ปี 2555 มีองค์กรสมัครขอรับรางวัลจำนวน 23 องค์กร โดยมีองค์กรภาคบริการสมัครมากที่สุดร้อยละ 43 ที่เหลือเป็นภาคการผลิต บริการสุขภาพและการศึกษา
ในงานประกาศผลรางวัลคุณภาพแห่งชาติประจำปี 2555 มี 6 องค์กรคุณภาพที่คว้ารางวัล "การบริหารสู่ความเป็นเลิศ" หรือ Thailand Quality Class (TQC)
นั่นคือ บริษัท เคาน์เตอร์เซอร์วิส จำกัด ,บริษัท เซ็นทรัลพัฒนาเชียงใหม่ จำกัด ,โรงงานผลิตอาหารสัตว์น้ำ (มหาชัย) บริษัท เจริญโภคภัณฑ์อาหาร จำกัด (มหาชน) และ 4 องค์กรภายใต้ บริษัท ปตท.จำกัด (มหาชน) ได้แก่ หน่วยธุรกิจก๊าซธรรมชาติ, หน่วยธุรกิจก๊าซธรรมชาติ , หน่วยธุรกิจการค้าระหว่างประเทศ และ หน่วยธุรกิจน้ำมัน
ขณะที่ยังไม่มีองค์กรใดสามารถพิชิต "รางวัลคุณภาพแห่งชาติ" หรือ Thailand Quality Award (TQA) เช่นเดียวกับปี 2554
เนื่องจากเกณฑ์รางวัลคุณภาพแห่งชาติมีอยู่ถึง 7 หมวด ได้แก่ การนำองค์กร ,การวางแผนเชิงกลยุทธ์, การมุ่งเน้นลูกค้า, การวัด การวิเคราะห์ และการจัดการความรู้,การมุ่ง เน้นบุคลากร,การมุ่งเน้นการปฏิบัติการ และ ผลลัพธ์
ความพยายามก้าวผ่านเกณฑ์ดังกล่าว จึงถือว่ายากและสุดหิน
อย่างไรก็ดี TQA ใม่ใช่เรื่องที่สูงเกินเอื้อมสอย เพราะหากองค์กรใดที่เดินมาถึงระดับ TQC ได้ ก็คือการส่งสัญญานว่าจะก้าวถึงเส้นชัย TQA ในไม่ช้า
และข้อความข้างล่างนี้ก็คือ ความรู้สึกขององค์กรผู้ชนะ
บริษัท เคาน์เตอร์เซอร์วิส จำกัด นั้นเคยได้รับรางวัล TQC ครั้งแรกเมื่อปี 2549 และที่สุดก็สามารถคว้ารางวัลนี้ได้อีกในปี 2555
"ในความเป็นจริงแล้ว เราใช้รางวัล TQA เป็นกรอบในการบริหารจัดการองค์กรตลอดมา " วีรเดช อัครผลพานิช ผู้ช่วยกรรมการผู้จัดการ เคาน์เตอร์เซอร์วิส กล่าว
ภายใต้กรอบของ TQA ทำให้องค์กรมีแต่ได้กับได้
"เคาน์เตอร์เซอร์วิสเป็นธุรกิจบริการ ที่ไม่มีตัวตน จับต้องไม่ได้ มิหนำซ้ำในช่วงที่เริ่มต้น ประเทศไทยยังไม่เคยมีธุรกิจในรูปแบบนี้มาก่อน ดังนั้นเราต้องหาหนทางในการ สร้างคุณภาพและความน่าเชื่อถือ"
ในวันนี้ เคาน์เตอร์เซอร์วิส สามารถความยอมรับในตลาดไทย และวางแผนต่อว่าจะต้องเป็นองค์กรไทยที่เป็นที่ยอมรับบนเวทีสากล
วีรเดช บอกว่า ยิ่งนานวันยิ่งมีความมั่นใจว่า การที่เคาน์เตอร์เซอร์วิสตัดสินใจเลือกเดินบนเส้นทาง TQA นั้นถูกต้องแล้ว และเชื่อว่าเป็นวิถีทางที่นำไปสู่ความยั่งยืนตรงปลายทาง
ขณะที่ ปณิดา สุขศรีดากุล ผู้ช่วยกรรมการผู้จัดการใหญ่ สายงานบริหารงานทรัพย์สิน บริษัท เซ็นทรัลพัฒนาเชียงใหม่ จำกัด กล่าวว่า เซ็นทรัลพัฒนาเชียงใหม่เป็นองค์กรที่ได้รับรางวัล TQC มาถึง 3 ปีซ้อน (ปี 53 -54 -55) และผลดีที่ได้รับจากรางวัลคุณภาพก็คือ "ความคิดในเชิงพัฒนา"
"เซ็นทรัลเป็นห้างสรรพสินค้าที่มีวิสัยทัศน์ และวางกลยุทธ์ที่จะขยายตัวอย่างต่อเนื่อง ดังนั้นการทำงานของพนักงานของเราทุกคนต้องมีระบบ และเป็นทีมเวิร์ค"
ซึ่งรางวัลคุณภาพก็ช่วยสร้างระบบ และการทำงานเป็นทีมได้อย่างมีประสิทธิภาพ
" ไม่เพียงแต่เราที่ได้ประโยชน์ แต่กับคู่ค้าของเราเช่นกัน เพราะเราจะพัฒนาและต่อยอดความเป็นเลิศที่มีอยู่ เพื่อการก้าวไปสู่เวทีโลกอีกด้วย"
ชูศักดิ์ เลิศอมรกิตติ รองกรรมการผู้จัดการอาวุโส โรงงานผลิตอาหารสัตว์น้ำ (มหาชัย) บริษัท เจริญโภคภัณฑ์อาหาร จำกัด (มหาชน) กล่าวว่า องค์กรของเดินในกรอบของ TQA มาเป็นเวลา 4 ปีแล้ว และประสบความสำเร็จได้รับรางวัล TQC 2 ปีซ้อนเช่นกัน ก็คือปี 54และ ปี55 นี้
เขาบอกว่าปัจจัยความสำเร็จหนีไม่พ้นความมุ่งมั่นของผู้นำเบอร์หนึ่งของซีพีเอฟที่ต้องการขับเคลื่อนองค์กรขึ้นเป็น "ผู้นำในภูมิภาคอาเซียน"
และ 4 ปีที่ผ่านมา TQA ก็สร้างความเปลี่ยนแปลงให้เกิดขึ้นในองค์กรนี้ได้อย่างมหาศาล
เช่น ทำให้การเกิดการสื่อสาร เกิดความร่วมมือกันทั้งองค์กร นอกจากนั้นยังมีการแบ่งปันระหว่างธุรกิจภายใต้เครือซีพีเอฟที่มีอยู่ 20 โรงงาน
ทำให้เกิดการกำหนดเป้าหมายที่ชัดเจน เกิดการตัดสินใจอย่างรวดเร็ว มีความถูกต้องแม่นยำ
ทำให้เกิดการนำเครื่องมือคุณภาพต่างๆ มาปรับปรุงการทำงานอย่างต่อเนื่อง อาทิ Lean ,Six Sigma และ Kaizen เป็นต้น
อีกทั้งทำให้เกิดบรรยากาศการทำงานอย่างมีความสุข หรือ Happy Workplace
ชาครีย์ บูรณกานนท์ รองกรรมการผู้จัดการใหญ่ หน่วยธุรกิจก๊าซธรรมชาติ บริษัท ปตท.จำกัด (มหาชน) ซึ่งกล่าวในนาม 3 องค์กร ภายใต้บริษัท ปตท.จำกัด (มหาชน) ที่ได้ รับรางวัลเดียวกัน ก็คือ หน่วยธุรกิจก๊าซธรรมชาติ หน่วยธุรกิจการค้าระหว่างประเทศ และ หน่วยธุรกิจน้ำมัน บอกว่า ในเรื่องของ TQA เหมือนเป็นกระจกที่จะช่วยสะท้อนมุมคิดที่ แตกต่าง
