เมื่อเศรษฐกิจโลกก้าวสู่ครึ่งหลังทศวรรษ พลังงานนิวเคลียร์ถูกมองใหม่ในฐานะโครงสร้างพื้นฐานสำคัญ รองรับการเติบโตของ AI และ Data Center ท่ามกลางความเสี่ยงด้านพลังงานและภูมิรัฐศาสตร์
เศรษฐกิจยุค AI กับความท้าทายด้านพลังงานไฟฟ้า
ข้อมูลจากทีม Wealth Research หลักทรัพย์บัวหลวง ระบุว่าปี 2569 ถูกมองว่าเป็นจุดเริ่มต้นของธีมการลงทุนระยะยาวชุดใหม่ ไม่ได้ขับเคลื่อนด้วยเทคโนโลยีดิจิทัลและ AI เพียงอย่างเดียว แต่ยังเกี่ยวข้องกับความมั่นคงทางพลังงานและต้นทุนไฟฟ้าที่มีแนวโน้มผันผวนมากขึ้น
· แรงกดดันจาก AI และ Data Center ประเมินว่าการใช้ไฟฟ้าของศูนย์ข้อมูลและการฝึก AI Model จะเพิ่มขึ้น 4 เท่าใน 10 ปี เทียบเท่าการใช้ไฟฟ้าทั้งประเทศอินเดียในปัจจุบัน
· ความเสี่ยงภูมิรัฐศาสตร์ สงครามรัสเซีย-ยูเครนปี 2565 ตอกย้ำความเปราะบางของการพึ่งพาพลังงานฟอสซิล ทำให้ราคาพลังงานผันผวนรุนแรง
· ข้อจำกัดพลังงานหมุนเวียน แสงอาทิตย์และลมไม่สามารถจ่ายไฟต่อเนื่อง ต้องใช้พื้นที่มาก และต้องลงทุนเพิ่มในระบบกักเก็บพลังงาน → ต้นทุนสูงขึ้น
ทั้งหมดนี้สะท้อนว่า พลังงานกำลังกลายเป็น Bottleneck หรือ ข้อจำกัดสำคัญที่ทำให้การเติบโตหรือการทำงานชะลอตัวใหม่ของเศรษฐกิจยุค AI
(ใส่รูป)
เหตุผลที่นิวเคลียร์ถูกมองใหม่
พลังงานนิวเคลียร์กลับมามีบทบาทเด่น เพราะสามารถผลิตไฟฟ้าสะอาดในปริมาณมหาศาลและต่อเนื่อง ช่วยสร้างความมั่นคงด้านเชื้อเพลิง เนื่องจากใช้เชื้อเพลิงน้อยและจัดเก็บได้นาน
· ข้อจำกัดเดิม: ต้นทุนก่อสร้างสูง ใช้เวลานาน ความกังวลด้านความปลอดภัย และการจัดการกากกัมมันตรังสี
· การเปลี่ยนแปลง: เทคโนโลยีใหม่อย่าง Small Modular Reactors (SMRs) กำลังแก้ปัญหาเหล่านี้
SMRs จุดเปลี่ยนสำคัญ
SMRs คือเตาปฏิกรณ์นิวเคลียร์ขนาดเล็กที่มีความยืดหยุ่นสูง สามารถสร้างและติดตั้งในพื้นที่จำกัด ใช้เวลาสร้างน้อยกว่าโรงไฟฟ้าขนาดใหญ่
· ต้นทุนต่ำกว่าเดิม 3–4 เท่า
· ปลอดภัยกว่า: มีระบบปิดตัวอัตโนมัติ ลดความเสี่ยงอุบัติเหตุ
· ผสานกับพลังงานหมุนเวียน: ช่วยลดปัญหาความผันผวนจากสภาพอากาศ
ความคืบหน้า
· จีน: โครงการ ACP100 (Linglong One) ผ่านการทดสอบ เตรียมเชื่อมสายส่งปี 2569
· สหรัฐฯ/แคนาดา: GE Hitachi BWRX-300 ได้รับใบอนุญาตสร้าง
· ยุโรป: NuScale Power และ Rolls-Royce SMR เดินหน้าสร้างจริงต้นทศวรรษหน้า
เมื่อการผลิตเชิงอุตสาหกรรมเริ่มต้น ต้นทุนต่อหน่วยจะลดลงตาม Learning Curve และการสนับสนุนจากรัฐจะเร่งให้ SMRs เข้าสู่ระบบพลังงานหลักหลังปี 2573
ก้าวต่อไป นิวเคลียร์ฟิวชัน
นอกจาก SMRs เทคโนโลยี นิวเคลียร์ฟิวชัน (Fusion) ถูกมองว่าเป็น “Holy Grail” ของพลังงานสะอาด เพราะผลิตไฟฟ้าได้มหาศาลโดยแทบไม่ปล่อยคาร์บอนและไม่ทิ้งกากกัมมันตรังสี
· จุดเปลี่ยน: ปี 2565 สหรัฐฯ ทำสถิติ Net Energy Gain ได้สำเร็จ
· ความคืบหน้า: บริษัทเอกชน เช่น Helion Energy ตั้งเป้าส่งมอบพลังงานฟิวชันเชิงพาณิชย์ให้ Microsoft ภายในปี 2571
· โครงการ ITER ฝรั่งเศส: เตรียมทดสอบพลาสมาครั้งแรกปี 2569 และเดินเครื่องเต็มรูปแบบต้นทศวรรษ 2573
แม้ฟิวชันยังอยู่ในช่วงต้นของ S-Curve แต่ได้รับแรงหนุนจากทั้งรัฐและเอกชนทั่วโลก มีศักยภาพเปลี่ยนโฉมโครงสร้างพลังงานในทศวรรษหน้า