กรุงเทพธุรกิจ

ภาคประชาชนฯเสนอถอดถอน"วศิน ธีรเวชญาณ"ปธ.JBC เหตุท่าทียอมรับ1:200000ของกัมพูชา โยง"ทักษิณ" ยัน"สมชาย"ไม่ศึกษาเอกสาร-ไม่ลงพท.คนชายแดนกระทบ

ระบุประชาธิปัตย์ผิดซ้ำซาก MOU2543, voteหนุนให้TOR46 "อภิสิทธิ์" ยังลงนามเสนอประชุมจะแบ่งแยกแผ่นดิน หลวมตัวข้อตกลงชั่วคราว 6เม.ย.52 โอดภาคประชาชนเหนื่อนตามแก้

ในชื่อบทความ: พรรคประชาธิปัตย์ จุด จุด จุด ถ้า จุด จุด จุด

โดย ม.ล.วัลย์วิภา จรูญโรจน์

นักวิจัยระดับผู้เชี่ยวชาญ สถาบันไทยคดีศึกษา มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
ในนามภาคีเครือข่ายผู้ติดตามสถานการณ์ปราสาทเขาพระวิหาร

(ปรับปรุงจากบทความ 4 พฤศจิกายน 2552)

1.ความปวดร้าวของคนที่เคยถูกกล่าวหาว่า “ขายชาติ”

นับตั้งแต่เกิดปัญหาเรื่องเขตแดนกรณีการขึ้นทะเบียนปราสาทพระวิหารเป็นมรดกโลกของกัมพูชา มีคนไทยหลายคนถูกกล่าวประณามว่า “ขายชาติ”

ความรู้สึกของคนไทยเหล่านั้น คงไม่มีใครจะปวดร้าวใจได้ถึงขนาดเท่านายนพดล ปัทมะ อดีตรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ ผู้ลงนามในเอกสารคำแถลงการณ์ร่วมไทย-กัมพูชา ฉบับลงวันที่ 18 มิถุนายน 2551 ในฐานะตัวแทนแห่งราชอาณาจักรไทย   โดยยอมรับแผนที่ของกัมพูชา จนถึงกับต้องเขียนหนังสือชื่อ “ผมไม่ได้ขายชาติ”

"คนไทยทุกคนรักชาติไม่น้อยกว่ากัน ผมก็รักชาติเท่ากับคนไทยคนอื่น ผมเทิดทูนชาติ ศาสนา พระมหากษัตริย์ แต่ผมรันทดใจที่มีม็อบกฎหมู่ และนักเล่นการเมืองกลุ่มหนึ่งกล่าวหารัฐบาลที่มีท่านสมัคร สุนทรเวช เป็นนายกรัฐมนตรี คณะรัฐมนตรีกระทรวงการต่างประเทศ และผมในฐานะรัฐมนตรีขายชาติ...”

ปัจจุบัน นายนพดล ปัทมะ กลับไปทำหน้าที่เป็นทนายส่วนตัวให้นายเก่า พ.ต.ท.ทักษิณ ชินวัตร อดีตนายกรัฐมนตรี ผู้หลบหนีคดีอาญา และผู้ซึ่งสมเด็จอัครมหาเสนาบดีเดโช ฮุน เซน นายกรัฐมนตรีแห่งราชอาณาจักรกัมพูชา โอ๋และอ้างว่าเป็นเพื่อนรัก สถาปนาให้เป็นที่ปรึกษาส่วนตัว และรับสนองพระบรมราชโองการสมเด็จพระนโรดมสีหมุนี  แต่งตั้งเป็นที่ปรึกษาด้านเศรษฐกิจของราชอาณาจักรกัมพูชา

2.นายกฯ อภิสิทธิ์ฯ เป็นผู้นำเสนอร่างข้อตกลงชั่วคราวไทย-กัมพูชา ฉบับลงวันที่ 6 เมษายน 2552 เข้ารัฐสภา

นับตั้งแต่กัมพูชาเสนอขอขึ้นทะเบียนปราสาทพระวิหารเป็นมรดกโลกแต่ฝ่ายเดียว และทันทีที่คณะกรรมการมรดกโลกมีมติเห็นชอบตั้งแต่วันที่ 7 กรกฎาคม 2551 นายนพดล ปัทมะ ก็พลิ้วออกแถลงข่าวคัดค้านการขึ้นทะเบียนของกัมพูชาในทันใด ปัญหาเรื่องการสนับสนุนการขึ้นทะเบียนปราสาทพระวิหารที่ไทยมีต่อกัมพูชา ก็น่าจะหยุดการดำเนินการเสียตั้งแต่บัดนั้น แต่ในความเป็นจริง กลับมีเหตุการณ์หลายครั้งหลายคราวที่ส่อเจตนาว่ารัฐบาลทุกสมัยตั้งแต่ นายสมัคร สุนทรเวช นายสมชาย วงศ์สวัสดิ์ จนกระทั่งเกิดการเปลี่ยนแปลงมาเป็น นายอภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ แห่งพรรคประชาธิปัตย์  ก็ยังไม่หยุดการดำเนินการสนับสนุนแต่อย่างใด

เรื่องที่ฉกาจฉกรรจ์เกิดขึ้นเมื่อตอน ฯพณฯ นายกรัฐมนตรี อภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ หัวหน้าพรรคประชาธิปัตย์ ลงนามเสนอการบันทึกการประชุมคณะกรรมาธิการเขตแดนร่วมไทย-กัมพูชา 3 ฉบับ เข้าผ่านการรับรองของรัฐสภา ตามรัฐธรรมนูญมาตรา 190 วรรค 2  ซึ่งมีเอกสารร่างข้อตกลงชั่วคราวไทย-กัมพูชา ฉบับลงวันที่ 6 เมษายน 2552 จัดทำ ณ กรุงพนมเปญ  แนบเข้ามาอย่างไร้ชื่อเอกสารและหัวข้อในชื่อเรื่องหนังสือที่นายกฯ เสนอต่อรัฐสภา ตั้งแต่วันที่ 2 กรกฎาคม 2552

บันทึกการประชุมคณะกรรมาธิการเขตแดนร่วมไทย-กัมพูชา หรือ JBC 3 ฉบับดังกล่าว มีลำดับเวลาดังนี้  
 ฉบับที่ 1  ลงวันที่  10-12 พฤศจิกายน 2551    
 ฉบับที่ 2  ลงวันที่  3-4 กุมภาพันธ์ 2552
 ฉบับที่ 3  ลงวันที่  6-7 เมษายน 2552 อันเป็นฉบับล่าสุดหรือที่เรียกได้ว่าเป็นยกสุดท้ายของกระบวนการเจรจา จนมีการทำร่างข้อตกลงขึ้นมานั่นเอง

ร่างข้อตกลงชั่วคราวไทย-กัมพูชาที่แนบมากับบันทึก JBC ฉบับสุดท้ายนี้ นักวิชาการภาคประชาชน เคยนำมาชำแหละให้เห็นด้วยเหตุผลและข้อเท็จจริงว่า ทำให้เสียผลประโยชน์ของชาติอย่างยิ่ง และที่ร้ายแรงที่สุดคือ เป็นการยืนยันการยอมรับเอาแผนที่ 1:200,000 ที่กัมพูชาใช้ มาเป็นพื้นฐาน หรือที่เรียกว่านำมาเป็นแผนแม่บทของการเจรจาทำหนังสือสัญญากันระหว่างประเทศคือ ไทย-กัมพูชา หลังจากที่สถานะของการทำหนังสือสัญญาฉบับที่เรียกว่า แถลงการณ์ร่วม 18 มิถุนายน 2551 ของนายนพดล ปัทมะ ได้รับการวินิจฉัยจากศาลรัฐธรรมนูญของไทยว่า ทำให้สุ่มเสี่ยงต่อการเสียดินแดน

ลองพิจารณาดูอีกครั้งถึงผลอันร้ายแรงของร่างข้อตกลงชั่วคราวฯ จากบทความของนักวิชาการภาคประชาชน แล้วตั้งคำถามว่า นายอภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ นายกรัฐมนตรี เสนอเข้ามาทำไม จะบอกว่าไม่รู้ไม่ได้เพราะมีกระบวนการทางสังคมเกิดขึ้น เป็นความเคลื่อนไหวของภาคประชาชนในนาม ภาคีเครือข่ายผู้ติดตามสถานการณ์ปราสาท เขา พระวิหาร ยื่นหนังสือถึงท่านนายกรัฐมนตรี ถึง 3 ครั้งแล้ว เรียกร้องให้เพิกถอนมติรัฐสภา และยกเลิกการพิจารณาร่างข้อตกลงฯ(ครั้งที่ 1 ลงวันที่ 28 สิงหาคม 2552, ครั้งที่ 2 ลงวันที่ลงวันที่ 12 ตุลาคม 2552, ครั้งที่ 3 ลงวันที่ 4 พฤศจิกายน 2552) สถานการณ์ขณะนี้ คือ รัฐบาลขอถอนออกจากวาระการพิจารณาในรัฐสภาเมื่อวันอังคารที่ 10 พฤศจิกายน 2552 แต่ยังสามารถเสนอเข้าไปได้อีก ซึ่งจะต้องจับตามองกันต่อไป

ข้อตกลงชั่วคราว ไทย-กัมพูชา (ที่กำลังรอผ่านรัฐสภา) ก็คือแถลงการณ์ร่วม ไทย-กัมพูชา ฉบับนพดล ปัทมะ นั่นเอง!

