ภัยคุกคามทางไซเบอร์กำลังยกระดับเป็นความเสี่ยงครั้งใหญ่ของโลก ยุคที่เศรษฐกิจและสังคม พึ่งระบบดิจิทัลแทบทุกมิติ เหตุการณ์โจมตีระบบควบคุมตู้แช่สินค้าในซูเปอร์มาร์เก็ตในยุโรปเมื่อเร็วๆ นี้ นับเป็นสัญญาณเตือนที่ชัดเจนว่า เป้าหมายแฮกเกอร์ไม่จำกัดแค่การขโมยข้อมูล หรือเงินในบัญชีอีกต่อไป
แต่สามารถเจาะเข้าสู่ระบบควบคุมอุปกรณ์และโครงสร้างพื้นฐานที่เกี่ยวกับชีวิตประจำวัน สร้างความเสียหายต่อธุรกิจ และประชาชนวงกว้าง ยิ่งเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) เข้ามาผสมโรงด้วย ความสามารถค้นหาช่องโหว่ และการโจมตีระบบก็ซับซ้อนรวดเร็วและรุนแรงขึ้น
ประเทศไทยไม่อาจมองภัยนี้เป็นเรื่องไกลตัว เพราะที่ผ่านมาเรายังเผชิญปัญหาแก๊งสแกมเมอร์ การหลอกลวงออนไลน์ ข้อมูลส่วนบุคคลรั่วไหล และการเจาะระบบองค์กรต่างๆ อย่างต่อเนื่อง สะท้อนว่า จุดอ่อนความปลอดภัยไซเบอร์ยังเป็นโจทย์ใหญ่ที่ประเทศต้องเร่งแก้ไข ดังนั้นการที่รัฐบาล กระทรวงการคลัง ธนาคารแห่งประเทศไทย และสมาคมธนาคารไทย เริ่มยกระดับมาตรการเฝ้าระวังและประสานความร่วมมือ รับมือภัยคุกคามไซเบอร์ ถือว่ามาถูกทาง แต่สิ่งที่ต้องมองต่อ คือ ภัยไซเบอร์ไม่ควรจำกัดเฉพาะภาคธนาคาร หรือหน่วยงานที่มีความพร้อมสูงเท่านั้น เพราะความเปราะบางของระบบหนึ่ง อาจกลายเป็นช่องทางโจมตีอีกระบบหนึ่งได้ทั้งห่วงโซ่ ตั้งแต่หน่วยงานรัฐ โรงพยาบาล ระบบสาธารณูปโภค พลังงาน โทรคมนาคม โลจิสติกส์ ไปจนถึงธุรกิจขนาดกลางขนาดย่อม
รัฐจึงต้องเร่งกำหนดมาตรฐานความปลอดภัยขั้นต่ำที่ทุกภาคส่วนต้องปฏิบัติจริง มีระบบตรวจสอบและประเมินความเสี่ยงอย่างสม่ำเสมอ ตลอดจนจัดทำแผนรับมือเมื่อเกิดเหตุ ตั้งแต่การตรวจจับภัย การจำกัดความเสียหาย ไปจนถึงการกู้คืนระบบให้กลับมาให้บริการได้โดยเร็ว การสร้างภูมิคุ้มกันไซเบอร์ไม่ใช่หน้าที่ของหน่วยงานรัฐ หรือฝ่ายเทคโนโลยีสารสนเทศเพียงลำพัง แต่เป็นความรับผิดชอบร่วมกันของทั้งประเทศ รัฐบาลต้องเป็นแกนกลางกำหนดยุทธศาสตร์และบังคับใช้มาตรฐาน ขณะที่ ภาคเอกชนต้องยกระดับลงทุนด้านความปลอดภัยให้เป็นส่วนหนึ่งของต้นทุนการทำธุรกิจไม่ใช่ค่าใช้จ่ายที่จะลดทอนได้
ส่วนประชาชนต้องได้รับการส่งเสริมความรู้เท่าทันภัยออนไลน์ และการปกป้องข้อมูลส่วนบุคคล ที่สำคัญเราต้องเร่งพัฒนาบุคลากรไซเบอร์ซึ่งกำลังเป็นทรัพยากรยุทธศาสตร์ที่ทั่วโลกต้องการ โดยเฉพาะในวันที่เศรษฐกิจดิจิทัลเป็นเครื่องยนต์สำคัญของการเติบโต ความมั่นคงทางไซเบอร์จึงไม่ใช่ทางเลือก แต่เป็นโครงสร้างพื้นฐานด้านความมั่นคงทางเศรษฐกิจที่ประเทศไทยต้องลงทุนอย่างจริงจัง ก่อนที่ช่องโหว่ในโลกดิจิทัล จะกลายเป็นความเสียหายที่ยากเกินเยียวยา





