กรมวิชาการเกษตร รุกจดทะเบียนพืชพื้นเมือง-ไม้ผลเมืองหนาว เพื่อรองรับการค้าสากล

นายพงศ์ไท ไทโยธิน ผู้ตรวจราชการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เปิดเผยภายหลังเป็นประธานการประชุมคณะกรรมการคุ้มครองพันธุ์พืช ครั้งที่ 1/2569  ว่า ที่ประชุมได้เห็นชอบการประกาศกำหนดชนิดพืชใหม่ที่จะได้รับความคุ้มครองเพิ่มเติมตามมาตรา 14 เพิ่มเติมจำนวน 3 รายการ ได้แก่ พืชสกุลองุ่น พืชพีชและเนคทารีน และพืชสกุลสาลี่ เพื่อเป็นการรองรับการเจรจาความร่วมมือทางการค้าระหว่างประเทศ และคุ้มครองสิทธิในทรัพย์สินทางปัญญาของนักปรับปรุงพันธุ์พืชไทยและในระดับสากล 

พร้อมทั้งเห็นชอบการประกาศกำหนดชนิดพืชใหม่ที่จะได้รับความคุ้มครองเพิ่มเติมตามมาตรา 14 เพิ่มเติมจำนวน 3 รายการ ได้แก่ พืชสกุลองุ่น พืชพีชและเนคทารีน และพืชสกุลสาลี่ เพื่อเป็นการรองรับการเจรจาความร่วมมือทางการค้าระหว่างประเทศ และคุ้มครองสิทธิในทรัพย์สินทางปัญญาของนักปรับปรุงพันธุ์พืชไทยและในระดับสากล

นอกจากนี้ ที่ประชุมได้ให้ความสำคัญกับการคุ้มครองสิทธิชุมชนผ่านการจดทะเบียนพันธุ์พืชพื้นเมืองเฉพาะถิ่น โดยปัจจุบันอยู่ระหว่างกระบวนการพิจารณาเห็นชอบคำขอจดทะเบียน “ฟักทองพันธุ์ไข่เน่าน่าน 1 และ 2” ของกลุ่มชุมชนในจังหวัดน่าน เพื่อรักษาทรัพยากรพันธุกรรมที่มีเอกลักษณ์และมีการสืบทอดในท้องถิ่นอย่างยาวนาน

พร้อมทั้งกำชับเรื่องการทำข้อตกลงแบ่งปันผลประโยชน์ (Access and Benefit-Sharing : ABS) พันธุ์พืชพื้นเมืองทั่วไปจากการใช้ทรัพยากรพืชป่าให้เกิดความเป็นธรรมแก่ทุกฝ่าย ซึ่งจากการดำเนินงานที่ผ่านมามีการออกหนังสือสำคัญแสดงการจดทะเบียนสิทธิพืชพันธุ์ใหม่ไปแล้วทั้งสิ้น 1,499 ฉบับ จากคำขอจดทะเบียนพันธุ์พืชใหม่ ทั้งหมดจำนวน 2,047 คำขอ ครอบคลุมตามประกาศกำหนดชนิดพืชที่สามารถยื่นขอจดทะเบียนพันธุ์พืชใหม่ จำนวน 107 รายการ อีกด้วย

ทั้งนี้ ที่ประชุม รับทราบประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง แต่งตั้งคณะกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิ ในคณะกรรมการคุ้มครองพันธุ์พืช ประกาศ ณ วันที่ 6 มกราคม พ.ศ. 2569 จำนวน 12 ท่าน ประกอบด้วย ผู้แทนเกษตรกรและนักวิชาการ เพื่อขับเคลื่อนภารกิจตามพระราชบัญญัติคุ้มครองพันธุ์พืช พ.ศ. 2542 ในการส่งเสริมการปรับปรุงพันธุ์พืชควบคู่กับการอนุรักษ์ทรัพยากรพันธุกรรมอย่างยั่งยืน