คาร์ล มาร์กซ เสื้อแดงพันธุ์แท้

TOOLS

คอลัมน์อื่นๆ

หากเสื้อแดงเป็นสัญลักษณ์ของผู้ถูกกดขี่จากรัฐ เป็นผู้เสียเปรียบทางเศรษฐกิจ มีความเป็นอยู่ลำบากยากแค้น จนแทบไม่มีที่ยืนในระบบทุนนิยม

ภาพความเป็น "ซ้าย" ของเสื้อแดงก็ไม่ใช่เรื่องแปลก คงไม่ผิดที่จะยกให้ คาร์ล มาร์กซ เป็นบรรพบุรุษทางความคิดของคนเสื้อแดง

คาร์ล มาร์กซ เชื่อว่า สังคมที่ขาดความเท่าเทียมกัน ไม่มีวันจะดำรงอยู่ได้อย่างยั่งยืน เพราะชีวิตที่ถูกกดขี่นั้น จะกลายเป็นความเจ็บปวดสะสมในสังคมที่รอวันระเบิด สำหรับมาร์กซแล้ว ระบบทุนนิยมมีโครงสร้างทางเศรษฐกิจที่เปิดโอกาสให้คนที่มีฐานะทางเศรษฐกิจดี กดขี่ผู้ที่ด้อยกว่าได้อย่างสะดวกโยธินเป็นที่สุด

แม้ว่าภาพลักษณ์ของมาร์กซจะเป็นพวกต่อต้านทุนนิยมแบบสุดขั้ว จนดูเหมือนจะอยู่คนละด้านกับนักเศรษฐศาสตร์กระแสหลักที่บูชาจัดสรรทรัพยากรโดยใช้กลไกตลาด แต่โดยเนื้อแท้แล้ว ความเชื่อของมาร์กซในเรื่องของความไม่เท่าเทียมกันนี้ ไม่ได้ค้านกับความคิดของเศรษฐศาสตร์กระแสหลักเลยแม้แต่น้อย!

สมมติว่า วันนี้เป็นแรกของการสร้างโลก ทุกคนเกิดมามีที่ดินเท่ากัน มีบ้านคนละหลัง มีรถคนละคัน มีเงินติดตัวมาแต่เกิดเท่ากัน ไม่มีความเหลื่อมล้ำทางเศรษฐกิจเลย ลองนึกดูว่า อีกห้าร้อยปีข้างหน้า ความเท่าเทียมกันนี้จะยังคงอยู่หรือไม่?

ไม่อย่างแน่นอน

ความแตกต่างที่เกิดขึ้นห้าร้อยปีให้หลัง เป็นเพราะแต่ละคนเกิดมาพร้อมด้วยความถนัดที่แตกต่างกัน โอกาสในชีวิตที่ไม่เหมือนกัน ระดับการประสบความสำเร็จในชีวิตจึงไม่เท่ากัน สุดท้าย ความแตกต่างทางเศรษฐกิจก็ยังต้องเกิดขึ้นอยู่ดี เพียงแต่ในระบบทุนนิยมสุดขั้ว ความแตกต่างนี้จะเกิดขึ้นรวดเร็วและรุนแรงที่สุด เราจะเห็นคนอยู่บ้านหลังใหญ่โตหรูหราและคนอดตายริมถนน โดยที่รัฐไม่ยื่นมือเข้ามาช่วยเหลือ

สังคมแบบนี้เป็นสังคมที่ไม่พึงประสงค์ เพียงแต่ในความเป็นจริงแล้ว

ตราบใดที่ทุกคนยังต้องทำมาหากิน ยังมีการแบ่งงานกันทำ

ตราบใดที่คนเรายังต้องพึ่งพากันและกัน

ตราบใดที่ผู้ปกครองและผู้ถูกปกครอง

ตราบนั้น ความไม่เท่าเทียมกัน เป็นสิ่งที่หลีกเลี่ยงไม่ได้

มาร์กซเองรู้ซึ้งในเรื่องนี้ดี เพราะตลอดชีวิตของเขาอยู่อย่างยากจน บางช่วงของชีวิตต้องระหกระเหเร่ร่อน พบกับความทุกข์ยากด้วยตัวเอง อดมื้อกินมื้อ อยู่ในบ้านซอมซ่อ อุปสรรคในชีวิตเหล่านี้ทำให้เขาเข้าใจหัวอกคนจน คนถูกกดขี่ได้อย่างถึงแก่น เขาถึงได้เสนอสังคมอุดมคติที่ทุกคนมีความเท่าเทียมกัน

ในฐานะนักอุดมคติ หน้าที่ของมาร์กซ คือ การนำเสนอสิ่งที่เขาเชื่อ แล้วปล่อยให้สังคมตัดสินว่า จะเราเอาความเชื่อของเขาไปใช้มากน้อยแค่ไหน

หากใครได้อ่านงานเขียนของมาร์กซอย่างละเอียดจะรู้ว่า เขาไม่ได้เป็นคนมองโลกอย่างสุดโต่ง ตัดขาดจากความเป็นจริงโดยสิ้นเชิง ตรงกันข้าม มาร์กซมีความลุ่มลึกเกี่ยวกับความเป็นไปของโลกในระดับหาตัวจับยาก หลายๆ ที่ในงานเขียน "ว่าด้วยทุน" ของเขา มีการอ้างถึงเหตุการณ์ในโลกเป็นความเป็นจริง มาร์กซเห็นความสำคัญของพลังสะสมของสังคม ที่ทำให้เกิดการวัฏจักรของการเกิดขึ้น ตั้งอยู่ และแตกดับ ของสังคม ว่า มีส่วนช่วยให้สังคมก้าวไปข้างหน้า ซึ่งเป็นการมองที่ล้ำหน้ากว่านักคิดในยุคเดียวกันไปหลายขุม

แล้วคนที่มีมุมมองที่ลึกซึ้งเช่นนี้ มีหรือที่จะไม่รู้ว่า สังคมในอุดมคติของเขานั้น ไม่มีทางจะเป็นจริงได้

สาเหตุที่เขาเลือกจะเขียนมุมมองที่สุดโต่งแบบนี้ เพราะต้องการเสนอไม้บรรทัดทางสังคม เพื่อให้รู้ว่า สังคมที่ควรจะเป็นมีหน้าตาเช่นไร แล้วเอาไม้บรรทัดนี้ไปวัดว่า ตอนนี้สังคมของเราห่างจากสิ่งที่ควรจะเป็นไปมากน้อยแค่ไหน เป็นการป้องกันไม่ให้สังคมมุ่งหน้าไปสู่การทำลายล้างตัวเอง

ไม่มีสังคมไหนที่ไว้ใจให้พลังทุนนิยมสามารถแผลงฤทธิ์ได้ตามใจชอบ ความจริงแล้ว ยิ่งเศรษฐกิจมีการพัฒนา หน่วยงานและกฎหมายสำหรับควบคุมพฤติกรรมของพลังทุนนิยมก็มีเพิ่มขึ้นเป็นเงาตามตัว

นโยบายสาธารณะของประเทศทุกประเทศในโลก ต่างก็มีกลิ่นอายของมาร์กซแฝงอยู่ทั้งนั้น นโยบายด้านการประกันสุขภาพของอเมริกาที่เพิ่มจะกลายเป็นกฎหมาย นโยบายช่วยเหลือคนตกงานของยุโรป การทำประกันสังคมและการลดหย่อนภาษีของไทย คือ ตัวอย่างของนโยบายที่ต้องการโอบอุ้มผู้ได้รับความเดือดร้อน ให้มีหลักประกันขั้นต่ำ ชีวิตไม่ถึงกับต้องเป็นไปตามยถากรรมไปเสียทุกอย่าง

คนเสื้อแดงที่กำลังชุมนุมกันอยู่ในตอนนี้ มีคนอยู่จำนวนหนึ่งที่มาเพราะรู้สึกไม่พอใจกับสิ่งที่เกิดขึ้นกับบ้านเมืองของเราจริงๆ ไม่ได้มาเพราะเงิน ไม่ได้ถูกหลอกมา เป็นคนที่มาด้วยใจ เป็นคนที่มาด้วยความหวังดีต่อชาติบ้านเมือง เป็นคนที่มาเพราะต้องการเห็นชีวิตความเป็นอยู่ที่ดีขึ้นของเพื่อนร่วมชาติ ต้องการเห็นการเมืองไทยเดินไปข้างหน้า คนเหล่านี้แหละ คือ ลูกหลานพันธุ์แท้ของคาร์ล มาร์กซ คนเหล่านี้แหละที่เป็นผู้รักชาติที่แท้จริง มีแต่พวกเขาเท่านั้น ที่คู่ควรกับการเป็นเสื้อแดงพันธุ์แท้