ในมุมของตัวเองอาจคิดว่าดี โอเคแล้ว แต่ในมุมของ TQA อาจตรงกันข้าม
"เปรียบเทียบว่าเราเป็นนักมวย ที่แม้จะซ้อมมาโดยตลอด แต่ถ้าไม่ได้ขึ้นชก ก็คงไม่รู้ว่าตัวเองมีฝีมือ มีพัฒนาการแค่ไหน ซึ่ง TQA จะช่วยบอกว่า ที่เราทำใช่หรือไม่ สิ่งที่ทำดีคืออะไร สิ่งที่ทำไม่ดีคืออะไร"
TQA ทำให้องค์กรรู้จุดอ่อน จุดแข็งตัวเอง และนำไปสู่การปรับปรุง พัฒนา
เขาบอกว่าแม้วันนี้องค์กรภายใต้ ปตท.จะไม่สามารถพิชิตรางวัล TQA ซึ่งหมายถึงต้องทำให้ได้ถึง 650 คะแนน ก็ไม่ใช่สาระสำคัญ เพราะมองว่าเป็นแค่ผลพลอยได้
เพราะ "การปรับปรุง" ต่างหากที่เป็นเรื่องสำคัญที่สุด
--------------------
คะแนนอ่อนหมวดปฏิบัติและคน
ในปี 2555 นี้มีองค์กรสมัครขอรับรางวัลคุณภาพจำนวน 23 องค์กร โดยมีองค์กรภาคบริการสมัครมากที่สุด ร้อยละ 43 ที่เหลือเป็นภาคการผลิต ร้อยละ 39 ภาคบริการสุขภาพ ร้อยละ 13 และภาคการศึกษา ร้อยละ 4
ที่สุดก็มีองค์กรไทยทะลุถึงแค่รางวัล TQC เพียงแค่ 6 บริษัท และที่ผ่านมากว่า 10 ปี ก็มีไม่กี่ครั้งที่จะคว้าถึงรางวัล TQA ที่เป็นสุดยอด
สมภพ อมาตยกุล ประธานคณะกรรมการรางวัลคุณภาพแห่งชาติ กล่าวว่า รางวัลคุณภาพ ใช้เกณฑ์ตัดสินที่เป็นสากล และผ่านการกลั่นกรองอย่างดีจากคณะกรรมการผู้ เชี่ยวชาญ จึงเชื่อมั่นได้ว่าปราศจากผลประโยชน์ทับซ้อนและอคติใดๆ
โดยกรอบ TQA จะนำไปสู่ความเข้มแข็งในการแข่งขันให้กับองค์กร ดังนั้นการได้รับรางวัลจึงไม่ใช่ที่สุดของคำตอบ
ด้าน ดร.พานิช เหล่าศิริรัตน์ ผู้อำนวยการสถาบันเพิ่มผลผลิตแห่งชาติและกรรมการและเลขานุการคณะกรรมการรางวัลคุณภาพแห่งชาติ กล่าวถึงสาเหตุที่ องค์กรไทยก้าว ไม่ถึง TQA ว่า เป็นเพราะส่วนใหญ่ยังทำคะแนนอ่อนในหมวดที่ 2 คือ การวางแผนเชิงกลยุทธ์ และหมวดที่ 5 คือ การมุ่งเน้นบุคลากร อธิบายเป็นภาษาพูดง่ายก็คือ คิดดีแต่ทำไม่ได้ กับ การบริหารจัดการคนไม่ค่อยเก่ง นั่นเอง
เขายังกล่าวถึงภารกิจในการขับเคลื่อนรางวัลคุณภาพว่ากำลังเผชิญกับความท้าทายครั้งใหญ่ สาเหตุก็คือ มีการตัดงบประมาณสนับสนุนจากรัฐบาลลงถึงครึ่งต่อครึ่ง (เดิมเป็นจำนวนกว่า 30 ล้านบาท) เพราะนั่นหมายถึงคุณภาพของผลลัพธ์ในกระบวนการต่างๆ ที่อาจจะลดน้อยถอยลง
