การขึ้นทะเบียนคนจน หรือ ควรเปลี่ยนเป็นขึ้นทะเบียนคนรวย

เป็นการขูดรีดโดยเจ้าภาษี นายภาษี ซึ่งภาษีที่ถูกเก็บไปนั้นไม่รู้ว่าเจ้านายเอาไปทำอะไรใช้จ่ายอย่างไร

เมื่อระบบการปกครองเปลี่ยนไปจากสมบูรณาญาสิทธิราชเป็นระบบประชาธิปไตย ผู้ปกครองมาจากการเลือกตั้ง รัฐบาลที่บริหารประเทศคือตัวแทนของประชาชนและทำหน้าที่เก็บภาษีแทนเจ้าขุนมูลนายต่างๆ แต่ทุกคนก็ยังกลัวการเสียภาษี และยิ่งไม่มั่นใจมากขึ้นเมื่อภาษีที่ถูกเก็บไปนั้นไม่ได้ถูกนำมาใช้ให้เกิดประโยชน์กับประชาชนทุกคนโดยเสมอภาคกัน และยังเป็นการใช้ภาษีสร้างความมั่งคั่ง มั่นคงให้กับกลุ่มคนบางกลุ่ม บางพื้นที่ เช่น การใช้ภาษีเพื่อสร้างทางยกระดับ รถไฟฟ้า ที่ให้ประโยชน์เฉพาะคนในเขตเมือง

ประเทศไทยสามารถบังคับให้คนเสียภาษีรายได้/หรือภาษีทางตรง ได้เฉพาะกลุ่มที่มีงานประจำทำ เช่น ข้าราชการ แรงงานในระบบประกันสังคม กลุ่มคนเหล่านี้ต้องเสียภาษีทางตรงและทางอ้อมอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ ทำให้เกิดความรู้สึกว่าภาษีเหล่านั้นจึงควรนำกลับมาในรูปแบบการจัดสวัสดิการเฉพาะกลุ่มตนเองและจะรู้สึกแย่มากหากนำภาษีนั้นไปกระจายแบบถ้วนหน้าให้ทุกคน

ขณะที่คนที่อยู่นอกระบบแรงงานประจำ แรงงานที่ไม่อยู่ในระบบประกันสังคม รวมถึงเกษตรกร ต่างก็กลัวการจ่ายภาษี เพราะตนเองมีรายได้ไม่แน่นอน และไม่เห็นว่าภาษีนั้นจะถูกคืนกลับมาให้เป็นประโยชน์กับตนเองเพียงใด

ดังนั้น มายาคติเรื่องภาษีในสังคมไทย จึงทำให้ประชาชนไม่เกิดความภาคภูมิใจว่าตนเป็นพลเมืองที่เสียภาษี ไม่ว่าจะมากหรือน้อยก็ตาม หากหลีกเลี่ยงได้จะเลี่ยง ทั้งที่ หากประเทศไทยมีระบบข้อมูลการเสียภาษีของประชาชนทุกคน จะทำให้รัฐรู้ได้ว่าใครคือคนมีรายได้น้อย รายได้มาก รายได้สูง และสามารถออกแบบการจัดสวัสดิการช่วยเหลือได้ตรงกลุ่มเป้าหมาย โดยที่ไม่ก่อให้เกิดความรู้สึกว่าตนได้รับการช่วยเหลือแบบสงเคราะห์เพราะเป็นคนจน หรือต้องมีการดำเนินนโยบายลงทะเบียนคนจน ที่มีคนจนจำนวนหนึ่งไม่ได้ลงทะเบียน เข้าไม่ถึงการลงทะเบียน และบางส่วนก็ไม่ใช่คนจนที่แท้จริงแต่ได้รับการลงทะเบียน

ขณะเดียวกันหากเปลี่ยนเป็นลงทะเบียนคนรวย ก็ยิ่งจะไม่มีคนมาลงทะเบียน เพราะกลัวถูกรีดภาษี ประเทศไทยควรลงทะเบียนคนจน คนรวย หรือว่าลงทะเบียนทุกคนที่มีรายได้และจัดสวัสดิการให้ทุกคนเพื่อรับประกันว่าภาษีของทุกคนได้เฉลี่ยกลับคืนให้อย่างถ้วนหน้า และอยู่บนฐานเอื้ออาทรต่อกัน คนมีมากช่วยคนมีน้อย นี่น่าจะเป็นทิศทางสร้างความเป็นธรรมในสังคมไทยได้อย่างแท้จริง

โดย เครือข่ายประชาชนเพื่อรัฐสวัสดิการ