ดร.วรากรณ์ สามโกเศศ

คอลัมนิสต์ประจำคอลัมน์ "อาหารสมอง"

11 กันยายน 2561
1,430

งูตัวเดียวเขย่าประเทศ

ในความพยายาม ที่จะเขียนเรื่องที่ไม่มีใครเขียนถึงให้มีสาระ และมีแง่คิดตลอดจนอ่านสนุกด้วยภาษาที่ง่าย

ผู้เขียนได้พบเรื่องน่าสนใจเกี่ยวกับอิทธิพลของอินเตอร์เน็ตซึ่งทำให้เกิดเรื่องใหญ่โตในระดับประเทศ โดยมีสาเหตุมาจากงูเพียงตัวเดียวเท่านั้น

เมื่อกลางเดือน ก.ค.ที่ผ่านมา ชาวประมงในประเทศโปแลนด์คนหนึ่ง โพสต์ข้อความในfacebook พร้อมกับรูปคราบงูเหลือมยาว 18 ฟุต หรือ 5.5 เมตร (ไม่ใช่หัวงู หากเป็นแผ่นคราบงู)ที่เขาพบในสวนสาธารณะแห่งหนึ่งในเมืองหลวงคือ Warsaw

เพียงแค่นั้นเองก็ทำให้เกิดความตื่นตระหนกโกลาหลกันครั้งใหญ่จนลามจากอินเตอร์เน็ตสู่โลกจริง เดือนนั้นเป็นเดือนร้อนสุดของฤดูร้อนโปแลนด์ แต่ก็ยังไม่ร้อนเท่าจิตใจของพ่อแม่บางคนที่กลัวลูกและสัตว์เลี้ยงถูกกิน มีรายงานเข้ามาเป็นระยะว่าเห็นงูตัวนี้ที่หลายแห่ง ทางการท้องถิ่นตื่นเต้นโดดเข้าเล่นด้วยเพื่อจับงูตัวนี้ รัฐบาลกลางถึงกับสั่งให้เคลียท้องฟ้าเหนือWarsawเพื่อให้โดรนจับภาพ เกิดสารพัดความคิดในการจับงู ไม่ว่าจะตามรอยงู หรือขี้งู หรือคราบงู หรือรูงู

เมื่อตื่นเต้นคึกคักกันได้ที่ คราวนี้ก็มีการค้าการโฆษณาเข้ามาร่วม มีหญิงแต่งกายเป็นงูขายสินค้า ตลอดจนนักสืบเอกชนชื่อดังก็เข้าเล่นด้วยอย่างสนุกสนาน สื่อต่างๆ เล่นข่าวงูกันเต็มที่ มีทั้งโจ๊ก เรื่องเล่า ประสบการณ์ที่เคยพบงู ในโลกไซเบอร์นั้นยิ่งหนัก มีผู้เชี่ยวชาญเรื่องงูเกิดขึ้นมากมาย ทั้งสังคมตื่นตัวกับงูเหลือมตัวนี้อย่างท่วมท้นและขยายไปถึงประเทศยุโรปอื่นๆ ด้วย

ในอดีตโปแลนด์ก็มีสัตว์ที่หลุดออกมาอยู่เนืองๆ แต่ไม่ดังเท่างูตัวนี้ ที่สื่อให้ชื่อว่า Bertha จนมีชื่อเรียกปรากฏการณ์บ้าคลั่งครั้งนี้ว่า python-o-mania (โรคบ้าคลั่งงูเหลือม) เมื่อ 3 ปีก่อนหน้ามีผู้พบจิงโจ้คู่หนึ่งโดดอยู่ใกล้สวนสัตว์ใน Warsaw ตอนต้นปีนี้ก็มีลิงชิมแปนซี ถอดกุญแจหลุดออกมา นอกกรง และในทศวรรษ 1990 หมูป่า พันธุ์อาฟริกา ตัวใหญ่วิ่งฝ่าประตูหนีออกมาจากสวนสัตว์จนเป็นเรื่องฮือฮา

กรณีของ Bertha นั้น เมื่อเวลาของความตื่นเต้นผ่านพ้นไป ก็เห็นกันว่า รัฐและประชาชนกระทำการกันเว่อร์เกินควร มีการสั่งปิดถนน หาด สวนสาธารณะ และส่งทีมลงจับถึง 40 คนโดยเข้าไปในสวนป่ากลางเมือง มีคำบอกเล่าว่า “งูตัวนี้กล้ามเนื้อใหญ่โตเป็นพิเศษ ถ้าเจอมันละก็มนุษย์ไม่มีโอกาสรอดเลย” ทีมงานตามรอยงูก็หลงไปดูรอยยางรถอย่างสับสน คืบคลานเข้าไปอย่างหวาดหวั่นและหวาดกลัวแต่ก็ไม่พบ

เดือดร้อนถึงหมาตำรวจจมูกดี พันธุ์ Belgium shepherd ที่มีชื่อเสียงโด่งดัง ชื่อ Cocaine ต้องบุกเข้าไปในดงหญ้าของสวนป่า ในตอนปลายเดือน ก.ค. ใช้จมูกสอดส่ายหาร่องรอยมูลของมันจนคิดว่า น่าจะใช่ แต่ก็ไม่กล้าปล่อยเจ้า Cocaine เข้าไปไล่เ พราะกลัวถูก Bertha กิน ในที่สุดก็หามันไม่เจอพร้อมกับความบ้าคลั่งของอารมณ์มวลชนที่ลดลง