แถลงการณ์ร่วม ไทย-กัมพูชา 18 มิถุนายน 2551 หรือเรียกกันติดปากในเวลานี้ว่า Joint Communiqu? (จอยท์ คอมมูนิเก้) ของนายนพดล ปัทมะ มีคุณสมบัติประจำตัวที่เด่นชัดว่า 1) ขัดรัฐธรรมนูญ 2) มีนัยว่าทำให้เสียอธิปไตยและดินแดน

เรื่องนี้นายกษิต ภิรมย์ ได้เคยวิพากษ์วิจารณ์บนเวทีพันธมิตรประชาชนเพื่อประชาธิปไตยมาแล้วครั้งหนึ่ง จนถึงวันที่นายกษิต ภิรมย์ได้มาออกโทรทัศน์แสดงจุดยืนของตนเองในฐานะรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศของไทย เมื่อวันที่ 7 กันยายน 2552 ท่านรัฐมนตรีกษิต ภิรมย์ ก็ยังกล่าวยืนยันคุณสมบัติของแถลงการณ์ร่วมฉบับนั้นว่าขัดรัฐธรรมนูญ และมีนัยว่าทำให้เสียอธิปไตยและดินแดนของประเทศไทยอย่างแน่นอน

เมื่อวันที่ 28 สิงหาคม 2552 รัฐบาลโดยนายอภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ นายกรัฐมนตรี เสนอบันทึกการประชุมคณะกรรมาธิการเขตแดนร่วมไทย-กัมพูชา(JBC) พร้อมแนบร่างข้อตกลงชั่วคราว ไทย-กัมพูชา เพื่อขอความเห็นชอบจากรัฐสภา(การประชุมร่วมสมัยนิติบัญญัติ ระเบียบวาระที่ 5.7) มีการประชุมลับและอภิปรายกันอย่างกว้างขวาง

ในขณะที่กระบวนการทางสังคมของภาคประชาชนขับเคลื่อนเพื่อขอให้เลิกหรือชะลอการพิจารณาเรื่องสำคัญนี้ออกไปก่อน ด้วยภาคประชาชนได้ทำหนังสือ เขียนบทความ แม้แต่เสนอกิจกรรมทำร่วมกับอนุกรรมาธิการการมีส่วนร่วมของประชาชนในการตรวจสอบการดำเนินการของรัฐ ในวุฒิสภา จัดการเสวนาให้เห็นถึงผลกระทบต่ออธิปไตยและดินแดน จากการใช้ข้อตกลงร่วม ไทย-กัมพูชา ฉบับดังกล่าวในวันข้างหน้า (และในที่สุดมีการเลื่อนพิจารณาเรื่องนี้ไป 2 ครั้ง และคาดว่าจะมีการนำเข้าใหม่ประมาณเดือนตุลาคม 2552 *ปรับปรุงบทความอีกครั้ง 13 พ.ย.2552 ซึ่งเลื่อนมาถึงปลายพ.ย.ก็ยังไม่นำเข้าสู่รัฐสภา-กรุงเทพธุรกิจออนไลน์)

ร่างข้อตกลงดังกล่าวแสดงให้เห็นการเข้าไปร่วมของรัฐบาลไทยในการยอมรับจนถึงอาจกล่าวได้ว่าเป็นการช่วยปกปักรักษาการอ้างสิทธิทับซ้อนของกัมพูชาในพื้นที่ 4.6 ตารางกิโลเมตรของไทย โดยมีข้อความสำคัญยืนยันการรับรองแผนที่อัตราส่วน หนึ่งต่อสองแสน ของกัมพูชา(แผนที่ Annex 1)