ก้าวต่อไปของคนเสื้อแดงพันธุ์แท้เหล่านี้ คือ การแยกตัวออกจากบรรดาเสื้อแดงเทียม ที่เคลื่อนไหวเพื่อผลประโยชน์ทางการเมืองของคนกลุ่มน้อย เพราะตอนนี้ภาพลักษณ์ของคนเสื้อแดงในสายตาของคนในสังคม เป็นแค่การเคลื่อนไหวเฉพาะกิจ ภายใต้ชื่อปฏิบัติการ "ป่วนบ้านเมือง สร้างเรื่องยุบสภา หาเงินคืน ยื่นโอกาสให้คุณทักษิณ"

คนเสื้อแดงที่เป็นซ้าย ที่ร่วมเคลื่อนไหวตอนนี้มีอยู่พอสมควร หากมีการรวมกลุ่มที่ดี มีเป้าหมายทางสังคมที่ชัดเจน ทำงานอย่างโปร่งใส ถึงไม่จ่ายเงิน ก็มีคนอยากมาเป็นเสื้อแดงพันธุ์แท้อีกเยอะแยะ ถึงตอนนั้น เสื้อแดงพันธุ์แท้จะกลายเป็นพันธมิตรของคนเสื้อขาวและเสื้อชมพู ที่ต้องการเป็นสังคมอยู่ด้วยความสมานฉันท์ เสื้อแดงพันธุ์แท้สามารถเดินกอดคอกับเสื้อเหลืองฮาร์ดคอร์ ที่ต้องการเห็นประเทศไทยมีความโปร่งใสมั่นคง หากทำได้เช่นนี้ เสื้อแดงจะกลายเป็นพลังขับเคลื่อนทางการเมือง ที่ไม่ว่านักการเมืองหน้าไหนก็ไม่อาจมองข้ามได้

ประเทศไทย ยังมีเรื่องที่ต้องทำอีกเยอะ ความเดือดร้อนของคนไทย หากจะให้แจกแจง คงจะเป็นหางว่าว ยาวหลายสิบกิโล

การเมืองไทยที่ยังติดอยู่หล่ม ต้องการคนช่วยกันผลักให้ก้าวไปข้างหน้า

สังคมไทยยังต้องการการถกเถียงอย่างสร้างสรรค์ ว่า เราต้องการสังคมแบบไหน

ด้วยเหตุนี้ สังคมไทย ไม่สิ! แม้แต่สังคมโลกก็ขาดคนเสื้อแดงพันธุ์แท้ไม่ได้ เพียงแต่คนเสื้อแดงที่โลกต้องการ ควรมีพฤติกรรมและเป้าหมายที่แตกต่างจากสิ่งที่แกนนำการชุมนุมและผู้ร่วมชุมนุมบางส่วนพูดและแสดงออกมา การต่อสู้เพื่อผู้ถูกกดขี่ทางเศรษฐกิจเป็นสิ่งที่น่ายกย่อง แต่การต่อสู้เพื่อ "ไพร่" ไม่ได้หมายความว่า ผู้ต่อสู้จะต้องทำตัวหยาบคาย กักขฬะ หลอกลวง บิดเบือนความจริง ใช้ความรุนแรง การต่อสู้เพื่ออุดมการณ์ที่สูงส่ง ต้องมาคู่กับวิถีทางในการต่อสู้ที่สง่างาม

การที่คนกรุงและคนไทยจำนวนไม่น้อย มีน้ำอดน้ำทนยอมให้คนเสื้อแดงทำโน่นทำนี่ได้ ส่วนหนึ่งเพราะอยากให้โอกาสคนเสื้อแดงได้บอกเล่าเรื่องราวจากมุมมองของพวกเขาให้สังคมได้รับรู้ ถึงเวลาแล้ว ที่แดงแท้ต้องแยกตัวออกจากบรรดาแดงเทียม ที่ทำตัวเหมือนนักเลง ใช้วาจามากกว่าปัญญา เป็นคนป่วนมากมากกว่านักปฏิรูป

เสื้อแดงพันธุ์แท้นั้น ต้องมีต่อสู้อย่างขาวสะอาดสง่างาม ให้สมกับอุดมการณ์อันสูงส่ง ที่ต้องการเห็นชีวิตที่ดีกว่าของผู้ด้อยโอกาสในสังคม เหมือนกับที่คาร์ล มาร์กซ อยากให้เกิดขึ้นจริง

Tags : คาร์ล มาร์กซ • เกียรติอนันต์ ล้วนแก้ว

กรุงเทพธุรกิจ

การเมือง : ทัศนะวิจารณ์

บทวิเคราะห์

คุณภาพชีวิต

การศึกษา

ยานยนต์

ไอที-นวัตกรรม

Life Style

Video

ข่าวล่าสุด