อบอุ่นดับไฟใต้... เพื่อชาติ เพื่องบ หรือเพื่อใคร?

ฝุ่นยังไม่เลิกตลบ สำหรับ “องคาพยพดับไฟใต้”ยุครัฐบาลอนุทิน

ล่าสุดนายกฯเพิ่งลงนามในคำสั่งแต่งตั้ง คุณฐนัตถ์ สุวรรณานนท์ ผอ.สำนักข่าวกรองแห่งชาติเป็น “หัวหน้าการพูดคุยเพื่อสันติสุขฯ” เรียกสั้นๆ ว่า “พูดคุยดับไฟใต้” แม้ชื่อนี้จะไม่มีอะไรว้าว เพราะเป็นไปตามโผ ตามข่าวที่ออกมาก่อนหน้านี้อยู่แล้ว แต่ก็ยังมีประเด็นเล็กๆ น้อยๆ ให้ได้เมาท์กัน นั่นก็คือมีการเปลี่ยนชื่อ “หัวหน้าคณะพูดคุยฯ” เป็น“หัวหน้าการพูดคุยฯ” นัยว่าเพื่อให้อำนาจหน้าที่กว้างขวางขึ้น สร้างองคาพยพมารองรับได้มากขึ้น อะไรทำนองนั้นกระมัง

ก่อนหน้าการเซ็นคำสั่งตั้ง “หัวหน้าการพูดคุยฯ” ก็เพิ่งมีคำสั่งคลอด “คณะผู้แทนพิเศษของรัฐบาลในการแก้ไขปัญหาจังหวัดชายแดนภาคใต้” ด้วยจำนวนกรรมการมโหฬาร เกือบเท่าคณะรัฐมนตรี

ก่อนคำสั่งออก มีข่าวขยับเปลี่ยนชื่อ “หัวหน้าคณะผู้แทนพิเศษฯ” จาก “บิ๊กเมา” พล.อ.อุดมชัย ธรรมสาโรรัชต์ อดีตแม่ทัพภาคที่ 4 เป็นระดับ “รองนายกรัฐมนตรี” คือรองฯสีหศักดิ์ พวงเกตุแก้ว (เพิ่มอีก 1 หน้าที่)

ที่สำคัญยังเติม “อดีตนายทหาร ตท.26” เข้าไปเสริมแกร่งด้วย!!

จะว่าไป “บิ๊กเมา” เป็น “คนหน้าเก่า” ของสังเวียนดับไฟใต้ เคยเป็นแม่ทัพภาคที่ 4 เจ้าของโครงการ “พาคนกลับบ้าน” อันลือลั่น แถมยังเคยเป็นอดีตหัวหน้าคณะพูดคุยสันติสุขชายแดนภาคใต้ มาก่อนด้วย ถือว่าผ่านมารอบด้านจริงๆ บารมีก็ยังมีไม่น้อย เพราะเป็นที่ปรึกษาเลขาธิการ สมช.อยู่ด้วย

ที่สำคัญ “บิ๊กเมา” ยังเคยเป็น “ผู้แทนพิเศษฯ” มาแล้วในรัฐบาล พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา จึงมีคุณสมบัติครบสมบูรณ์

แต่แล้วจู่ๆ ก็มีรายงานข่าวจากทำเนียบรัฐบาล และ สมช.ว่า นายกฯอนุทิน เตรียมเสนอคณะรัฐมนตรี แต่งตั้ง คุณสีหศักดิ์ พวงเกตุแก้ว รองนายกรัฐมนตรี และ รมว.ต่างประเทศ เป็นหัวหน้าคณะผู้แทนพิเศษของรัฐบาลฯ และตอนหลังก็ออกคำสั่งตั้งจริงๆ ตามข่าว