แสดงให้เห็นการเตรียมพร้อมพื้นที่ให้เป็นพื้นที่กันชน(Buffer Zone) และพื้นที่พัฒนาร่วมตามมาตรการที่ว่าเหมาะสมของแม่ทัพภาคที่ 2 ของฝ่ายไทย ซึ่งนอกจากจะมีนัยว่าเป็นการจัดการพื้นที่ Development Zone แล้ว ยังมีนัยว่าเป็นการเตรียมให้สัตยาบันรับรองการรุกรานและยึดครองพื้นที่จากกองกำลังต่างชาติพร้อมอาวุธ

ในความหมายของภาคประชาชนว่า นั่นคือการเสียอธิปไตยและดินแดนแล้ว แต่ในความหมายของหน่วยงานทุกหน่วยงานภายใต้กำกับของรัฐบาลว่าคือการพัฒนาพื้นที่

ยิ่งกว่านั้นร่างข้อตกลงดังกล่าวยังถูกวิพากษ์วิจารณ์มากในเรื่องที่สำคัญ เช่น ข้อ 1 เรื่องการถอนทหารไทยออกจากพื้นที่, ข้อ 5 ยืนยันการอ้างสิทธิทับซ้อนของพื้นที่ซึ่งการสำรวจและจัดทำหลักเขตแดนร่วมจะไม่สามารถเข้าไปเกี่ยวข้องให้บังเกิดผลใดๆ ได้   และข้อ 8 ซึ่งว่าด้วยผลสำเร็จในทันที และผลบังคับที่จะทำให้ “ความเป็นชั่วคราว” ตามชื่อของข้อตกลงฉบับนี้ มีอายุให้การใช้งานในพื้นที่ไม่ว่าจะเป็นในความหมาย

“การเสียอธิปไตยและดินแดน” หรือ “การพัฒนาพื้นที่” ยาวนานได้ไม่มีจุดจบ

ที่สำคัญเหนือสิ่งอื่นใด ร่างข้อตกลงฉบับนี้คือหลักฐานหรือใบเสร็จที่กัมพูชาต้องการนำไปยืนยันต่อคณะกรรมการมรดกโลกถึงผลการเจรจาอย่างสันติระหว่างคู่ภาคี ไทย-กัมพูชา ที่จะทำให้ไม่มีอะไรต้องผิดพลาดไปจากเงื่อนไขของคณะกรรมการมรดกโลกในการขึ้นทะเบียนปราสาทพระวิหารของกัมพูชา ในข้อที่ว่า ต้องเป็นมรดกที่อยู่ในดินแดนที่ไม่มีภาวะสงคราม

ที่จริงมีเงื่อนไขที่สำคัญอีกข้อหนึ่งของคณะกรรมการมรดกโลกในการขึ้นทะเบียนมรดกโลกที่มีความเกี่ยวข้องกันระหว่างสองประเทศ คือจะต้องแสดงให้เห็นการยอมรับหรือผ่านกระบวนการตามกฎหมายภายในของแต่ละประเทศโดยสมบูรณ์แล้ว นัยนี้หมายถึงการผ่านความเห็นชอบจากรัฐสภาตามกฎหมายรัฐธรรมนูญฉบับปัจจุบันมาตรา 190  และแถลงการณ์ร่วมฉบับนายนพดล ปัทมะ เป็นตัวอย่างให้เห็นแล้วว่าขัดรัฐธรรมนูญ

ร่างข้อตกลงฉบับนี้ยังมีเรื่องที่ชวนให้คิดว่าผ่านกระบวนการตามกฎหมายภายในโดยครบถ้วนและสมบูรณ์แล้วหรือไม่ ไม่ว่าจะพิจารณาเรื่องการให้ข้อมูลการรับฟังความคิดเห็นตลอดจนเสียงสะท้อนจากประชาชน หรือข้อสงสัยที่มีต่อกรณี ส.ส.และส.ว.ในการประชุมสภาร่วมกันเมื่อ 28 ตุลาคม 2551 มีมติโดยเสียงข้างมาก(409 ต่อ 7 เสียง) รับรองกรอบการเจรจา JBC ที่ได้อ้างว่าจะใช้ MOU 2543 ที่มีวัตถุประสงค์เรื่องการสำรวจและจัดทำหลักเขตแดนไทย-กัมพูชา 73 หลัก เป็นหลัก

แต่ในข้อเท็จจริงมิได้ทำตามวัตถุประสงค์นั้น กลับเปลี่ยนแปลงโยกย้ายมาสำรวจจัดทำในพื้นที่รอบปราสาทพระวิหารแทน และทำให้สงสัยได้ว่ามติเสียงข้างมากของรัฐสภาไม่อาจจะเป็นมติที่ถูกต้องเสมอไปหากมตินั้นขัดต่อรัฐธรรมนูญในบทบัญญัติว่าด้วยอธิปไตยและดินแดน

