กรุงเทพธุรกิจ

แนวโน้มการหย่าร้างของคนไทยสูงขึ้นทุกปี สถิติปี2551พุ่งสูงสุดในรอบ10ปี ที่ต้องหย่าร้าง แต่สิ่งที่ควรคิดก่อนหย่าคือ เขาได้จัดการการเงินหรือยั

เมื่อต้นปีนี้ กรมการปกครองของไทยได้ให้ข้อมูล  สถิติการจดทะเบียนครอบครัวของสำนักทะเบียนต่างๆ ทั่วประเทศ จากสถิติปี 2542 จำนวน 354,198 คู่ สถิติการหย่าร้างปี 2542 มี 61,377 คู่ แต่ในระยะ 10 ปีให้หลัง พบว่าจำนวนตัวเลขการหย่าร้างเพิ่มขึ้นทุกปี ล่าสุดในปี 2551 มีการจดทะเบียนสมรส 318, 496 คู่ แต่ต่อมากลับหย่าร้าง 109, 084 คู่

สถิติข้างต้นสะท้อนได้ว่า แนวโน้มการหย่าเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง สวนทางการจดทะเบียนสมรสที่เพิ่มขึ้นไม่มากนัก  

ข้อมูลนี้สอดรับกับการศึกษาและสำรวจสถานการณ์ครอบครัวคนไทยต้นปีนี้ พบประชากรเด็กและเยาวชนอายุ 11-22 ปี จำนวน 11.4 ล้านคน อยู่ในครอบครัวมีพ่อแม่เลี้ยงเดี่ยวกว่า 2.5 ล้าน

"ปัญหาการหย่าร้างของคนไทยสูงขึ้นทุกปี ทำให้เกิดครอบครัวเลี้ยงเดี่ยวมากขึ้น หากครอบครัวอ่อนแอ ขาดความพร้อม อาจส่งผลให้เด็กเกิดปัญหาได้" นายวันชัย บุญประชา ผู้จัดการมูลนิธิเครือข่ายครอบครัวและแผนงานสุขภาวะครอบครัว มองปัญหาที่ตามมาจากการหย่าร้าง

โดยครอบครัวที่กำลังเผชิญกับคำว่าหย่าร้าง หากไม่ได้เตรียมพร้อมสร้างความมั่นใจทางด้านการเงิน ซึ่งเป็นรากฐานสำคัญรองลงมาจากความรักความอบอุ่นที่พ่อหรือแม่เลี้ยงเดี่ยวควรมีให้กับลูกๆ อาจทำให้ความสามารถทำรายได้เลี้ยงดูบุตรสะดุด กลายเป็นปัญหาใหญ่ของครอบครัวในอนาคต

ดังนั้น เรื่อง “10 ขั้นตอนฉลาดเคลื่อนไหวทางการเงินก่อนหย่า” ของ แบงก์เรท ดอท คอม น่าจะเป็นทางออกและมีคำแนะนำที่ดีให้แก่หญิงชาย ที่กำลังตัดสินใจยุติชีวิตคู่ ได้ขบคิดนำไปปรับใช้ ก่อนเดินหน้าต่อไปเพียงลำพัง หรือ อาจมีเจ้าตัวน้อยที่ต้องรับผิดชอบบนเส้นทางใหม่

หย่า คือ ข้อตกลงทางธุรกิจ

เกย์ลี รอสเซนวัลด์ สมิธ ทนายความเชี่ยวชาญกฎหมายครอบครัว และเจ้าของงานเขียน “การหย่าร้างและเงิน: ทุกสิ่งคุณจำเป็นต้องรู้” ย้ำว่าอันดับแรกก่อนหย่าร้าง ให้คิดว่าการหย่าเป็นการตกลงทางธุรกิจ

“หมายความว่าคุณต้องขจัดอารมณ์เศร้าเสียใจให้หมดไปเสียก่อน ไม่ว่าจะด้วยการรักษาทางจิตหรือรักษาสุขภาพกายออกกำลังกายให้แข็งแรง เพราะการหย่าร้างควรอยู่บนพื้นฐานของการตกลงจัดการทรัพย์สินให้เรียบร้อย และเป็นเรื่องตัวเลขเท่านั้น” สมิธอธิบาย