หนำซ้ำโครงสร้างของ “คณะผู้แทนพิเศษฯ” ยังมีชื่อ พล.อ.อดุลย์ บุญธรรมเจริญรมว.กลาโหม เป็นรองหัวหน้าคณะผู้แทนพิเศษ และ พล.อ.ณัฐพงษ์ เพราแก้ว รองเสนาธิการทหาร เป็นเลขานุการคณะผู้แทนพิเศษ โดยทั้งคู่เป็นนายทหาร “ตท.26” หรือ นักเรียนเตรียมทหารรุ่น 26 รุ่นเดียวกับ พล.ท.นรธิป โพยนอก แม่ทัพภาคที่ 4 และ พล.อ.พนา แคล้วปลอดทุกข์ ผู้บัญชาการทหารบก ด้วย

การเปลี่ยนตัวและโครงสร้าง “คณะผู้แทนพิเศษ” จากที่เคยมีชื่อ “บิ๊กเมา” มีข่าวว่าเป็นการเคลื่อนไหวจากฝั่งกองทัพ โดยเฉพาะ ทบ. มีการอ้างเหตุผลเรื่องการทำงานที่อาจไม่สอดประสานกับ พล.ท.นรธิป โพยนอก แม่ทัพภาคที่ 4 ซึ่งค่อนข้างเป็น “สายบู๊” ส่วน “บิ๊กเมา” ถูกมองว่าเป็นเจ้าของโครงการ “พาคนกลับบ้าน” ซึ่งเป็นแนว “พิราบ”

ประกอบกับ “บิ๊กเมา” เป็นนายทหารรุ่นใหญ่ “ตท.13” อาวุโสกว่าแม่ทัพ รวมถึง รมว.กลาโหม และ ผบ.ทบ. มากกว่า 10 ปี หากตั้งเป็น “หัวหน้าคณะผู้แทนพิเศษ” อาจทำงานไม่ราบรื่นได้

เหตุผลลักษณะนี้ฟังขึ้นหรือไม่ ขึ้นกับวิจารณญาณของคุณผู้อ่านแต่ละคน

นับถึงวันนี้ ต้องบอกว่า รัฐบาลอนุทิน 2 ตั้ง “องคาพยพดับไฟใต้” แบบเต็มพิกัด ครบทุกองค์กร ทุกกรรมการ ทุกตำแหน่ง ตั้งแต่ระดับนโยบาย ระดับปฏิบัติ และระดับประสานการปฏิบัติกับนโยบาย

เริ่มจากระดับปฏิบัติก่อน...

นายกฯอนุทิน ชาญวีรกูล - คุม กอ.รมน. (หน่วยนำภารกิจดับไฟใต้) กระทรวงมหาดไทย (ต้นสังกัดของ อส.ที่รอรับโอนภารกิจดูแลพื้นที่จากทหาร ในปี 2570)

รองนายกฯสีหศักดิ์ พวงเกตุแก้ว - คุม ศอ.บต. (หน่วยนำด้านงานพัฒนาและอำนวยความยุติธรรมชายแดนใต้) และการแสวงหาความร่วมมือจากต่างประเทศ

ประธานฯวันนอร์ (วันมูหะมัดนอร์ มะทา) ประธานที่ปรึกษานายกฯ - ได้รับมอบหมายให้ “สั่งการในนามนายกฯ” ช่วยภารกิจดับไฟใต้ เน้นสร้างความเข้าใจ ทำความเข้าใจปอเนาะ ตาดีกา โรงเรียนเอกชน

ระดับคณะพูดคุยสันติสุข

คุณฐนัตถ์ สุวรรณานนท์ ผอ.สำนักข่าวกรองฯ - ได้รับแต่งตั้งเป็น “หัวหน้าการพูดคุยสันติสุขฯ” คนใหม่ ขณะนี้

รอ สมช.ชงชื่อกรรมการร่วมคณะ

ระดับคณะผู้แทนพิเศษของรัฐบาลฯ ทำหน้าที่เชื่อมประสานฝ่ายปฏิบัติกับนโยบาย

หัวหน้าคณะ - รองนายกฯสีหศักดิ์

รองหัวหน้าคณะ - พล.อ.อดุลย์ บุญธรรมเจริญ รมว.กลาโหม

เลขานุการ - พล.อ.ณัฐพงษ์ เพราแก้ว รองเสธ.ทหาร

ที่ปรึกษาพิเศษ - ประธานวันนอร์

ประเด็นที่น่าปวดหัวก็คือ มีการตั้งกรรมการใน “คณะผู้แทนพิเศษฯ” มากถึง 22 คน ทุบสถิติ “คณะผู้แทนพิเศษฯ” ที่เคยตั้งมา 3 ชุดยุค “ลุงตู่” (คณะแรก 13 คน คณะสอง 9 คน คณะสาม 7 คน)แถมตำแหน่งๆ ต่างที่ตั้งมายังไปซ้ำซ้อนกับโครงสร้างส่วนอื่น