การเปลี่ยนวัตถุประสงค์ดังกล่าว สอดคล้องกับความจงใจปฏิบัติตาม MOU 2544 และแถลงการณ์ร่วม ไทย-กัมพูชา 2544 ที่มีเหตุผลวิจารณ์ว่าเป็นการไปรับรอง “ความมั่ว” ที่ไม่มีการอ้างอิงหลักวิชาการในการประกาศและจัดทำเส้นเขตแดนทางทะเลของกัมพูชา เพื่อผลประโยชน์ทับซ้อนเชิงนโยบายของกลุ่มบุคคล ซึ่งการกระทำของรัฐบาลไทยในขณะนั้นก็ทำผิดหลักกฎหมายภายในของประเทศอย่างชัดเจนอยู่แล้ว เพราะไม่มีการนำเรื่องผ่านรัฐสภา หรือการทำประชาพิจารณ์เสียก่อน

เรื่องการรับรองคำประกาศและจัดทำเส้นเขตแดนทางทะเลระหว่างทั้งสองประเทศคือไทยและกัมพูชานี้ ผูกพันกับเงื่อนไขที่ไทยจะต้องรับรองและปกปักรักษาการอ้างสิทธิพื้นที่ทางบกของกัมพูชาด้วย ตามสาระการประชุมข้อ (1)-(5) ของการประชุม JTC ครั้งแรกของMOU 2544 เมื่อวันที่ 7 ธันวาคม 2544 ที่ปรากฏข้อความที่มีนัยสำคัญว่า  

“ซึ่งในเรื่องนี้รัฐบาลไทยและกัมพูชา ต้องพิจารณาตกลงแก้ไขประเด็นต่างๆ ที่คั่งค้างอยู่ให้เสร็จสิ้นก่อน”

สิ่งสำคัญยิ่งไปกว่านั้นคือ การทำแถลงการณ์ร่วม ซึ่งจะเรียกต่อไปนี้ว่า JC 2544 รับรอง MOU 2544 และระบุการยืนยันอีกครั้งถึงการใช้แผนที่ 1:200,000 ที่กัมพูชาใช้ในการสำรวจและจัดทำหลักเขตแดนไทย-กัมพูชาทางบก ตาม MOU 2543 ในข้อความ

"14. The two sides reaffirmed their determination to settle as soon as possible the land border demarcation…"

เรื่องนี้เป็นเรื่องซับซ้อนแต่จะไม่เกินวิสัยของการศึกษาติดตาม ตลอดจนการใช้เหตุผลวิเคราะห์เรื่องราวอย่างต่อเนื่อง ความผิดถูกกระทำซ้ำแล้วซ้ำเล่า แต่อย่าปล่อยให้ตกตะกอนเป็นซากทับถมกันเป็นชั้นจนยากที่จะแก้ไข ถึงเวลาที่ประเทศไทยจะต้องแสดงให้เห็นว่าตนใช้หลักนิติรัฐ มีการแก้ไขจัดการบ้านเมืองอย่างจริงจังจนถึงขนาดปฏิรูปใหม่ในหน่วยงาน องค์กร และสถาบันที่เกี่ยวข้อง

เรื่องซับซ้อนเรื่องนี้เป็นตัวอย่างจากการศึกษาว่า ร่างข้อตกลงชั่วคราวไทย-กัมพูชา (ที่กำลังรอผ่านรัฐสภา...ในเดือนพฤศจิกายน 2552) ก็คือ แถลงการณ์ร่วม ไทย-กัมพูชา ฉบับนายนพดล ปัทมะ ซึ่งมีความหมายและสาระสำคัญที่พูดกันง่ายๆ ได้ว่า “แปลงร่าง” มานั่นเอง"

(โปรดดูตารางเปรียบเทียบ ร่างข้อตกลงชั่วคราวไทย-กัมพูชา กับแถลงการณ์ร่วมไทย-กัมพูชาฉบับนายนพดล ปัทมะ ในแฟ้มภาพ - โปรดคลิกเอกสารประกอบข่าว ข้างล่าง) *อ่านเพิ่มเติมรายละเอียดใน  http://special.bangkokbiznews.com/detail.php?id=7776&username=phavihan

Tags : ปราสาทเขาพระวิหาร • วัลวิภา จรุญโรจน์