สทนช. จับมือ ก.พ.ร. ออกตัวชี้วัด ดัดหลังหน่วยงานทำโครงการไม่ตรงปก หลังพบแผนแม่บทน้ำ 20 ปี ต่ำกว่าเป้าเพียบ เร่งบีบรวมข้อมูล-งบประมาณ มุ่งแก้ Pain Point น้ำท่วม น้ำแล้ง และประปาหมู่บ้าน ตั้งแต่ปี 2571
KEY POINTS
- สทนช. ร่วมมือกับ ก.พ.ร. เตรียมใช้ตัวชี้วัดเชิงบูรณาการ (Joint KPI) เพื่อบูรณาการแผนงานและงบประมาณด้านทรัพยากรน้ำของประเทศ
- จะเริ่มบังคับใช้ตั้งแต่ปีงบประมาณ 2571 เป็นต้นไป เพื่อแก้ปัญหาตามแผนแม่บทน้ำ 20 ปีที่ล่าช้า และแก้ไขปัญหาน้ำท่วม-น้ำแล้งให้ตรงจุด (Pain Point)
- Joint KPI จะถูกใช้เป็นเกณฑ์ในการพิจารณาจัดสรรงบประมาณ เพื่อให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องดำเนินโครงการที่สอดคล้องกับเป้าหมายหลักของประเทศ
สทนช. จับมือ ก.พ.ร. เตรียมบังคับใช้ตัวชี้วัดเชิงบูรณาการ (Joint KPI) ตั้งแต่ปีงบประมาณ 2571 หวังรวบตึงแผนงานและงบประมาณด้านน้ำทั้งประเทศให้ตรง Pain Point หลังพบแผนแม่บทน้ำ 20 ปี ล่าช้าหลายด้าน มุ่งยกระดับการแก้ปัญหาน้ำท่วมและน้ำแล้งอย่างตรงจุด
นายชยันต์ เมืองสง เลขาธิการสำนักงานทรัพยากรน้ำแห่งชาติ (สทนช.) เปิดเผยว่า จากการติดตามความก้าวหน้าแผนแม่บทการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ 20 ปี พบว่า หลายเป้าหมายสำคัญยังดำเนินการต่ำกว่าแผน และบางด้านจำเป็นต้องเร่งมากกว่าที่กำหนดไว้เดิม เพื่อให้ทันต่อความเสี่ยงด้านน้ำที่รุนแรงและซับซ้อนขึ้น โดยเฉพาะการพัฒนาและปรับปรุงระบบประปาหมู่บ้าน ดำเนินการได้เพียง 15.90% การฟื้นฟูป่าต้นน้ำ 30.60% การพัฒนาระบบบำบัดน้ำเสีย 57.98% ขณะที่การพัฒนาระบบกระจายน้ำอยู่ที่ 74.26% ซึ่งยังต้องเร่งดำเนินการให้ครอบคลุมและตอบโจทย์พื้นที่ขาดแคลนน้ำมากขึ้น
การป้องกันพื้นที่น้ำท่วม โครงการส่วนใหญ่ที่แล้วเสร็จเป็นประเภทโครงการเล็ก แก้ปัญหาได้เฉพาะจุด จากสถานการณ์อุทกภัยที่เกิดขึ้นในหลายพื้นที่ จำเป็นต้องเร่งยกระดับระบบป้องกันน้ำท่วม การระบายน้ำ และการบริหารจัดการให้สามารถรับมือกับสภาพอากาศและความเสี่ยงในอนาคตได้จริง
“ปัญหาสำคัญประการหนึ่งคือ หลายโครงการขาดความพร้อมและงบประมาณมีจำกัด ทำให้โครงการตามแผนไม่สามารถเดินหน้าได้ตามเป้าหมาย ดังนั้น ตั้งแต่ปีงบประมาณ พ.ศ. 2571 สทนช. จะปรับแนวทางโดยการกำหนดตัวชี้วัดเชิงบูรณาการด้านทรัพยากรน้ำ หรือ Joint KPI ให้เป็นตัวกำหนดทิศทางการจัดทำแผนงาน/โครงการ เพื่อขอรับงบประมาณของหน่วยงาน เพื่อให้สอดรับกับประเด็นที่ต้องเร่งขับเคลื่อนหรือ Pain Point ในการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำทั้ง 5 ด้าน ของแผนแม่บทการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ”
ประกอบด้วย การยกระดับประปาหมู่บ้านให้ได้มาตรฐาน การกระจายแหล่งน้ำให้ทั่วถึง การเพิ่มประสิทธิภาพระบบป้องกันน้ำท่วมและระบายน้ำในเมือง การขยายโครงข่ายรวบรวมและบำบัดน้ำเสีย และการพัฒนาฐานข้อมูล–ระบบตรวจวัดเพื่อสนับสนุนการตัดสินใจบริหารจัดการน้ำ ทั้งนี้ สทนช. จะหารือร่วมกับสำนักงาน ก.พ.ร. เพื่อกำหนด Joint KPI ที่สะท้อนปัญหาสำคัญของประเทศอย่างแท้จริง และเชื่อมโยงกับการจัดทำงบประมาณ เพื่อให้ทุกหน่วยงานขับเคลื่อนแผนแม่บทฯ ไปในทิศทางเดียวกัน
“สทนช. จะนำประเด็นที่จะเร่งขับเคลื่อนไปบูรณาการกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อยกระดับการบริหารจัดการน้ำของประเทศ โดยมุ่งเน้นการบูรณาการข้อมูล แผนงาน และงบประมาณให้สอดคล้องกันในทุกระดับ จากนี้ ผลสัมฤทธิ์ของการดำเนินงานด้านทรัพยากรน้ำของหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง จะต้องช่วยลดความเสี่ยง เพิ่มความมั่นคงด้านน้ำ บริการประชาชนได้ดียิ่งขึ้น” เลขาธิการ สทนช. กล่าว
การปรับเปลี่ยนกลยุทธ์ของ สทนช. ด้วยการผนึกกำลังกับ ก.พ.ร. กำหนด Joint KPI ถือเป็นการล้างไพ่ระบบบริหารจัดการน้ำของประเทศไทยที่เคยต่างคนต่างทำ การนำตัวชี้วัดร่วมมาผูกติดกับการอนุมัติงบประมาณตั้งแต่ปี 2571 ไม่เพียงแต่จะช่วยอุดรอยรั่วของการทำโครงการขนาดเล็กที่ไม่ตอบโจทย์แก้ปัญหาระดับพื้นที่เท่านั้น แต่ยังเป็นกลไกสำคัญในการบีบให้ทุกหน่วยงานบูรณาการข้อมูลและแผนงานอย่างเป็นรูปธรรม เพื่อสร้างความมั่นคงด้านน้ำให้แก่ประชาชนอย่างยั่งยืน
