ดร.บวร ปภัสราทร

ดูบทความทั้งหมด

ผู้เชี่ยวชาญด้านเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร ประจำคอลัมน์ "ก้าวไกล วิสัยทัศน์"

25 พฤษภาคม 2563
263

วิธีเดิมกับเครื่องมือใหม่

ถ้ากระดานดำกับจอคอมพิวเตอร์อยู่ในห้องเดียวกัน ใช้สอนโดยครูคนเดียวกันให้กับนักเรียนกลุ่มเดียวกันที่อยู่ในห้องเรียนนั้น กระดานดำกับจอคอมพ์

หรือจอทีวีทำหน้าที่ได้แทบไม่แตกต่างกันจอคอมพิวเตอร์อาจได้เปรียบหน่อยตรงที่แสดงภาพเคลื่อนไหวได้ แต่ทั้งกระดานดำและจอคอมพิวเตอร์มีหน้าที่เดียวกันคือเสริมเติมเต็มตัวตนของคุณครูในการนำเสนอสิ่งที่ต้องการถ่ายทอดสู่นักเรียน ในห้องเรียนนั้นครูเป็นศูนย์กลางมีน้ำเสียงและท่าทางเป็นสื่อถ่ายทอดความรู้ไปสู่นักเรียน กระดานดำและจอภาพเป็นเพียงส่วนเสริม

ถ้าครูไปอยู่ในจอทีวีไปอยู่ในจอคอมพิวเตอร์จอกลายเป็นศูนย์กลางไปเลยเพราะครูอยู่ในจอวิธีการบอกเล่าแบบเดิมๆ ที่เคยใช้ได้ดีหน้าชั้นเรียนจึงใช้ไม่ได้ผลบนหน้าจอในห้องเรียน นักเรียนใช้เวลาส่วนใหญ่ดูท่าทีต่างๆ ของครูในจอภาพนักเรียนจดจ้องอยู่กับภาพสไลด์ไม่ค่อยได้ ดูท่าทางของครูที่ปรากฎเป็นภาพเล็กๆ ภาษากายของคุณครูในการสื่อสารกับนักเรียนหลุดจากสายตาของนักเรียนไปเกือบหมดได้ยินแต่เสียงบรรยายประกอบภาพสไลด์ที่เป็นภาพใหญ่ในจอแทน สาระที่ส่งมอบให้ห้องเรียนบางส่วนจึงหายไปตามภาษากายที่ปรากฎไม่ชัดเจนบนหน้าจอทีวี

ถ้าทำงานแบบเดิมด้วยเป้าประสงค์เดิมโดยใช้เครื่องมือใหม่ภายใต้บริบทใหม่ ผลที่เกิดขึ้นส่วนใหญ่ไม่ประสบความสำเร็จ ถ้าขับมอเตอร์ไซด์เหมือนขี่ควายไปตามถนน คือจะหยุด จะวิ่ง จะเลี้ยว ไม่ต้องดูควายตัวอื่นมีหวังไม่ประสบความสำเร็จในเรื่องความปลอดภัยในการเดินทางแน่ๆ ถ้าจะใช้เครื่องมือใหม่เป้าประสงค์ของงานต้องปรับเปลี่ยนใหม่ให้สอดคล้องกับบริบทที่จะนำของใหม่นั้นไปใช้งานส่งผลให้วิธีการก็ต้องปรับใหม่ตามไปด้วย

