บรรยากาศการลงทุนใน “ตลาดทุนไทย” ช่วง 3 ปีที่ผ่านมา ตกอยู่ในภาวะ “ซบเซา” ดังนั้น ภาพใหญ่ SET INDEX ไม่เอื้อเครื่องมือระดมทุนอย่าง “ตลาดไอพีโอ” สะเทือนไปด้วย บ่งชี้ผ่านสถิติย้อนหลังระดมทุนที่เคยสูงสุดระดับ “แสนล้านบาท” แต่ในปีก่อน มูลค่าระดมทุนเหลือระดับ “พันล้านบาท”
ทว่า ณ ปัจจุบัน หลังประเทศไทยผ่านการเลือกตั้ง 8 ก.พ.69 ที่ผ่านมา “ดัชนีหุ้นไทย” คืนชีพทันทีหลังผลเลือกตั้ง “พรรคภูมิใจไทย” ได้รับชัยชนะแบบแลนด์สไลด์ ส่งผลให้ตลาดคาดหวังรัฐบาลใหม่จะมีเสถียรภาพในการบริหารประเทศ ดังนั้น เมื่อความชัดเจนถูก “จุดพลุ” ส่งผลให้ดัชนีหุ้นไทยพุ่งขึ้นกว่า 10% ในรอบ 1 เดือน หนุนอีกหนึ่งตลาดระดมทุนอย่างตลาดไอพีโอมีความน่าสนใจขึ้น และคาดมีโอกาสที่บริษัทจดทะเบียนจะหันกลับมาระดมทุนในตลาดหุ้นไทยเหมือนเดิม
ดร.นิเวศน์ เหมวชิรวรากร นักลงทุนแบบเน้นคุณค่า (ประเทศไทย) หรือ VI ให้สัมภาษณ์กับ “กรุงเทพธุรกิจ” ว่า ภาพรวมตลาด IPO ไทยอยู่ในภาวะซบเซาตลอดช่วง 3 ปีที่ผ่านมา จากบรรยากาศการลงทุนไม่เอื้ออำนวย ทำให้การระดมทุนผ่านตลาดหลักทรัพย์ฯ แทบไม่จูงใจ “เจ้าของกิจการ” แต่ปัจจุบันเริ่มเห็นสัญญาณฟื้นตัว หลังดัชนีหุ้นไทยปรับขึ้นราว 10% ช่วงเดือนที่ผ่านมา และมีโอกาสเข้าสู่ช่วง “ฮันนีมูนพีเรียด” ประมาณ 6 เดือนหลังการเลือกตั้ง
“แม้ในช่วง 2 เดือนแรกปีนี้ ตลาด IPO ไทยยังคงเงียบเหงา ท่ามกลางกระแสข่าวบริษัทขนาดใหญ่ อย่าง Line Man อาจชะลอแผนเข้าจดทะเบียนในตลาดหุ้นไทย และพิจารณาทางเลือกในต่างประเทศแทน ซึ่งสะท้อนความกังวลต่อความน่าสนใจของตลาดทุนไทย”
ทั้งนี้ ตลาด IPO มีลักษณะเป็นวัฏจักร และผูกกับทิศทางดัชนีหุ้นเป็นหลัก ดังนั้น ในช่วงตลาดซบเซาหุ้นไอพีโอที่นักลงทุนรับมาราคาอาจจะอยู่ในระดับต่ำ และประเมิน P/E แค่ 10 เท่า ขณะที่ “เจ้าของธุรกิจ” จำนวนมากจะมองว่าไม่คุ้มค่าต่อการนำบริษัทเข้าตลาด เพราะสามารถสร้างผลตอบแทนได้ใกล้เคียงจากการดำเนินธุรกิจนอกตลาด ขณะที่เจ้าของกิจการส่วนใหญ่ต้องการระดับ P/E ประมาณ 20 เท่าขึ้นไป ซึ่งจะเกิดขึ้นได้เมื่อบรรยากาศการลงทุนโดยรวมแข็งแกร่ง และนักลงทุนยอมรับการประเมินมูลค่าที่สูงขึ้นได้
อย่างไรก็ตาม การปรับตัวขึ้นของดัชนีหุ้นไทยช่วงเดือนกว่าที่ผ่านมา ถือเป็น “สัญญาณเชิงบวก” หากแนวโน้มขาขึ้นยังต่อเนื่อง จะช่วยกระตุ้นความต้องการลงทุน และเปิดโอกาสให้เจ้าของกิจการสามารถเสนอขายหุ้นในระดับราคาที่เหมาะสม ส่งผลให้ตลาด IPO กลับมา “คึกคัก” ได้ เนื่องจากตลาด IPO ยังไม่หมดอนาคต แต่ได้รับผลกระทบจากภาวะตลาดอ่อนแอจนเกือบหยุดชะงัก