เมื่อประมาณต้นเดือน ส.ค.ก็พบหลักฐานว่า มีผู้ประกาศข้อความชิ้นเล็กๆ ลงเว็บไซต์ก่อนหน้า เมื่อตอนเดือน ก.พ.ความว่า เจ้าของงูอายุ 20 ปี ยาว 5.5 เมตร เพิ่งตายไปต้องการยกงูให้ผู้สนใจเพราะไม่มีใครดูแล หลักฐานนี้จึงทำให้เชื่อว่า Bertha คงเป็นงูเลี้ยงที่หลุดหรือปล่อยออกมา เมื่อเป็นเรื่องเป็นราวขึ้น จึงไม่มีใครออกมารับ

pythons หรือ งูเหลือมนั้นแท้จริงแล้วเป็นงูที่ไม่มีพิษมีภัยน่ากลัว อยู่ในวงศ์ งูเหลือม(pythonidae)ใช้ชื่อสกุลว่า python (สกุลเก่าแก่อย่างแท้จริงเพราะอยู่ในโลกมากกว่า 60 ล้านปี) สกุลนี้มี 10 ชนิดด้วยกัน แพร่กระจายพันธุ์ตั้งแต่ทวีปอาฟริกา เอเชียจดออสเตรเลีย มันเป็นงูที่หนีเสียงโดยเฉพาะจากคน ไม่ดุร้ายพุ่งเข้าโจมตี มันก็เลื้อยของมันไปเรื่อยๆ เมื่อหิวก็จะใช้พละกำลังจากกล้ามเนื้อที่ลำตัวรัดเหยื่ออย่างช้าๆ จนขาดใจตาย(มนุษย์ที่ยอมให้มันรัดจนตายได้ ถ้าไม่ป่วยจนเคลื่อนไหวไม่ได้ ก็คงเป็นคนที่เฉื่อยแฉะเต็มประดา ถ้าไม่โดนงูกินก็คงไม่พ้นตายด้วยโรคหัวใจเป็นแน่)

ความหวาดกลัวงูเหลือมไม่ว่าตัวยาวเท่าใด จึงเป็นเรื่องที่เว่อร์ โดยมีโลกอินเตอร์เน็ตเป็นตัวช่วยกระพือโหม ที่น่าแปลกใจก็คือ มันทำให้ปัญหาข้อขัดแย้งทางการเมืองที่รุนแรงอยู่ในสังคมโปแลนด์หมดไปชั่วคราวเพราะทุกฝ่ายหันมาช่วยกันล่าเจ้างูเหลือมตัวนี้

รัฐบาลโปแลนด์ อนุรักษ์นิยมที่ได้รับคะแนนนิยมชนะในรัฐสภาอย่างเกินครึ่งเป็นครั้งแรก ในรอบ 20 กว่าปี มีนโยบายที่ค้านกับความรู้สึกของประชาชนในหลายเรื่อง เช่น ห้ามการทำแท้ง ใช้อำนาจเบ็ดเสร็จในการตั้งศาลสูง ไม่ปฏิบัติตามรัฐธรรมนูญโดยเฉพาะเรื่องนิติธรรม ควบคุมเสรีภาพของสื่อ ตลอดจนเล่นงานนักการเมืองฝ่ายตรงข้ามอย่างไม่เป็นธรรมจนเปลี่ยนภาพลักษณ์ของโปแลนด์ ซึ่งเป็นประเทศแรกในยุโรปตะวันออกที่กล้าก้าวออกจากอิทธิพลของโซเวียตสู่ประชาธิปไตย การประท้วงคัดค้านรัฐบาลจึงเกิดขึ้นอย่างต่อเนื่องและรุนแรง

งูไร้เดียงสา ที่ถูกล่าเพื่อบางคนจะได้ถ่ายรูปเอาไปลงโซเชียลมีเดีย ตลอดจนเข้าใจว่า เพื่อขจัดภยันตรายต่อมนุษย์ทำให้ประชาชนที่แตกแยกสามารถรวมตัวกันในช่วงเวลา 2 เดือนได้อย่างเหลือเชื่อ อย่างลืมความรู้สึกที่แตกต่างกันระหว่างผู้สนับสนุนและคัดค้านรัฐบาล

Bertha เป็นตัวอย่างของความซับซ้อนโยงใยของสังคมไซเบอร์ปัจจุบัน เช่นเดียวกับเรื่องของสันตะปาปา Francis องค์ปัจจุบันที่กำลังทรงเผชิญศึกหนัก มีแรงบีบทางโลกไซเบอร์อีกทางให้ลาออกเพราะ ถูกกล่าวหาว่ามิได้ดำเนินการลงโทษพระชั้นผู้ใหญ่ของสหรัฐทันที ที่ทรงทราบความจริงว่ามีการกระทำที่ละเมิดทางเพศเดียวกัน

ชีวิตของโลกไซเบอร์มีความประหลาดอย่างลึกซึ้ง คาดการณ์ได้ยากและมีผลกระทบกว้างไกลเกินกว่าที่จะคาดคะเนได้เสมอ

แชร์ข่าว :
Tags:

i-Newspaperดูทั้งหมด

‘ประยุทธ์’แจกปีใหม่ ‘8 หมื่นล้าน’