กรุงเทพธุรกิจ

"ตีรณ พงศ์มฆพัฒน์"แนะรัฐกระตุ้นเศรษฐกิจ เน้นโครงการดี-รอบคอบ เตือนหากปล่อยรั่วไหลและเร็วไป ทำงบสูญเปล่า สร้างปัญหาระยะยาว

ศ.ดร.ตีรณ พงศ์มฆพัฒน์ คณบดีคณะเศรษฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์ มหาวิทยาลัย ให้สัมภาษณ์ท่ามกลางสถานการณ์การเงินโลก ยังวิกฤติและไม่แน่นอน การทำนโยบายของประเทศไทยต้องระมัดระวัง ที่จะใช้จ่ายเงินในการกระตุ้นเศรษฐกิจ เพื่อให้เกิดประโยชน์กับประเทศ

ขณะนี้ยังมีความกังวลในภาคการเงินสหรัฐลดลงมาก  เมื่อเทียบกับเดือน ต.ค.2551 แม้จะเป็นข่าวดีขึ้น แต่ปัญหาความสงบทางการเงินอาจจะเป็นเพียงชั่วคราวยังต้องระมัดระวัง เพราะราคาที่อยู่อาศัย อสังหาริมทรัพย์ในสหรัฐยังตกลงต่อเนื่องในอัตราที่เร่งตัวประมาณกว่า 2% ต่อเดือน

จากกลางปี 2550 จนมาถึงเดือน ม.ค2552 ราคาที่อยู่อาศัยในสหรัฐ ได้ตกลงมาแล้ว 28% โดยที่ปัญหาสถาบันการเงินสามารถรองรับการตกราคาสินทรัพย์ที่อยู่อาศัยได้ 6-8% แต่ถ้ามากกว่านี้สถาบันการเงินประสบปัญหาความไม่เพียงพอของทุนจะเกิดขึ้นได้ มีความเป็นไปได้ที่จะเกิดวิกฤติการเงินสหรัฐรอบสองได้

สำหรับการดำเนินนโยบายของประเทศไทยต้องระวังวิกฤติการเงินโลก การออกแบบนโยบายการคลังและนโยบาย การเงินต้องแตกต่างออกไป และรอบคอบ อาจต้องประเมินสถานการณ์ในอนาคต ส่วนโยบายการคลังต้องเป็นระยะยาวมากขึ้น ถ้าวิกฤติยังยืดระยะเวลานานออกไป

จุดสำคัญในการกระตุ้นเศรษฐกิจช่วงขาลงนโยบายการเงินใช้ไม่ได้ผล อย่างลดดอกเบี้ยก็ไม่ใครที่จะลงทุน เพราะความเสี่ยงมากเกินไป เศรษฐกิจขาลงนโยบายการคลังจะใช้ได้ผลดีกว่า เพราะสามารถออกแบบได้ตรงเป้าหมายกว่านโยบายการเงิน

"แต่การกระตุ้นเศรษฐกิจจะได้ผลหรือไม่ได้ผล ไม่ใช่เร็วอย่างเดียว แต่ต้องเหมาะสม และโครงการตามแผนใช้จ่ายเงินก็ต้องดีด้วย" ดร.ตีรณ กล่าว

ในทางเศรษฐศาสตร์การจะให้การใช้จ่ายเงินได้ผลนั้น ค่าตัวทวีมีความสำคัญ โดยคุณภาพ แพคเกจ ของโครงการ ต้องมีแผนใช้จ่ายเงินที่ดี

ดร.ตีรณ กล่าวว่า สิ่งที่รัฐบาลใช้แผนกระตุ้นเศรษฐกิจ จะใช้จ่ายเงินในรอบ 9 เดือนปีนี้ จะมีเม็ดเงินได้ประมาณ 1.5 แสนล้านบาท โดยเป็นเงินมาจากงบขาดดุลงบประมาณกลางปี 1.15 แสนล้านบาท และจากมาตราการภาษีอีกประมาณ 4 หมื่นล้านบาท

ในจำนวนนี้จะกระตุ้นเศรษฐกิจได้ประมาณ 1.7% ของจีดีพี แต่หากแพคเกจไปเน้นการแจกจ่ายเงินง่ายๆ การกระตุ้นเศรษฐกิจ อาจมีการรั่วไหล เม็ดเงินที่ใช้กระตุ้นเศรษฐกิจ ก็จะเกิดขึ้นได้น้อยกว่าเป้าหมาย คาดการณ์ว่าหากโครงการไม่ดี มีเงินรั่วไหล การกระตุ้นเศรษฐกิจ จะได้เพียง 0.5% ของจีดีพีเท่านั้น

ประเด็นต่อมา หลังจากรัฐบาลกระตุ้นรอบแรก จำนวน 1.5 แสนล้านบาทผ่านไปแล้ว ถ้าหากให้กระตุ้นเศรษฐกิจได้ต่อเนื่อง 3 ปี คาดปีละ 1% ของจีดีพี เม็ดเงินจะตกประมาณปีละ 9 หมื่นล้านบาท จะใช้เงินช่วง 3 ปีเฉลี่ย 2.75 แสนล้านบาท

ดังนั้นหากจะให้การกระตุ้นเศรษฐกิจได้ผล ต้องใช้เงินในโคงการที่มีผลระยะยาว เพื่อทำให้ค่าตัวทวี (แผนโครงการ) มีค่าสูงขึ้น จึงเป็นที่มาว่าหากโครงการที่ดี มีระยะเวลายาว การใช้จ่ายเม็ดงินไม่ต้องใช้จ่ายมาก แต่มีเงินหมุนเวียน ให้กับระบบเศรษฐกิจ

"คาดว่าในรอบ 3 ปี หลังจากใช้เงินรอบแรกไปแล้ว คาดว่าใช้เงิน 2-2.5 แสนล้านบาท ก็เพียงพอ ถ้าปรับโครงการดี และมีเงินรั่วไหลน้อย" ดร.ตีรณ กล่าวย้ำ

ด้วยเหตุนี้ สิ่งที่รัฐบาลต้องดำเนินการ จะให้ได้ผลในรอบ 9 เดือนแรกของปีนี้ ในการใช้เงิน 1.5 แสนล้านบาท ไม่ใช่ใช้จ่ายเงิน เน้นความเร็ว แต่ต้องเป็นโครงการที่ดี เพราะถ้าหาก ระยะเวลา 3 ปีนับจากนี้ ถ้าโครงการไม่ดี เงินที่ลงไปไม่เป็นประโยชน์ การกระตุ้นเศรษฐกิจก็สูญเปล่า และจะเป็นปัญหาให้กับเศรษฐกิจระยะยาวตามมา

ที่ผ่านมาการออกแบบทำโครงการในการพัฒนาประเทศ ไม่ได้ทุ่มเทพัฒนาโครงการที่ดีๆ แต่มักพัฒนาลักษณะโครงการ "ลด แลก แจก แถม" เสียมากกว่า เงินที่ลงไปไม่เพิ่ม productivity growth ที่จะทำให้เศรษฐกิจเข้มแข็ง ตามหลักที่ว่า "หัวใจในการกระตุ้นเศรษฐกิจ คือการฟื้นตัวเศรษฐกิจที่ยั่งยืน"

จนหลายรัฐบาล ถูกตั้งคำถามกับเม็ดเงินที่ใช้ในการกระตุ้นเศรษฐกิจ ว่าหวังผลทางการเมืองมากกว่าใช้เงินกระตุ้นเศรษฐกิจได้จริง

Tags : ศ.ดร.ตีรณ พงศ์มฆพัฒน์ • คณบดีเศรษฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย