น และขยายบทบาทสู่การรณรงค์ด้านกฎหมายและการสร้างจิตสำนึกในการเลี้ยงสัตว์อย่างรับผิดชอบ
นอกจากนี้ พระองค์ยังทรงมีพระเมตตาอุปการะสุนัขจรจัดและสุนัขด้อยโอกาสไว้เป็น สุนัขทรงเลี้ยง หลายสุนัข เรื่องราวชีวิตแต่ละสุนัขสะท้อนถึงพระเมตตาอันไร้ขีดจำกัดของพระองค์
คุณหมีดำ หมาจรที่เกือบถูกลืม
เป็นสุนัขทรงเลี้ยงสายพันธุ์ไทยพันทาง คาดว่าเป็นลูกผสมระหว่างสายพันธุ์ไทยหลังอานและร็อตไวเลอร์ รูปร่างค่อนข้างโต มีขนสีดำสนิทตลอดทั้งตัว
เดิมที คุณหมีดำ เป็นสุนัขจรจัดไร้บ้าน อาศัยอยู่บริเวณเรือนจำจังหวัดตราด พระองค์ทรงพบคุณหมีดำและทรงเกิดความเอ็นดู
พระองค์ภา กับ 'คุณหมีดำ'
ด้วยน้ำพระทัยที่ทรงรักสัตว์และมีพระเมตตาต่อสุนัขยากไร้ จึงทรงรับคุณหมีดำเข้ามาดูแลอุปการะและรับให้เป็นหนึ่งในสุนัขทรงเลี้ยงในพระองค์
คุณหมีดำ ถือเป็นหนึ่งในตัวอย่างสุนัขทรงเลี้ยงที่ประชาชนจดจำได้ดีที่สุด เนื่องจากแสดงให้เห็นอย่างชัดเจนว่าพระองค์ทรงมอบความรักและการดูแลให้แก่สุนัขจรจัดพันทางอย่างเท่าเทียม ไม่ต่างจากสุนัขสายพันธุ์ต่างประเทศ
คุณฟ้าคราม ปาฏิหาริย์แห่งชีวิตใหม่
น้องตูมตาม เป็นสุนัขสายพันธุ์ไทย ‘พันธุ์บางแก้ว’ เดิมถูกเจ้าของเก่าทำร้ายร่างกายอย่างทารุณได้รับบาดเจ็บสาหัส ส่งผลให้ขาหลังทั้งสองข้างหักและเป็นอัมพาต ไม่สามารถเดินได้ตามปกติ
เรื่องราวความน่าสงสารของน้องตูมตามถูกเผยแพร่และแชร์ต่อกันอย่างรวดเร็วในกลุ่มคนรักสัตว์บนโลกออนไลน์
เมื่อความทราบถึงพระเนตรพระกรรณ จึงทรงมีพระดำริด้วยความห่วงใยและพระเมตตา ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้เจ้าหน้าที่ประจำพระองค์เดินทางไปรับตัวน้องตูมตามทันที
ทรงรับน้องตูมตามเข้าไว้ในพระอนุเคราะห์ และโปรดให้ส่งตัวไปรักษาพร้อมทำกายภาพบำบัดโดยทีมสัตวแพทย์ผู้เชี่ยวชาญที่โรงพยาบาลสัตว์มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
หลังได้รับพระเมตตา น้องตูมตามได้รับชื่อทรงเลี้ยงว่า คุณฟ้าคราม ได้รับการดูแลอย่างดีจนมีสุขภาพจิตและร่างกายที่แข็งแรงโดยมี วีลแชร์ (รถเข็นสำหรับสุนัข) พยุงขาหลัง ช่วยในการเดินและวิ่ง
พระองค์ภามักจะทรงพา ‘คุณฟ้าคราม’ ออกงานการกุศลของ ‘เครือข่ายคนรักน้องหมาในพระอุปถัมภ์ฯ’ อยู่เสมอ เช่น งานวิ่ง Dog Rally เพื่อเป็นตัวแทนและกระบอกเสียงสำคัญในการ รณรงค์ต่อต้านการทารุณกรรมสัตว์ และสร้างแรงบันดาลใจให้ผู้คนหันมาเมตตาสัตว์พิการ
เรื่องราวของ ‘คุณฟ้าคราม’ จึงนับเป็นปาฏิหาริย์จากน้ำพระทัยพระองค์ภา ทรงเปลี่ยนสุนัขพิการที่เกือบหมดลมหายใจให้กลับมามีชีวิตที่เปี่ยมด้วยความสุขและสร้างประโยชน์แก่สังคมได้อีกครั้ง
คุณทะเล เมื่อเจ้าของเดิมฝากไว้แล้วไม่กลับมา
อดีตของ คุณทะเล ก่อนมาเป็นสุนัขทรงเลี้ยงในสมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าพัชรกิติยาภาฯ มีเบื้องหลังชีวิตอันน่าสงสารจากการถูกทอดทิ้ง ก่อนจะได้รับชีวิตใหม่ด้วยพระเมตตาของพระองค์
เจ้าของเดิมนำสุนัขตัวนี้ไปฝากไว้ที่ศูนย์อภิบาลสุนัขจรจัดของกองทัพเรือ อำเภอสัตหีบ จังหวัดชลบุรี แล้วละทิ้งไปอย่างถาวร ไม่ยอมกลับมารับอีกเลย
ในช่วงเวลาที่พระองค์ภาเสด็จไปทรงปฏิบัติพระกรณียกิจ/ราชการในพื้นที่สัตหีบ มีโอกาสเสด็จเยี่ยมศูนย์อภิบาลสุนัขแห่งนี้ ทรงได้พบกับสุนัขตัวนี้ซึ่งกำลังเจ็บป่วย
เกิดถูกชะตาและทรงเวทนาในชะตากรรม จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ รับสุนัขตัวนี้มารักษาและทรงอุปการะเลี้ยงดูด้วยพระองค์เองนับตั้งแต่นั้นมาในนาม คุณทะเล สุนัขทรงเลี้ยง
เรื่องราวของ ‘คุณทะเล’ เป็นอีกหนึ่งข้อพิสูจน์ถึงน้ำพระทัยของพระองค์ภาฯ ที่ทรงยื่นมือเข้าช่วยสุนัขถูกทอดทิ้งให้หลุดพ้นจากความโดดเดี่ยว และมอบความรักความอบอุ่นให้อย่างเต็มที่ในฐานะสุนัขทรงเลี้ยง
คุณเต้าหู้ ผู้เลือกรับใช้ใต้ร่มพระบารมี
เป็นหนึ่งในสุนัขทรงเลี้ยงสุนัขโปรดของพระองค์ภาฯ ซึ่งมีความผูกพันกับพระองค์เป็นอย่างมากและมีประวัติการเลือกผู้เป็นเจ้าของที่เป็นเอกลักษณ์
มักได้ตามเสด็จไปทุกหนทุกแห่ง และเป็นแบบในการฉายพระรูปร่วมกับพระองค์เพื่อใช้ทำโปสเตอร์ประชาสัมพันธ์ของ เครือข่ายคนรักน้องหมา ในพระอุปถัมภ์ฯ (ปีที่ 5) ณ วังศุโขทัย
ย้อนกลับไปเมื่อครั้งที่พระองค์ภาเสด็จไปทรงปฏิบัติพระกรณียกิจและทรงงานอัยการที่จังหวัดอุดรธานี พระสหายอัยการท่านหนึ่งนำลูกสุนัขบางแก้วครอกเดียวกันมาถวายเพื่อให้พระองค์ทรงเลือก
ในตอนนั้น พระองค์ภาทรงรับสั่งกับกลุ่มลูกสุนัขว่า “ใครจะอยู่กับเรา ก็ให้เดินมาหาเรา” หลังจากสิ้นรับสั่ง ปรากฏว่ามีลูกสุนัชเพศเมียตัวเดียวเท่านั้นที่เดินตรงเข้ามาหาพระองค์
จึงทรงรับสั่งติดตลกขบขันว่า “นั่นไง สุนัขตัวนี้เค้าเลือก” ทรงรับลูกสุนัขตัวนั้นมาเป็นสุนัขทรงเลี้ยงนับตั้งแต่วันนั้น ทรงประทานชื่อว่า คุณเต้าหู้
ทรงพาคุณเต้าหู้ทำกิจกรรมเพื่อสังคม
เมื่อ ‘คุณเต้าหู้’ เติบโตขึ้น ก็กลายเป็นสุนัขที่รักและหวงพระองค์ภามากเป็นพิเศษ เนื่องจากสุนัขพันธุ์บางแก้วมีสัญชาตญาณสูงในการปกป้องเจ้าของ บางครั้งจึงไม่ค่อยมีผู้ใดกล้าเข้าใกล้พระองค์ภาหากมี ‘คุณเต้าหู้’ มอบเฝ้าอยู่ใกล้ๆ
‘คุณเต้าหู้’ ถือเป็นตัวแทนสุนัขทรงเลี้ยงสายพันธุ์ไทยที่สะท้อนถึงความผูกพันอันบริสุทธิ์ระหว่างพระองค์ภากับสัตว์เลี้ยงได้เป็นอย่างดี
คุณใจเพชร ยอดนักกิจกรรมผู้สร้างสุข
เป็นสุนัขไทยพันธุ์บางแก้ว มีความโดดเด่นมากในเรื่องความฉลาดและการเป็นสุนัขนักกิจกรรม พระองค์ภาทรงตั้งชื่อ คุณใจเพชร ให้อยู่ในกลุ่มสุนัขทรงเลี้ยงตระกูล ‘เพชร’ อาทิ คุณเพชรเงิน คุณเพชรเสือ และคุณเพชรสิงห์
คุณใจเพชร ได้รับการฝึกฝนมาเป็นอย่างดีจนมีความสามารถพิเศษขั้นสูงที่หาได้ยากในสุนัขทั่วไป ได้แก่ การเดินไต่ลวด การเดินทรงตัวบนขวดแก้ว
พระองค์ภามักประทานอนุญาตให้นำ ‘คุณใจเพชร’ ออกงานเพื่อช่วยเหลือสังคมอยู่บ่อยครั้งในงานของ ‘เครือข่ายคนรักน้องหมา ในพระอุปถัมภ์ฯ’ เช่น งาน Emporium Pet-a-Porter และ Dog Rally เพื่อสร้างความสุขและดึงดูดประชาชนให้ร่วมทำบุญ ซื้อเสื้อยืดที่ระลึก ระดมทุนไปช่วยเหลือสุนัขและแมวจรจัดยากไร้ทั่วประเทศ
คุณใจเพชร ถือเป็นสุนัขทรงเลี้ยงที่สะท้อนถึงพระอัจฉริยภาพของพระองค์ภา ในด้านการส่งเสริมศักยภาพสุนัขสายพันธุ์ไทยให้เป็นที่ประจักษ์แก่สาธารณชน
สุนัขทรงเลี้ยง กองร้อย Von der 908
พระองค์ภา นอกจากทรงมีพระเมตตาห่วงใยสุนัขที่ต้องการความช่วยเหลือ ยังทรงมีพระวิสัยทัศน์ที่จะพัฒนากิจการ ‘สุนัขทหาร’ และ ‘สุนัขใช้งาน’ ในประเทศไทยให้ทัดเทียมนานาชาติ สะท้อนถึงการใช้สุนัขเพื่อ ‘ความมั่นคงและความปลอดภัยของชาติ’ ควบคู่กับการช่วยเหลือสัตว์จรจัด
ทรงก่อตั้ง สุนัขทรงเลี้ยง กองร้อย Von der 908 และจดทะเบียนอย่างเป็นทางการในระดับสากล เพื่อใช้เป็นสังกัดในการเพาะพันธุ์และฝึกสุนัขพันธุ์เยอรมันเชพเพิร์ด (German Shepherd) ตามมาตรฐาน IGP (International Gebrauchshund Prüfungsordnung) ซึ่งเป็นมาตรฐานการสอบและแข่งขันสุนัขใช้งานระดับโลก
พระองค์ภาทรงนำสุนัขทรงเลี้ยง กองร้อย Von der 908 เข้าร่วมการแข่งขันสุนัขใช้งานระดับสากลหลายเวที ไฮไลต์สำคัญคือการส่งสุนัขทรงเลี้ยงจำนวน 15 สุนัข เข้าร่วมงาน Thailand Working Dog Championship by Royal Thai Army 2022 (TWD 2022) ณ กองพันสุนัขทหาร จังหวัดนครราชสีมา ระหว่างวันที่ 10 - 18 ธันวาคม 2565 เพื่อชิงถ้วยพระราชทานพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว
วันที่ 15 ธันวาคม 2565 พระองค์ภาทรงพระประชวรหมดสติด้วยพระอาการทางพระหทัยขณะทรงฝึกสุนัขทรงเลี้ยงเพื่อเข้าร่วมการแข่งขันฯ
คณะแพทย์ประจำพระองค์กราบทูลเชิญเสด็จไปปฐมพยาบาล ณ โรงพยาบาลปากช่องนานา จนพระอาการประชวรคงที่ในระดับหนึ่ง จึงเชิญเสด็จประทับเฮลิคอปเตอร์พระที่นั่งเพื่อเข้าประทับรักษาพระองค์ ณ โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ สภากาชาดไทย
สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าพัชรกิติยาภา นเรนทิราเทพยวดี กรมหลวงราชสาริณีสิริพัชร มหาวัชรราชธิดา สิ้นพระชนม์ด้วยพระอาการสงบ เมื่อวันพฤหัสบดี ที่ 11 มิถุนายน 2569 เวลา 19.48 น. สิริพระชันษาปีที่ 47
สถิตในใจไทยนิรันดร์ น้อมสำนึกในพระกรุณาธิคุณเป็นล้นพ้น
อ้างอิง – ภาพ
- ศูนย์ภาพเนชั่น
- FB/เรารัก สมเด็จเจ้าฟ้าพัชรกิติยาภา : Our Beloved HRH Princess Bajrakitiyabha
- FB/จิตอาสา ๙๑๐ ปกป้องสถาบัน