สำหรับแนวโน้มระยะสั้นคาดตลาดหุ้นไทยอาจอยู่ในช่วงฮันนีมูนพีเรียดราว 6 เดือนหลังเลือกตั้ง และการจัดตั้งรัฐบาลใหม่ จากความคาดหวังต่อนโยบายกระตุ้นเศรษฐกิจ ซึ่งปัจจัยสำคัญที่จะกำหนดทิศทางตลาดในระยะถัดไป ได้แก่ ความเชื่อมั่นต่อนโยบายรัฐบาล อัตราการเติบโตของ GDP และความสามารถฟื้นฟูเศรษฐกิจไทยให้หลุดพ้นภาพลักษณ์ “คนป่วยแห่งเอเชีย”
นายประกิต สิริวัฒนเกตุ กรรมการผู้จัดการ บริษัทหลักทรัพย์จัดการกองทุน (บลจ.) เมอร์ชั่นพาร์ทเนอร์ จำกัด มองว่า ตลาดหุ้น IPO ไทยเริ่มส่งสัญญาณฟื้นตัว หลังจากก่อนหน้านี้บรรยากาศการลงทุนซบเซา โดยปัจจัยสำคัญที่ช่วยหนุนความเชื่อมั่นคือ เสถียรภาพทางการเมือง โดยมองปัจจุบันประเทศไทยมีรัฐบาลที่แข็งแกร่งที่สุดในรอบกว่า 20 ปี ไม่นับรวมรัฐบาลจากการรัฐประหาร ซึ่งช่วยสร้างมุมมองเชิงบวกต่อทิศทางเศรษฐกิจ และตลาดทุน ขณะที่สภาวะตลาดหุ้นโดยรวมเริ่มปรับตัวดีขึ้น ทำให้ตลาด IPO มีโอกาสกลับมาน่าสนใจอีกครั้ง
ขณะที่ ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย (ตลท.) ยังมีแผนเชิงรุกเข้าหารือกับบริษัทข้ามชาติที่ได้รับสิทธิประโยชน์จากสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน (BOI) เพื่อผลักดันให้เข้ามาระดมทุนผ่าน IPO ในตลาดหุ้นไทยมากขึ้น หากบรรยากาศตลาดกลับมาคึกคักการระดมทุนในระยะต่อไปจะทำได้ง่ายขึ้น
“แม้ที่ผ่านมาหุ้น IPO หลายตัวให้ผลตอบแทนไม่เป็นไปตามคาด ทำให้นักลงทุนบางส่วนชะลอลงทุน แต่เชื่อตลาดได้ผ่านจุดต่ำสุดไปแล้ว และภาพรวมกำลังทยอยเปลี่ยนไปในทิศทางดีขึ้น โดยบรรยากาศลงทุนหุ้นน้องใหม่กำลังก้าวเข้าสู่ช่วงฟื้นตัวอย่างมีนัยสำคัญ”
นายวีระวัฒน์ วิโรจน์โภคา ผู้อำนวยการอาวุโส ฝ่ายวิเคราะห์หลักทรัพย์ บล.ฟินันเซีย ไซรัส กล่าวว่า การฟื้นตัวของตลาดหุ้น IPO ไทยในปีนี้ขึ้นอยู่กับเซนติเมนต์การลงทุน และความเชื่อมั่นทางการเมืองเป็นสำคัญ โดยปัจจัยหลักในขณะนี้คือบรรยากาศการลงทุนโดยรวม หากตลาดหุ้นฟื้นตัว และสถานการณ์การเมืองมีเสถียรภาพ จะช่วยหนุนให้ตลาด IPO กลับมาน่าสนใจอีกครั้ง หลังจากก่อนหน้านี้ภาวะตลาดที่ไม่เอื้อทำให้หลายบริษัทชะลอแผนการเข้าจดทะเบียน
อีกประเด็นสำคัญคือ การกำหนดราคา IPO ที่ยุติธรรมต่อทั้งผู้ระดมทุน และนักลงทุน โดยมองหากภาพรวมตลาดดีขึ้นจะช่วยให้การตั้งราคาสะท้อนมูลค่าที่เหมาะสมมากขึ้น และดึงดูดบริษัทจดทะเบียนให้กลับมาใช้ตลาดทุนเป็นแหล่งระดมทุนเพื่อขยายธุรกิจ
พิสูจน์อักษร....สุรีย์ ศิลาวงษ์