โดยเฉพาะคณะกรรมการยุทธศาสตร์ด้านการพัฒนาจังหวัดชายแดนภาคใต้ หรือ กพต. ซึ่งเป็นคณะกรรมการนโยบายดับไฟใต้ ภายใต้ พระราชบัญญัติการบริหารราชการจังหวัดชายแดนภาคใต้ พ.ศ.2553 หรือที่เรียกง่ายๆ ว่า “พ.ร.บ. ศอ.บต.”

เมื่อเปรียบเทียบโครงสร้าง กพต. กับคณะผู้แทนพิเศษของรัฐบาลฯ ที่นายกฯ เพิ่งแต่งตั้งให้ รองฯสีหศักดิ์ เป็นประธานนั้น พบว่าตัวบุคคลตามตำแหน่งที่ซ้ำซ้อนกันอยู่ คือ

1.รองฯสีหศักดิ์ พวงเกตุแก้ว รองนายกฯ และ รมว.กระทรวงต่างประเทศ

2.พล.ท.อดุลย์ บุญธรรมเจริญ รมว.กระทรวงกลาโหม

3.คุณฉัตรชัย บางชวด เลขาธิการ สมช.

4. เลขาธิการ กอ.รมน.

5. เลขาธิการ ศอ.บต.

นอกจากนี้ ยังมีหน่วยงานระดับกระทรวงที่ซ้ำซ้อนอยู่อีก 5 กระทรวง คือ กระทรวงมหาดไทย กระทรวงยุติธรรม กระทรวงวัฒนธรรม กระทรวงศึกษาธิการ และกระทรวงสาธารณสุข แต่ใช้ตำแหน่งปลัดกระทรวง มาร่วมเป็นกรรมการผู้แทนพิเศษฯ ไม่ใช่ระดับรัฐมนตรีเหมือน กพต.

และหากนายกรัฐมนตรีมอบหมายให้ รองฯสีหศักดิ์ นั่งเป็นประธาน กพต.อีก ก็จะทำให้เขาทำหน้าที่ทั้ง ประธาน กพต. และประธานคณะกรรมการผู้แทนพิเศษของรัฐบาลฯ ไปพร้อมกัน ซึ่งก็จะมีหน้าที่ในการกำกับดูแล ประสาน ติดตาม แก้ไขปัญหาในพื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้เหมือนๆ กัน

เท่ากับว่า รองฯสีหศักดิ์ จะรับผิดชอบ “ดับไฟความขัดแย้งและความรุนแรง” ทั้ง...ไฟใต้ ไฟพม่า และไฟกัมพูชา กันเลยทีเดียว

ต้องถือว่าท่านนายกฯเป็น “นักกระจายงาน” ระดับสุดยอด ส่วนจะบริหารงานเก่งแบบกระจายงานหรือไม่ ต้องรอดูกันต่อไป

ส่วนการตั้งกรรมการในโครงสร้างขององคาพยพต่างๆ ซ้อนกันไปซ้อนกันมา (อาจจะทับซ้อนกับคณะพูดคุยดับไฟใต้อีกด้วย) ก็น่าตั้งคำถามว่า นี่คือกลยุทธ์การดึงงบประมาณมาใช้ทุกบาททุกสตางค์หรือไม่

เพราะเมื่อมีกรรมการ ก็ต้องมีการตั้งงบฯ ส่วนปัญหาไฟใต้จะจบ หรือจะยืดเยื้อต่อ อีกไม่นานก็คงพอเห็นคำตอบที่ปลายอุโมงค์!