รูธ เฮย์เดน เจ้าของงานเขียนเรื่อง “เพื่อให้รวยมีเงินมากขึ้นไม่ใช่ยิ่งยากจนไร้เงิน:คู่มือการเงินชีวิตคู่” เห็นด้วยกับสมิธและยอมรับว่า การพูดแนะนำดูเหมือนจะง่ายกว่าการปฏิบัติหรือลองทำ

“การหย่านั้น 80%เกี่ยวกับการจัดการตัวเองและอารมณ์ความรู้สึก และอีก 20% เกี่ยวกับตัวเลขและการคำนวณ ในส่วนของการคำนวณนั่นจัดการง่าย แต่ส่วนของอารมณ์กลับทำได้ยาก” เฮย์เดนอธิบาย และเพิ่มเติมว่า เงินเป็นสาเหตุสำคัญของการหย่าร้าง ซึ่งทำให้การแบ่งและจัดสรรเอกสารการเงินจึงไม่ใช่เรื่องทำกันได้ง่าย

เพื่อความสบายใจ และสร้างความมั่นใจให้กับแต่ละฝ่ายว่าการแบ่งทรัพย์สินจะเป็นไปอย่างยุติธรรม แบงก์เรท ดอท คอม จึงรวบรวมคำแนะนำของ 2 กูรูการเงินชีวิตคู่ มานำเสนอคู่สมรสคนไทยทั้งในและต่างประเทศเก็บไว้เป็นข้อมูล เพื่อเตรียมความพร้อมก่อนเผชิญอุบัติเหตุเรือรักล่ม

0รวบรวมประวัติใช้สินเชื่อ

เฮย์เดนแนะนำว่า ก่อนคิดจะหย่า ขอให้คุณรวบรวมประวัติการใช้สินเชื่อของตัวเองและคู่สมรส เพื่อที่ความขัดแย้งและการโต้เถียงจะสามารถแก้ไขให้ลุล่วงได้ ก่อนการหย่ามาถึงจุดสุดท้ายเป็นการแยกทางกันอย่างเป็นทางการ

สำหรับคนไทยนั้น เฮย์เดนแนะให้ใช้บริการของบริษัทเก็บข้อมูลประวัติเครดิตรายใหญ่ 3 แห่ง  คือ Experian, TransUnion และ Equifax ขณะเดียวกันให้คู่ชีวิตที่คิดหย่าร้าง มั่นใจเสียก่อนว่าจะมีประวัติใช้สินเชื่ออยู่ในมือก่อน เพราะเป็นหนทางง่ายที่สุดและเร็วที่สุด ที่จะช่วยคุณรับรู้ยอดหนี้ที่ต้องชำระ สินเชื่อบ้านหรือบัตรเครดิต ซึ่งคุณกับคู่ชีวิตจะต้องร่วมชดใช้

0เปิดบัญชี-บัตรเครดิตส่วนตัว

คุณต้องดำเนินการเปิดบัญชีธนาคาร ทำบัตรเครดิตหรือบัญชีซื้อขายหลักทรัพย์เป็นส่วนตัวให้เสร็จก่อนแยกทางกันอย่างเป็นทางการ

เพราะในต่างประเทศเป็นเรื่องง่ายกว่า ที่คุณจะเปิดบัญชีธนาคารหรือขอเปิดใช้บัตรเครดิตในชื่อของตัวเอง ขณะที่ยังมีสถานะเป็นสามีหรือภรรยาอยู่

เฮย์เดนกล่าวเตือนว่า ในสหรัฐนั้นหญิงวัยรุ่นอายุ 15 ปี ขอทำบัตรเครดิตได้ง่ายกว่าผู้หญิงอายุ 50 ปีเพิ่งหย่าร้าง เพราะหญิงหย่าร้างคือผู้หญิงไม่มีผู้อุปถัมภ์หรือให้ความช่วยเหลือ

0ปิดบัญชี-บัตรเครดิตทำร่วมกัน

การหย่าร้างต้องใช้เวลา และเพื่อเลี่ยงไม่ให้มีการสร้างมูลหนี้ร่วมกันมากกว่าที่มีอยู่ หรือไม่ให้เกิดการสูญเสียสินทรัพย์ที่มีอยู่ในแบงก์ร่วมกันในทันทีระหว่างขั้นตอนทางกฎหมายเพื่อการหย่าร้าง ขอให้คู่สมรสที่กำลังเตียงหักปิดบัญชีแบงก์และบัตรเครดิตที่เคยทำร่วมกันไว้

