เกษตรฯ ตั้ง 30 จุด เพิ่มมูลค่าวัสดุเหลือใช้ทางการเกษตร ลดเผาเพิ่มเงิน

นางอัญชลี สุวจิตตานนท์ อธิบดีกรมส่งเสริมการเกษตร เปิดเผยว่า ปี 2569 กรมส่งเสริมการเกษตรได้ขับเคลื่อนโครงการส่งเสริมการเกษตรที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม สอดคล้องกับยุทธศาสตร์ชาติและแผนแม่บท

การเติบโตอย่างยั่งยืน มุ่งเป้าการสร้างมูลค่าเพิ่มวัสดุเหลือใช้ทางการเกษตร โดยจัดตั้ง “Green Gain Hub” จำนวน 30 จุด ในพื้นที่จังหวัดสำคัญทั่วประเทศ เพื่อเชื่อมโยงเกษตรกรกับผู้รับซื้อวัสดุชีวมวล ผู้แปรรูป ผู้ใช้ประโยชน์

และผู้ผลิตพลังงาน พร้อมประเมินความเป็นไปได้ในการสร้างกลไกตลาดวัสดุเหลือใช้ทางการเกษตรที่สมดุล และเข้มแข็งในชุมชน รวมถึงวางแนวทางจัดกิจกรรมสร้างการเรียนรู้และแรงจูงใจไม่เผาเพื่อสร้างรายได้ “Green Gain Day” โดยถ่ายทอดความรู้และสนับสนุนเทคโนโลยีทดแทนการเผา ในพื้นที่เกษตร 77 จังหวัดทั่วประเทศ 

รวมทั้งส่งเสริมชุมชนลดการเผาและสร้างรายได้จากวัสดุเหลือใช้ทางการเกษตร นำร่องชุมชนปลอดการเผาในพื้นที่เกษตรเสี่ยงสูง 4 จังหวัด ได้แก่ เชียงราย เชียงใหม่ ลำพูน และแม่ฮ่องสอน

ปัจจุบันประเทศไทยมีวัสดุเหลือใช้ทางการเกษตรเกิดขึ้นปีละประมาณ 80 ล้านตัน ซึ่งสามารถนำมาเพิ่มมูลค่าทางเศรษฐกิจกว่า 1 แสนล้านบาทต่อปี กรมส่งเสริมการเกษตรจึงเดินหน้าสนับสนุนการบริหารจัดการเศษวัสดุเหลือใช้ทางการเกษตรอย่างเป็นระบบ เพื่อเปลี่ยนปัญหาการเผาให้เป็นโอกาสในการสร้างรายได้แก่เกษตรกร ควบคู่กับการลดการเผาในพื้นที่การเกษตร และยกระดับคุณภาพอากาศของประเทศอย่างยั่งยืน

นายกฤต อุตตมะเวทิน รองปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ กล่าวว่า  การขับเคลื่อนมาตรการบริหารจัดการป้องกันและแก้ไขปัญหาฝุ่นละอองขนาดไม่เกิน 2.5 ภาคการเกษตร ในปีนี้ ถือว่าได้รับความร่วมมือเป็นอย่างดีจากเกษตรกร โดยจากที่กระทรวงเกษตรฯ ได้ติดตามจำนวนการเผาในภาคการเกษตร ถือว่าลดลงกว่าเท่าตัว ในขณะที่กระทรวงเกษตรฯได้ออกมาตรการควบคุมการเผาอีกหลากหลายมาตรการ ที่จะสนับสนุนเกษตรกรที่ไม่เผาในพื้นที่การเกษตร

อย่างไรก็ตามสำหรับสถานการณ์ฝุ่น PM2.5 ในขณะนี้ มีความผันผวนขึ้นเนื่องด้วยสภาพภูมิอากาศตามฤดูกาล ประกอบกับแม้ว่าภาคการเกษตรจะมีการลดการเผาลงแล้วกว่าครึ่ง แต่ยังมีกิจกรรมทางเศรษฐกิจอื่นๆที่อาจส่งผลกระทบให้สถานการณ์ PM2.5 ยังคงเป็นเรื่องที่เป็นข้อกังวลด้านสุขภาพและอนามัยของประชาชน

ทั้งนี้กระทรวงเกษตรฯได้ขอความร่วมมือเกษตรกรทั่วประเทศงดการเผาในพื้นที่การเกษตรในช่วงวันที่ 1 กุมภาพันธ์ - 31 มีนาคม 2569 โดยเกษตรกรผู้ฝ่าฝืนจะไม่ได้รับสิทธิ ในการเข้าร่วมโครงการสนับสนุนและพัฒนาศักยภาพเกษตรกรทุกโครงการ โดยเป็นการขาดคุณสมบัติ ในการเข้าร่วมโครงการสนับสนุนและพัฒนาศักยภาพเกษตรกรนับตั้งแต่วันที่ 1 เมษายน 2569 ถึงวันที่ 31 มีนาคม 2571 ยกเว้นการช่วยเหลือเกษตรกรผู้ประสบภัยพิบัติด้านการเกษตร เพื่อให้การดำเนินมาตรการลดการเผาในพื้นที่การเกษตรและฝุ่น PM 2.5 จากภาคการเกษตรเกิดผลสัมฤทธิ์อย่างเป็นรูปธรรม