กรมการค้าต่างประเทศ เผย ส่งออกข้าว 6 เดือนแรก 3.28 ล้านตัน ลดลง 18.81% มูลค่ากว่า 1,911 ล้านดอลลาร์ ผลจากปริมาณข้าในตลาดโลกสูง ผลกระทบสงครามอิหร่าน ราคาข้าวไทยแพง คาด ครึ่งปีหลังส่งออกข้าวไทยเริ่มส่งสัญญาณฟื้นตัว ตลาดสำคัญเร่งนำเข้าเพื่อสำรองสต็อกข้าว รองรับสถานการณ์เอลนีโญ มั่นใจทะลุเป้า 7 ล้านตัน
นางอารดา เฟื่องทอง อธิบดีกรมการค้าต่างประเทศ เปิดเผยว่า การส่งออกข้าวไทยในช่วง 6 เดือนแรกของปี 2569 (ม.ค. – มิ.ย.) ปริมาณ 3.28 ล้านตัน ลดลง 18.81% และ มีมูลค่ากว่า 1,911 ล้านดอลลาร์ จากช่วงเดียวกันของปีก่อนซึ่งเป็นผลจากปริมาณข้าวในตลาดโลกที่อยู่ในระดับสูง ส่งผลให้มีการแข่งขันสูงทางด้านราคา อีกทั้ง สถานการณ์ความขัดแย้งในภูมิภาคตะวันออกกลางยังส่งผลกระทบต่อการส่งออกข้าวไทยไปยังตลาดสำคัญอย่างอิรัก ซึ่งหยุดชะงักลงตั้งแต่เดือนมี.ค. 2569 ราคาส่งออกข้าวไทยสูงกว่าประเทศผู้ส่งออกอื่น จากต้นทุนการผลิต ค่าขนส่ง ต้นทุนพลังงานราคาน้ำมันที่ปรับตัวเพิ่มสูงข้น
สำหรับราคาข้าวขาวไทยเทียบกับราคาต่างประเทศ โดย ราคาข้าวไทย 447 ดอลลาร์ต่อตัน เวียดนาม 435 ดอลลาร์ต่อตันปากีสถาน 405 ดอลลาร์ต่อตัน และอินเดีย 367 ดอลลาร์ต่อตัน
โดยขณะชนิดข้าวที่ส่งออกสำคัญ ได้แก่ข้าวขาว 1.51 ล้านตัน 46.03% ข้าวหอมมะลิไทย 0.81 ล้านตัว 24.67%ข้าวนึ่ง 0.61 ล้านตัว 18.69% ข้าวหอมไทย 0.23 ล้านตัน 6.97% ข้าวเหนียว 0.11 ล้านตัน 3.31% ข้าวกล้อง 0.01 ล้านต้น 0.33%
นางอารดา กล่าวว่า แม้ภาพรวมตลาดข้าวโลกยังคงมีการแข่งขันสูงจากปัจจัยกดดันจากผลผลิตข้าวโลกที่มีปริมาณมาก แต่แนวโน้มการเกิดภาวะภัยแล้งจากปรากฏการณ์เอลนีโญส่งผลให้หลายประเทศผู้นำเข้าพิจารณานำเข้าข้าวเพิ่มเพื่อรองรับกับความเสี่ยงดังกล่าวและเพิ่มความมั่นคงทางอาหารภายในประเทศ ซึ่งเป็นสัญญาณเชิงบวกด้านการส่งออกของไทย ในช่วง 5 เดือนที่เหลือ ซึ่งก็จะทำให้การส่งออกทั้งปีได้ตามเป้าหมาย 7 ล้านตัน แต่ลดลง 15 % เมื่อเทียบกับปี 68 ที่ส่งออกข้าวได้ได้ 8.3 ล้านตัน
ทั้งนี้ ได้เล็งเห็นศักยภาพของตลาดทดแทนการส่งออกข้าวไปอิรักทั้งในภูมิภาคเอเชีย เช่น มาเลเซีย และฟิลิปปินส์ รวมถึงภูมิภาคแอฟริกา เช่น แอฟริกาใต้ สาธารณรัฐประชาธิปไตยคองโก และโมซัมบิก ที่นำเข้าข้าวจากไทยเพิ่มขึ้นเมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปีก่อน สะท้อนถึงความเชื่อมั่นในศักยภาพการเป็นแหล่งผลิตและส่งออกข้าวคุณภาพที่สำคัญของโลก และการส่งมอบข้าวตามสัญญาที่ทันต่อความต้องการตามกำหนดเวลาของผู้ซื้อ รวมทั้งนโยบายการส่งออกข้าวของภาครัฐที่มีเสถียรภาพ ถือเป็นความได้เปรียบทางการแข่งขันของข้าวไทย
นอกจากนี้ กรมฯ ได้เน้นย้ำถึงนโยบายเชิงรุกในการผลักดันการส่งออกข้าวไทยว่ากรมฯ จะเร่งดำเนินการส่งเสริมตลาดและผลักดันการส่งออกข้าวไทยอย่างต่อเนื่องในหลายภูมิภาคเพื่อลดความเสี่ยงจากการพึ่งพาตลาดใดตลาดหนึ่ง และกระตุ้นให้เกิดคำสั่งซื้อรองรับผลผลิตข้าวไทย พร้อมขับเคลื่อนผ่านกลไกของภาครัฐและภาคเอกชน โดยกรมการค้าต่างประเทศจะเร่งรัดเจรจาผลักดันการซื้อขายข้าวแบบรัฐต่อรัฐ (G to G) กับ COFCO รัฐบาลจีน และมีกำหนดนำคณะผู้แทนภาครัฐและเอกชนเดินทางพบผู้นำเข้าข้าวสำคัญ เช่น ฟิลิปปินส์และมาเลเซีย ระหว่างวันที่ 2 – 6 ส.ค.นี้ เพื่อสร้างความเชื่อมั่นและผลักดันการส่งออกข้าวไทย