ขอให้ยกเลิกบัญชีเป็นลายลักษณ์อักษร และให้แน่ใจที่จะร้องขอคำยืนยันว่ามีรายงานแต่ละบัญชีที่ปิดไปและเรื่องที่ดำเนินโดยลูกค้านั้นไปถึงเครดิตบูโรแล้ว

สมิธแนะนำว่าบัญชีทำร่วมกันซึ่งปิดไปแล้ว เป็นขั้นตอนสำคัญ และเป็นขั้นตอนที่บ่อยครั้งมักมองข้าม เพราะยิ่งคุณผูกติดเกี่ยวข้องทางการเงินกับอดีตคู่สมรสมากเท่าไหร่ ความเสี่ยงของคุณมีมากขึ้นเท่านั้น หากเป็นไปได้ขอให้ชำระคืนหนี้คงค้างบัตรเครดิตที่ทำร่วมกันไว้ ด้วยการตรวจสอบจากบัญชีธนาคารส่วนตัวของคุณ หรือตรวจสอบการทำธุรกรรมในบัญชีบัตรเครดิตส่วนตัวอีกครั้ง

0แยกทรัพย์สินแต่ละฝ่าย

สินทรัพย์ที่คุณมีหรือได้มาก่อนแต่งงาน ขอให้แยกไว้ต่างหากให้เป็นของส่วนตัว ไม่ว่าจะเป็นอสังหาริมทรัพย์, ยานพาหนะ มรดก ของขวัญและเงินสด

สมิธย้ำว่าขอให้นึกเสมอหากคุณมีรถเป็นของตัวเองขับมาใช้ชีวิตคู่ เมื่อหย่าคุณก็ต้องขับรถของตัวเองกลับ ถ้าคุณเอาสินทรัพย์ส่วนตัวใดๆ ไปรวมในบัญชีร่วมกัน สินทรัพย์ส่วนตัวอาจได้รับการพิจารณาให้เป็นทรัพย์สินร่วมได้ และการแบ่งต้องขึ้นอยู่กับกฎหมายของประเทศที่พำนักอยู่

0ให้พิจารณาขายบ้าน

สำหรับผู้หญิงโดยทั่วไปแล้ว มีแนวโน้มจะขอบ้านที่อยู่อาศัยไว้เป็นของตัวเอง ไม่ว่าจะต้องเสียเงินเท่าใดก็ตาม แต่ความคิดเช่นนี้ ถือเป็นการตัดสินใจใช้อารมณ์ ที่อาจทำให้การเงินของคุณย่ำแย่ได้

สมิธแนะนำให้ผู้หญิงขายบ้าน และเก็บเอาส่วนที่ทำมาหาได้ไว้ จากนั้นเอาส่วนที่ทำได้ไปไว้ในแหล่งที่รู้ว่าเก็บแล้วปลอดภัย เป็นรายได้ครอบคลุมภาระค่าใช้จ่ายในชีวิต หรือสามารถเป็นกันชนการเงิน โดยเฉพาะอย่างยิ่งในยามเศรษฐกิจอึมครึม และไม่รู้ว่าจะผันผวนนานเพียงใดหรือฟื้นตัวจริงๆ เมื่อใด

0ปรับเงื่อนไขผู้รับมรดก

หากคุณไม่เปลี่ยนแปลงผู้รับผลประโยชน์และมรดก ไม่ว่าจะผลประโยชน์อยู่ในพินัยกรรม หุ้นส่วนหรือหลักทรัพย์ ในกองทุนสำรองเพื่อการเลี้ยงชีพ กองทุนบำเหน็จบำนาญหรือประกันชีวิต อดีตสามีหรือภรรยาอาจยึดทุกอย่างที่เป็นของคุณ ในกรณีที่คุณเกิดเสียชีวิตอย่างกะทันหัน