ถ้าไม่รู้จักและเข้าใจเครื่องมือใหม่ๆ อย่างแท้จริง จงอย่าพยายามใช้เครื่องมือนั้นไปช่วย ทำงานไม่คุ้นเคยกับเครื่องมือ สอนผ่านสื่อดิจิทัล อย่าไปบันทึกภาพการสอนในห้องเรียนด้วยสื่อดิจิทัลแล้วส่งไปในโทรทัศน์ให้ใครต่อใครดูการเรียนการสอน ไม่ใช่การดูหนังดูละครที่ใครจะดูบันทึกการแสดงนั้นเมื่อไหร่ที่ไหนความบันเทิงที่ได้ก็ไม่แตกต่างกัน นักเรียนที่อยู่ในห้องเรียนที่ครูกำลังสอนกับที่กำลังดูบันทึกการสอนนั้น ความจดจ่อในการเรียนแตกต่างกันมากซึ่งโรงเรียนกวดวิชาเขารู้เรื่องนี้มานานแล้วเลยจัดให้เรียนทั้งแบบดูบันทึกการสอนที่เห็นครูกับกระดานดำโดยไม่ต้องเห็นคนเรียนในขณะบันทึกการสอนครั้งนั้นกับแบบเจอะเจออาจารย์ตัวจริง ราคาค่าเรียนก็ต่างกัน เจอตัวจริงก็แพงหน่อย เรียนจากบันทึกการสอนก็ถูกหน่อย ราคาต่างกันเพราะคุณค่าที่ส่งมอบให้ผู้เรียนไม่เท่ากัน

เครื่องมือใหม่ไม่ว่าจะเก่งขึ้นแค่ไหนก็ไม่สามารถทดแทนเครื่องมือเก่าที่ใช้กับวิธีการเก่าในการไปสู่เป้าหมายเดิมได้ทั้งร้อยเปอร์เซนต์ จอภาพแทนกระดานดำไม่ได้สำหรับเป้าหมายในการบอกกล่าวความรู้จากการบรรยายของครู กระดานดำเขียนไปได้เรื่อยๆ ไม่ต้องลบ แต่หน้าจอต้องปรับเปลี่ยนตลอดเวลาคนเคยเรียนคณิตศาสตร์คงจำความหลังสมัยเรียนที่ตามไม่ทันระหว่างเรียนจากสไลด์เพาเวอร์พอยต์ได้บ้างสไลด์สมการเดิมยังไม่ทันรู้เรื่อง สไลด์สมการใหม่มาอีกแล้ว สอนด้วยสไลด์จึงว่าไปเร็วๆ แบบกระดานดำไม่ได้ จะใช้เครื่องมือใหม่ให้ทบทวนปรับเปลี่ยนวิธีการทำงานเดิมให้เหมาะสมกับบริบทใหม่ก่อนใช้จริง

ถ้าจะใช้สื่อดิจิทัลในการส่งมอบความรู้ต้องปรับเปลี่ยนผลการเรียนรู้ที่คาดว่าจะได้จากการเรียนให้เหมาะสมกับสื่อดิจิทัลนั้น 

ถ้าเอาผลการเรียนรู้ที่เคยทำได้ในห้องเรียนที่ครูอยู่หน้าชั้นมาใช้กับการสอนทางไกลผ่านหน้าจอทีวี โดยคาดหวังว่าจะเหมือนกันโดยมโนไปว่าการเรียนรู้เกิดได้ ทั้งสอนทางใกล้และทางไกลไม่ต่างกันมโนเช่นนั้น ไม่ต่างไปจากการคิดจะใช้เรือประมงขนาดมหึมาไปจับปลาซิว สื่อดิจิทัลอาจสอนแก้สมการได้ไม่ดีเท่าครูสอนบนกระดานดำ แต่สื่อดิจิทัลแนะนำตัวอย่างการประยุกต์ใช้สมการนั้นได้ดีกว่า จากความสามารถในด้านภาพเคลื่อนไหวและเสียงประกอบที่ดึงดูดความสนใจผลลัพธ์ในห้องเรียน คือแก้สมการได้ผลลัพธ์จากสื่อดิจิทัลคือประยุกต์ใช้สมการนั้นได้ ถ้าจะเปลี่ยนเครื่องมือครั้งใด ต้องปรับเปลี่ยนผลลัพธ์ที่คาดหวังให้เหมาะสมกับเครื่องมือใหม่นั้นก่อนจะใช้จริง

ที่น่าเวทนาที่สุด คือการที่คนรู้เรื่องจริงต้องจำใจทำตามคนใหญ่คนโตที่ไม่รู้เรื่องและไม่พยายามที่จะรู้แต่ชอบบังคับและบัญชาตามมโนของตนเอง

 

ดูบทความทั้งหมดของ ดร.บวร ปภัสราทร

แชร์ข่าว :
Tags: