ทันตแพทย์จุฬาฯ ศึกษาสกัดเซลล์ต้นกำเนิดออกจากไขมันแก้มและสะโพก จากนั้นกระตุ้นให้เปลี่ยนแปลงไปเป็นเซลล์กระดูก สร้างทางเลือกรักษาโรคในช่องปาก
ทพ.ธนภูมิ โอสถานนท์ ภาควิชากายวิภาคศาสตร์ คณะทันตแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เปิดเผยว่า ทีมงานได้ศึกษาวิจัยเซลล์ต้นกำเนิดจากเนื้อเยื่อไขมันตั้งแต่ปี 2552 หากการศึกษาประสบความสำเร็จตามเป้าหมาย คือสามารถกระตุ้นให้เกิดเซลล์กระดูก วิธีการดังกล่าวอาจเป็นทางเลือกในอนาคตของการรักษาโรคในช่องปาก
การศึกษาเซลล์ต้นกำเนิดจากเนื้อเยื่อไขมัน ได้รับทุนสนับสนุนจากทุนโครงการจุฬาฯ 100 ปี และทุนพัฒนาอาจารย์ใหม่จุฬาฯ สิ่งที่ประสบความสำเร็จแล้วในขณะนี้คือ กระบวนการแยกเซลล์ต้นกำเนิดจากเนื้อเยื่อไขมันของแก้มและสะโพก และวิธีการกระตุ้นให้เซลล์ต้นกำเนิดเปลี่ยนแปลงเป็นเซลล์เป้าหมายในระดับหลอดทดลอง
การศึกษาระดับหลอดทดลอง นักวิจัยได้ศึกษาเกี่ยวกับการเปลี่ยนแปลงของเซลล์ต้นกำเนิดดังกล่าว โดยมีเป้าหมายพัฒนาให้เป็นเซลล์กระดูก เซลล์สร้างไขมัน รวมถึงอาจสร้างเป็นเซลล์ประสาทสำหรับประโยชน์ในการรักษาโรคในช่องปาก
"ขณะนี้เราพบว่าเซลล์ต้นกำเนิดที่แยกได้จากเนื้อเยื่อไขมันของแก้มและสะโพก สามารถเปลี่ยนเป็นเซลล์กระดูก เซลล์ประสาทและเซลล์สร้างไขมันได้แล้วในระดับหลอดทดลองจึงขยายผลในสัตว์ทดลองตามลำดับ" ทพ.ธนภูมิ กล่าว
เซลล์ต้นกำเนิดที่พัฒนาได้ ทีมวิจัยนำไปศึกษาต่อในสัตว์ทดลอง (หนู) ด้วยการทดลองผ่าเอากะโหลกศีรษะเดิมออก แล้วนำเซลล์ต้นกำเนิดที่เพาะเลี้ยงบน "โพลีคาโพรแลคโตน ไฮดรอกซีอปาไทด์" ซึ่งเป็นพลาสติกชีวภาพใช้เป็นโครงร่างให้เซลล์กระดูกมายึดเกาะ ฝังเข้าไปทดแทนพร้อมเก็บข้อมูลเป็นเวลา 8 สัปดาห์
ผลที่ได้หลังนำเซลล์ต้นกำเนิดใส่ในกะโหลกสัตว์ทดลองคือ มีเซลล์กระดูกเกิดขึ้นจริงแต่ยังเป็นลักษณะที่กระจัดกระจายไม่เชื่อมต่อกัน และยังต้องเก็บข้อมูลต่อไปอีกอย่างน้อย 2-3 เดือน เพื่อดูประสิทธิภาพของเซลล์ต้นกำเนิด ว่าจะสร้างเซลล์กระดูกทดแทนของเดิมได้ดีแค่ไหน และวัสดุที่ใช้เป็นโครงสร้างสามารถย่อยสลายได้เองในระยะเวลาเท่าใด
“การศึกษาที่ได้ผลจริง นักวิจัยจะต้องทำซ้ำอีกหลายครั้งเพื่อให้ได้ผลการวิจัยออกมาที่สม่ำเสมออย่างน้อย 2-3 ครั้ง จึงจะยืนยันว่าได้ผลจริงและได้กระบวนการที่แม่นยำ ก่อนที่จะนำไปศึกษาในสัตว์ทดลองที่มีขนาดใหญ่ขึ้น เช่น สุนัข หมู ในกระบวนการแบบเดียวกันต่อไป ก่อนที่จะนำไปศึกษาในมนุษย์ในอนาคต”นักวิจัย
ประโยชน์ที่เกิดหากงานวิจัยดังกล่าวประสบความสำเร็จคือ ทันตแพทย์จะมีทางเลือกในการรักษาโรคทางช่องปากเพิ่มขึ้นอีกวิธีการหนึ่ง
ทพ.ธนภูมิ กล่าวอีกว่า ความรู้ดังกล่าวยังต้องใช้เวลาอีกหลายปีในการศึกษาวิจัย แต่หากสำเร็จจะเพิ่มความสะดวกให้แพทย์ ในการรักษาความพิการของกระดูกในช่องปากของผู้ป่วยในอนาคต เช่น โรคปากแหว่งเพดานโหว่ โรคที่เกิดจากการสลายตัวของกระดูกสืบเนื่องจากภาวะปริทัณฑ์อักเสบ
Tags : ไขมัน • เซลล์กระดูก • สเต็มเซลล์