แต่ตราบใดที่คุณยังมีชีวิตอยู่ ระหว่างเดินเรื่องขอหย่า ถือเป็นเวลาที่ดีที่จะทบทวนแผนการเงินและเงื่อนไขในเอกสารการเงินต่างๆ เพื่อให้แน่ใจได้ว่าเงื่อนไขในเอกสารทุกอย่างลงตัวกับชีวิตใหม่ ที่สำคัญอย่าลืมลบชื่อของอดีตภรรยาหรือสามีของคุณออกจากเอกสารหรือเงื่อนไขต่างๆ ในกรมธรรม์

0เปลี่ยนชื่อใหม่

สำหรับผู้หญิงบางคน โดยเฉพาะผู้หญิงไทยในสหรัฐ การคิดหย่าร้างอาจนำมาซึ่งภาระที่ต้องดำเนินการอีกอย่างหนึ่ง คือการรีบเปลี่ยนชื่อตัวเองก่อนการหย่าดำเนินการเสร็จสิ้น

เพราะหากคุณกลับไปใช้ชื่อเดิมสมัยใช้ชีวิตสมรสร่วมกับสามีในต่างแดน ย่อมมีความจำเป็นที่คุณต้องสำแดงใบหย่า หรือเอกสารมีลายเซ็นของอดีตสามีระบุว่ายอมรับรู้การใช้ชื่อใหม่ เพื่อจะขอหรือต่ออายุใบขับขี่ ต่ออายุพาสปอร์ต หรือบัตรสำคัญต่างๆ ต้องใช้ชื่อผู้ถือบัตร

ขอให้คุณผู้หญิงตัดสินใจขอใช้ชื่อใหม่ นำชื่อใหม่กับสถานภาพใหม่ สำแดงให้กลุ่มคนสำคัญเกี่ยวข้องกับการดำเนินการจัดทำเอกสารที่ต้องใช้ชื่อใหม่ของคุณรับทราบ 

และอย่าลืมลงทะเบียนแจ้งชื่อเปลี่ยนใหม่กับกรมสรรพากรหรือสำนักงานประกันสังคม เพราะการสร้างความสับสนไม่ชัดเจนอาจเป็นสาเหตุทำให้คุณสูญเสียผลประโยชน์ควรได้รับจากสำนักงานประกันสังคม และเสียเวลาพิสูจน์หลักฐานเพื่อรับผลประโยชน์

0ตรวจสถานะภาพก่อนเกษียณ

เพื่อผลประโยชน์เกี่ยวข้องกับการประกันสังคม โดยเฉพาะสิทธิประโยชน์ส่วนนี้ในต่างประเทศ หากการหย่าร้างเกิดขึ้น อาจสร้างสุญญากาศให้สิทธิที่ควรได้รับจากประกันสังคม คุณจึงต้องติดต่อกับสำนักงานประกันสังคม  

หากคุณมีอายุ 62 ปี เคยแต่งงานมาแล้วอย่างน้อย 10 ปี แต่เพิ่งหย่าร้างมาได้แค่ 2 ปี โดยยังไม่ได้แต่งงานใหม่ อาจทำให้คุณไม่มีคุณสมบัติที่จะได้ผลประโยชน์เท่าเดิมหรือมากขึ้น เพราะการรับผลประโยชน์อยู่บนพื้นฐานการมีประวัติร่วมกับอดีตคู่สมรส

หรือกรณีที่คุณสมรสใหม่ ผลประโยชน์ที่ควรได้รับจากสำนักงานประกันสังคมจะยุติลงทันที เว้นเสียแต่การสมรสใหม่ของคุณจะสิ้นสุดลง และหากคุณมีภาระเลี้ยงดูบุตรจากการสมรสครั้งแรก ซึ่งบุตรอายุน้อยกว่า 16 ปี คุณอาจได้รับผลประโยชน์จากประวัติการทำประกันสังคมของอดีตสามีหรือภรรยา แม้ว่าอายุของสถานะภาพการสมรสไม่ถึง 10 ปีก็ตาม

0ใส่ใจประกันสุขภาพ

การหย่าร้างเป็นเรื่องเศร้า แต่อย่ามัวนิ่งเฉยจมอยู่กับความทุกข์ หากเขาหรือเธอไม่อยู่กับคุณอีกต่อไป แต่สิ่งที่ต้องอยู่กับคุณตลอดไป คือสุขภาพที่ต้องดูแล อย่าให้ละเลยหรือมองข้ามประกันสุขภาพ

เพราะการไม่ศึกษาและเตรียมพร้อมปรับตัวตามเงื่อนไขประกันสุขภาพ ที่จะต้องเปลี่ยนไปตามสถานะภาพการสมรส ทั้งที่ยังสมรสอยู่หรือหย่าร้างแล้วย่อมมีเงื่อนไขครอบคลุมแตกต่างกัน และที่สำคัญการหย่าร้างย่อมนำมาซึ่งการประกันสุขภาพน้อยลงหรือหมดไป จนส่งผลกระทบฉุดการเงินของคุณย่ำแย่ได้ หากเกิดกรณีเจ็บป่วยฉุกเฉิน

0เริ่มวางแผนการเงินใหม่

ผู้เชี่ยวชาญการเงินแนะนำให้คุณรวบรวมรายงานการใช้เงินและสินเชื่อระยะ 3 เดือน หลังจากการหย่าร้างมีผลอย่างเป็นทางการ และจัดการสะสางตัวเลขความสูญเสียจากการหย่าร้างทั้งหมด จุดนี้แบงก์ เรท ดอทคอม มีแบบฟอร์มช่วยคุณเดินหน้าแก้ปัญหาส่วนนี้ได้ ด้วยการเจาะเข้าไปดูเว็บไซต์ แบงก์ เรท คอม คอม ซึ่งมีแผนและข้อมูลการเงินที่ดีให้คุณศึกษาและเริ่มต้นใหม่อีกครั้ง เมื่อจิตใจและการเงินของคุณพร้อมแล้ว

++++++++++++ 

เช็คลิสต์  Do&Don't ก่อนหย่า

Do

0ปรึกษาทนายความ โดยเฉพาะอย่างยิ่งหากคุณมีบุตรหรือสินทรัพย์มาก การได้ผู้เชี่ยวชาญกฎหมายสนับสนุนจะช่วยให้การหย่าร้างถูกต้องตามขั้นตอนและไม่ผิดพลาด

0ทำสำเนาเอกสารทุกชิ้น ที่ต้องใช้ดำเนินการเพื่อแบ่งผลประโยชน์หรือจัดสรรภาระหนี้สินต้องแบกรับร่วมกัน และที่สำคัญเพื่อให้การหย่าร้างเป็นไปอย่างราบรื่น

0มุ่งมั่นสางปัญหาหนี้ที่ก่อร่วมกับอดีตคู่สมรส และรีบยกเลิกบัตรเครดิตทำร่วมกันไว้  ก่อนการหย่าร้างมีผลอย่างเป็นทางการ

0จัดแบ่งสินทรัพย์และบ้านให้เรียบร้อย จดบันทึกทุกสิ่งไว้ว่ามีรายการสินทรัพย์และสินเชื่อเท่าใด พร้อมระบุชื่อพยานสามารถยืนยันความเป็นเจ้าของของคุณได้

0คิดเผื่อภาษีต้องเสียหากได้สินทรัพย์แต่ละรายการ และก่อนตัดสินใจขอแบ่งหรือแสดงความเป็นเจ้าของ

Don't

0ขี้เหนียวจนไม่คิดสนใจว่าจ้างนักกฎหมาย

0ย้ายออกจากบ้าน โดยไม่ปรึกษาทนายความก่อนคิดย้าย

0พยายามทำทุกอย่างหรือทำเป็นรู้หมดทุกเรื่อง เพราะบางกรณีคุณต้องการผู้เชี่ยวชาญบัญชีหรือกฎหมาย

0ใช้นักกฎหมายคนเดียวกันหรือบริษัทเดียวกันกับสามี ที่กำลังกลายเป็นอดีตคู่สมรส 

0ใช้การหย่าเป็นเป้าหมายของการแก้แค้น

0ใส่ไฟเล่าเรื่องไม่ดีของสามีให้ลูกๆ รับฟัง เพราะผลย้อนกลับมาอาจเลวร้ายเกินกว่าคาดคิด

ที่มา: แบงก์เรท ดอท คอม

Tags : หย่า • วางแผนจัดการการเงิน