เมื่อผู้ว่าแบงก์ชาติใช้หลักธรรมะ อธิบาย New Normal

 ผู้ว่าการธนาคารแห่งประเทศไทย ว่าด้วยเรื่องราวการเงินการทอง เศรษฐกิจไทยและโลก รวมไปถึงความท้าทายของการมาดำรงตำแหน่ง ในขณะที่ความผันผวนแปรปรวนกลายเป็นเรื่องปกติ

ผมถามถึงเรื่อง “New Normal” ของอัตราเติบโตทางเศรษฐกิจของไทย ที่มาอยู่ที่ 3.5% สำหรับปีใหม่นี้ ทั้ง ๆ ที่ก่อนหน้านี้เคยสูงถึง 6-7%

แล้วจะมีโอกาสกลับไปที่ “Old Normal” แบบเดิมได้อีกไหม? ท่านบอกว่า “Normal” หรือภาวะปกติที่ไทยควรจะมีน่าจะอยู่ที่อัตราโตที่ 4-5%

ผมคิดไม่ถึงว่าคำว่า “New Normal” จะมาปรากฏใน “คำปรารภ” ของ ดร.วิรไทย ในหนังสือที่ท่านมอบให้ภายใต้ชื่อ “ความงดงามแห่งความเป็นมนุษย์” ของพุทธทาสภิกขุ โดยหอจดหมายเหตุพุทธทาส อินทปัญโญ เป็นการรวบรวมเทศนาของท่านอาจารย์พุทธทาสชุดนี้มาเผยแพร่เป็นครั้งแรก

ดร.วิรไท เขียนว่าช่วงนี้เราได้ยินคนพูดถึง “ภาวะปกติใหม่” หรือ “New Normal” ของประเทศไทยอยู่บ่อยครั้ง แต่ดูเหมือนภาวะปกติใหม่ที่พูดถึงกัน จะมีมาตรฐานลดต่ำลงจากอดีตในหลายมิติ ไม่ว่าในเรื่องเศรษฐกิจที่มีศักยภาพการเจริญเติบโตของเศรษฐกิจไทยที่ลดลง เพราะติดกับดักเชิงโครงสร้างเรื่องคอร์รัปชันที่ดูจะรุนแรงขึ้นเรื่อย ๆ เพราะคนหลายกลุ่มเห็นว่าผู้มีอำนาจโกงกินบ้างก็ไม่เป็นไรถ้ามีผลงาน

ท่านเขียนต่อว่าจริยธรรมของคนในหลายวงการตั้งแต่นักเรียน อาจารย์ ไปถึงวงการตำรวจหรือเรื่องปัญหาสังคมที่คนจำนวนไม่น้อยเห็นว่า การชนะการแข่งขันเพื่อความก้าวหน้าของตนเองครอบครัวและพวกพ้องสำคัญกว่าทุกสิ่ง และทำทุกอย่างเพื่อให้ชนะโดยไม่คำนึงถึงหลักความถูกต้อง และผลที่จะเกิดขึ้นต่อคนรอบข้างหรือสังคมโดยรวม

“หลายคนมองว่าภาวะปกติใหม่ที่มีมาตรฐานลดต่ำลงนี้ เป็นกระแสสังคมที่ทัดทานได้ยาก แม้ว่าจะไม่เห็นด้วย แต่ก็ไม่สามารถเปลี่ยนแปลงได้ ดังนั้นจึงควรยอมรับภาวะเช่นนี้ ปรับตัวให้คุ้นเคยและใช้ชีวิตอยู่กับมันอย่างไม่เป็นทุกข์”

ดร.วิรไทบอกว่าคิดอย่างนี้ “ไม่ปกติแน่”

“แต่ในความเป็นจริง ถ้าคนส่วนใหญ่ยอมรับภาวะปกติใหม่ที่มีมาตรฐานลดต่ำลงแล้ว ไม่มีทางที่สังคมไทยจะเข้าสู่ภาวะปกติได้เลย เพราะมาตรฐานด้านต่าง ๆ มีแต่จะไหลลงเรื่อย ๆ คุณภาพของสังคมจะเสื่อมลงแบบไม่มีดุลยภาพใหม่ ปัญหาต่าง ๆ ที่เราเผชิญอยู่ทุกวันนี้จะรุนแรงขึ้นแบบทวีคูณ คนที่เราเห็นว่าประสบความสำเร็จในชีวิต (แม้ว่าจะชนะการแข่งขันมาหลายเวที) ก็ยากที่จะไม่เป็นทุกข์”

และท่านก็บอกว่าหนังสือรวมเทศนาของท่านอาจารย์พุทธทาสชุด “ความงดงามแห่งความเป็นมนุษย์” เล่มนี้ได้รวบรวมคำสอนของท่านอาจารย์เกี่ยวกับ “สีละ” หรือ “ภาวะปกติ” ที่พึงประสงค์

อันหมายถึง “ภาวะปกติ” ที่ไม่วุ่นวาย ไม่มีปัญหาและไม่มีทุกข์ รวมทั้งยังได้รวบรวมหลักคำสอนที่อธิบายถึง “ศีลธรรม” หรือเหตุที่จะนำไปสู่ภาวะปกตินั้นด้วย

“ท่านอาจารย์พุทธทาสชี้ให้เห็นว่า สังคมจะเข้าสู่ภาวะปกติที่พึงประสงค์ได้ก็ต่อเมื่อคนในสังคมมีหลักในการปฏิบัติต่อร่างกายและจิตใจของตนเอง และของคนอื่นอย่างถูกต้อง ที่สำคัญหลักเหล่านี้ต้องไม่เป็นเพียงแค่องค์ความรู้หรือปรัชญา แต่ต้องเป็น “พุทธศาสตรา” ที่เป็นแก่นธรรมของการดำเนินชีวิต ใช้กำกับควบคุมร่างกายและจิตใจของตนเองได้อย่างแท้จริง ภาวะปกติที่พึงประสงค์จึงจะเกิดขึ้นได้ในสังคม...”

เมื่อผู้ว่าการธนาคารแห่งประเทศไทยนำเอาหลักแห่ง “ภาวะปกติ” ของท่านพุทธทาสมาอธิบาย New Normal ทั้งทางเศรษฐกิจและการดำเนินชีวิตประจำวันของคนไทยได้ เราก็ย่อมจะเห็นมิติธรรมะในเศรษฐกิจได้อย่างน่าสนใจยิ่ง

ติดตามการสัมภาษณ์พิเศษ ดร.วิรไทใน “ไทม์ไลน์ สุทธิชัย หยุ่น” ทาง Nation TV 22.30 น. วันเสาร์และอาทิตย์นี้ จะได้รับความกระจ่างถึง“ภาวะปกติใหม่”นี้อีกระดับหนึ่งทีเดียวครับ