จากโดดเด่นสู่ล้มเหลว | ก้าวไกลวิสัยทัศน์

แล้วก็จะตามมาด้วยการเสื่อมถอยตามกาลเวลาที่ผ่านไป เคยโดดเด่นวันก่อน วันหน้าจะต้องเสื่อมถอยเป็นธรรมดา ซึ่งอาจจะจริงสำหรับปุถุชน แต่ไม่จริงสำหรับองค์กร องค์กรสามารถรักษาความโดดเด่นไว้ได้ แม้กาลเวลาจะผ่านไป หากองค์กรนั้นไม่ติด “กับดักแห่งความสำเร็จ” ที่ผ่านมา

โดดเด่นกลายเป็นเสื่อมถอย เพราะมัวแต่ยึดมั่นในหนทางการทำงานที่เคยสร้างความสำเร็จขึ้นมา กาลเวลาเปลี่ยนไป บริบทเปลี่ยนไป ฉันก็เชื่อของฉันว่า หนทางการงานที่สร้างความสำเร็จได้นั้นยังเหมือนเดิม อาจจะเติมเต็มด้วยเทคโนโลยีใหม่ ๆ ในการงาน แต่ดูแลเทคโนโลยีใหม่ ๆ เหล่านั้นด้วย Mindset เดิม ๆ จึงใช้ไม่คุ้มบ้าง ใช้โดยเพิ่มความเสี่ยงเกินกว่าที่ควรจะเป็นบ้าง

เคยหุงอาหารด้วยเตาถ่าน แล้วเปลี่ยนมาเป็นเตาแก๊ส โดยนิสัยการงานยังเป็นแบบเดิม ๆ แน่นอนว่าโอกาสที่จะเกิดอันตรายจากการหุงหาอาหารเพิ่มมากขึ้นแน่ ๆ เคยเดินทางด้วยเกวียน เปลี่ยนมาใช้รถกระบะ แต่พฤติกรรมการระแวดระวังยังเหมือนเดิม อุบัติเหตุเกิดเพิ่มขึ้นแน่ ๆ 

โดดเด่นกลายเป็นเสื่อมถอย เพราะไม่ปรับตัวในการงาน ยังยึดมั่นหนทางการทำงานแบบเดิม ๆ ยังเน้นการงานในแบบที่ตนคุ้นเคย แม้ว่าเทคโนโลยีจะเปลี่ยนไป ยังวัดความสำเร็จด้วยมาตรวัดดั่งเดิม ที่เคยใช้ในวันที่โดดเด่น ความสำเร็จทำให้เชื่อว่าอนาคตที่แน่นอนมีอยู่จริง เชื่อในอนาคตที่แน่นอน เชื่อว่าพรุ่งนี้ คือวันนี้ของเมื่อวาน จะนำไปสู่การละเลยการปรับเปลี่ยนที่พึงกระทำ

ถ้าไม่ต้องการให้ความโดดเด่นเสื่อมสลายไปตามกาลเวลา ผู้นำต้องไม่ได้เจาะจงอยู่กับการจัดการให้ความสำเร็จที่มีอยู่เดิมนั้นยังคงอยู่ต่อไป แต่ต้องแสวงหาความสำเร็จใหม่ ๆ อย่างต่อเนื่อง ตราบเท่าที่ยังมองหาความสำเร็จใหม่ ๆ องค์กรจะเปิดรับการเรียนรู้ใหม่ ๆ องค์กรจะพร้อมที่จะหันไปเดินในเส้นทางใหม่ที่แตกต่างไปจากเส้นทางแห่งความสำเร็จดั่งเดิม

เคยโดดเด่นในบทพระเอก ถ้าแสวงหาความสำเร็จในบทบาทอื่นบ้าง เปลี่ยนจากพระเอก กลายเป็นพ่อพระเอกบ้าง ความสำเร็จใหม่ๆ ที่จะสร้างความโดดเด่นก็มีโอกาสที่จะเกิดขึ้น แต่ถ้ายึดแต่ว่าฉันจะเป็นพระเอก กาลเวลาผ่านไปคงหาคนดูยากขึ้นเรื่อยๆ กลายเป็นความเสื่อมถอยขึ้นมาแทนความโดดเด่น

โดยทั่วไปแล้วมีสิ่งบอกเหตุว่า เราติดกับดักแห่งความสำเร็จ แต่มักไม่ได้สังเกตเห็นกัน จนกระทั่งความเสื่อมถอยเกิดขึ้น ถ้าพบว่าจะปรับเปลี่ยนหลักการทำงานยากเย็นกว่าที่ควรจะเป็น กฎการงานกลายเป็นเหมือนรัฐธรรมนูญที่แก้ไม่ได้สักที

และอาจพบว่ามีองครักษ์พิทักษ์หนทางการงานแบบเดิมอยู่ภายในองค์กร ใครจะปรับเปลี่ยนอะไร ไม่ว่าน้อยไม่ว่ามาก องครักษ์ปิดฉากการเปลี่ยนแปลงนั้นตั้งแต่ยังเป็นแค่ข้อเสนอ ใครคิดจะเปลี่ยนโดนเล่นงานก่อนแน่ ๆ เพียงแค่จากความคิด 

ถ้าเจอสัญญาณทำนองนี้ ท่านว่าให้เปิดรับคนนอกมาร่วมงานมากขึ้น เพื่อให้มีหลากหลายทางความคิด และผู้นำจะได้นำองค์กรด้วยการปรับเปลี่ยน แทนที่จะนำด้วยประสบการณ์ความสำเร็จที่เคยมีมา

การรับฟังความคิดจากคนที่อยู่หน้างาน เป็นสิ่งที่กระทำกันเสมอในช่วงที่ช่วยกันขับเคลื่อนความโดดเด่นให้กับองค์กร แต่มาถึงวันหนึ่งที่บรรลุความโดดเด่นแล้ว เสียงจากหน้างานเบาลงทุกที

เสียงจากส่วนกลางดังขึ้น พร้อมกับกฎกติกาที่เพิ่มขึ้นมาจากคนที่ไม่ได้อยู่หน้างาน กฎกติกาจากคนในสำนักงานใหญ่ที่ทำงานห่างไกลจากหน้างาน กลายเป็นอุปสรรคในการปรับเปลี่ยนงานในสนามให้มีประสิทธิผลมากขึ้น 

มีบางประเทศตั้งกระทรวงขึ้นมาดูแลกิจการหนึ่ง แล้วใช้ผู้คนที่ไม่เคยทำงานนั้นจริง มากำกับดูแล ผลที่เกิดขึ้นคือ ตั้งแต่มีกระทรวงขึ้นมา กิจการนั้นมีขั้นตอนต่าง ๆ เพิ่มมากขึ้น แต่ความสามารถในการแข่งขันในโลกนี้ลดลงอย่างต่อเนื่อง

ยิ่งอันดับในการแข่งขันลดลง คนกำกับที่ไม่เคยทำงานนั้นจริง ก็ยิ่งสรรหาสารพัดกลไกในการกำกับเพิ่มมากขึ้น หวังดี แต่ไม่เคยอยู่หน้างานจริง ถ้าไม่อยากร่วงโรย จากที่เคยโดดเด่น จงรักษาช่องทางสื่อสารจากหน้างานไว้ให้ดี

โดดเด่นสู่ล้มเหลวจะไม่ใช่วัฏจักร ถ้าไม่ยึดอยู่กับความโดดเด่นเดิมนั้นอย่างไม่ลืมหูลืมตา